QR Premer-Ministri Asqar Maminniń tóraǵalyǵymen ótken Úkimet otyrysynda Qazaqstannyń eldi mekenderin keńjolaqty internetpen qamtamasyz etý boiynsha atqarylyp jatqan jumystar týraly tsifrlyq damý, innovatsiialar jáne aeroǵarysh ónerkásibi ministri Asqar Jumaǵaliev baiandady, dep habarlaidy "Ult aqparat" primeminister.kz saityna silteme jasap.
A. Jumaǵalievtiń aitýynsha, halqymyzdy qazirgi zamanǵy bailanys qyzmetimen qamtamasyz etý — bul Tsifrlyq damý, innovatsiialar jáne aeroǵarysh ónerkásibi ministrliginiń negizgi mindetteriniń biri.
2005 jyly elimizde internetti paidalanýshylar sany 100 turǵynǵa shaqqanda nebári 4 adamdy, al suranysqa asa ie qyzmetter toptamasynyń baǵasy 19900 teńgeni (128 kb/s úshin ~150$) quraǵan.
«Elbasy tapsyrmalaryn ýaqytyly oryndaý jáne jańa tehnologiialar men eń ońtaily sheshimderdi engizýge baǵyttalǵan telekommýnikatsiia salasyn damytýdyń qabyldanǵan baǵdarlamalaryn iske asyrýdyń nátijesinde búginde dollarlyq ekvivalenttegi tarifter birneshe ese tómendedi (19900 teńgeden 3600 teńgege deiin). Sondai-aq, Qazaqstanda internet qyzmetteriniń tarifteri eń tómengi tarifterdiń qatarynda», — dedi A. Jumaǵaliev.
Halyqaralyq tájiribege súiensek, jer kólemi úlken eldermen salystyrǵanda Qazaqstan internet qoldanýshylar sany boiynsha senimdi orynda túr, mysaly Reseide internet qoldanýshylar ‒ 76%, AQSh-ta ‒ 87,3%, Qytaida ‒ 61,2%, Ýkrainada – 62,5%, Qazaqstanda ‒ 84,2% quraidy.
Búginde elimizdiń 118 qalasy men 4 235 aýylynda turatyn 18 mln halyq 3G jáne/nemese 4G bailanys jelilerin qoldaný múmkindigine ie.
2018 jyldan bastap, memlekettik jekemenshik áriptestik aiasynda «Aýyldyq eldi mekenderdi talshyqty-optikalyq bailanys tehnologiiasy arqyly internetpen qamtamasyz etý» jobasy iske asyrylyp jatyr. Bul joba 2020 jyldyń sońyna deiin 1 250 aýyldy internetpen qamtamasyz etýdi kózdeidi, bul talshyqty-optikalyq jeliniń uzyndyǵy 20 myń shaqyrymnan asady.
Osy jyldyń 20 sáýirindegi jaǵdai boiynsha 637 aýylǵa internet jelisi jetkizilgen, qazirgi tańda 613 aýylǵa internet qosý jumystary júrgizilip jatyr.
A. Jumaǵalievtiń aitýynsha, internetke halyq negizinen 3G jáne/nemese 4G mobildi bailanysy arqyly qosylady. Osyǵan bailanysty, Tsifrlyq damý, innovatsiialar jáne aeroǵarysh ónerkásibi ministrligi 250 jáne odan kóp adam turatyn aýyldardy sapaly internetpen qamtamasyz etý maqsatynda bailanys operatorlarymen birge jospar kestesi bekitáldá. Qazirgi tańda 600 myń adam turatyn 928 aýyldy internetpen qamtamasyz etý jumystary qolǵa alynǵan.
Atalǵan jumystardyń qorytyndysy boiynsha internetpen jalpy 5163 aýyl qamtylady, halyqtyń 99,3%-y 3G jáne/nemese 4G jelisimen qamtylady.
«2020 jyldyń sońyna deiin tek 1178 aýylda internet qosylmaidy, munda jalpy turǵyndar sany 130 myńnan aspaidy. Baiandalǵannyń negizinde, qalǵan aýyldardy keń jolaqty qoljetimdilikpen qamtamasyz etýdi osy aýyldardy ýrbanizatsiialaý jáne aýmaqtardy óńirlik damytýdy eskere otyryp júrgizý oryndy dep sanaimyz», — dedi A. Jumaǵaliev.
«Qazaqtelekom» AQ basqarma tóraǵasy Q. Esekeev «Tsifrlyq Qazaqstan» memlekettik baǵdarlamasyna sáikes iske asyrylatyn «QR aýyldyq eldi mekenderin talshyqty-optikalyq bailanys jelileri tehnologiiasy boiynsha keńjolaqty internetpen qamtamasyz etý» (AEM TOBJ) jáne «250+» jobalarynyń iske asyrylý barysy týraly baiandady.
«Qazaqtelekom» AQ toby kompaniialarynyń aldynda QR 828 aýyldyq eldi mekeninde 2 496 memlekettik mekemeni internetpen jáne derekterdi qorǵalǵan túrde taratýmen qamtý mindeti tur. Bul ekinshi deńgeili bailanys operatorlary úshin aýyldyq eldi mekenderde internetke jáne telefoniia qyzmetimen qamtamasyz etýge jaǵdai jasaýǵa múmkindik beredi», — dedi Q. Esekeev.
AEM TOBJ jobasyn iske asyrý merzimi 14 jyldy quraidy — 2018 jyldan bastap 2030 jylǵa deiin.
Joba aiasynda 828 aýyldyq eldi mekende 14 514 km TOBJ salynady jáne 2 496 memlekettik mekeme, onyń ishinde mektepter men aýrýhanalar qosylady.
Búgingi tańda 828 AEM-niń 401-i qosylǵan, sondai-aq 298 aýylda TOBJ qurylysy boiynsha jumystar júrgizilýde.
Elbasy tapsyrmasy boiynsha «Tsifrlyq Qazaqstan» memlekettik baǵdarlamasy sheńberinde «Qazaqtelekom» AQ kompaniialar tobyna kiretin «Ksell» AQ jáne «Mobail telekom-servis» JShS, «Kar-Tel» JShS telekommýnikatsiialyq infraqurylymdy damytý maqsatynda 250+ jobasyn iske asyrýda.
Sondai-aq «Transtelekom» AQ basqarma tóraǵasy J. Nadyrov, «Kar-Tel» JShS atqarýshy direktory E. Nastradin, sondai-aq Aqmola oblysynyń ákimi E. Marjyqpaev jáne Soltústik Qazaqstan oblysynyń ákimi Q. Aqsaqalov baiandama jasady.
