قر پرەمەر-مينيسترٸ اسقار ماميننٸڭ تٶراعالىعىمەن ٶتكەن ٷكٸمەت وتىرىسىندا قازاقستاننىڭ ەلدٸ مەكەندەرٸن كەڭجولاقتى ينتەرنەتپەن قامتاماسىز ەتۋ بويىنشا اتقارىلىپ جاتقان جۇمىستار تۋرالى تسيفرلىق دامۋ, يننوۆاتسييالار جەنە اەروعارىش ٶنەركەسٸبٸ مينيسترٸ اسقار جۇماعاليەۆ باياندادى, دەپ حابارلايدى "ۇلت اقپارات" primeminister.kz سايتىنا سٸلتەمە جاساپ.
ا. جۇماعاليەۆتٸڭ ايتۋىنشا, حالقىمىزدى قازٸرگٸ زامانعى بايلانىس قىزمەتٸمەن قامتاماسىز ەتۋ — بۇل تسيفرلىق دامۋ, يننوۆاتسييالار جەنە اەروعارىش ٶنەركەسٸبٸ مينيسترلٸگٸنٸڭ نەگٸزگٸ مٸندەتتەرٸنٸڭ بٸرٸ.
2005 جىلى ەلٸمٸزدە ينتەرنەتتٸ پايدالانۋشىلار سانى 100 تۇرعىنعا شاققاندا نەبەرٸ 4 ادامدى, ال سۇرانىسقا اسا يە قىزمەتتەر توپتاماسىنىڭ باعاسى 19900 تەڭگەنٸ (128 كب/س ٷشٸن ~150$) قۇراعان.
«ەلباسى تاپسىرمالارىن ۋاقىتىلى ورىنداۋ جەنە جاڭا تەحنولوگييالار مەن ەڭ وڭتايلى شەشٸمدەردٸ ەنگٸزۋگە باعىتتالعان تەلەكوممۋنيكاتسييا سالاسىن دامىتۋدىڭ قابىلدانعان باعدارلامالارىن ٸسكە اسىرۋدىڭ نەتيجەسٸندە بٷگٸندە دوللارلىق ەكۆيۆالەنتتەگٸ تاريفتەر بٸرنەشە ەسە تٶمەندەدٸ (19900 تەڭگەدەن 3600 تەڭگەگە دەيٸن). سونداي-اق, قازاقستاندا ينتەرنەت قىزمەتتەرٸنٸڭ تاريفتەرٸ ەڭ تٶمەنگٸ تاريفتەردٸڭ قاتارىندا», — دەدٸ ا. جۇماعاليەۆ.
حالىقارالىق تەجٸريبەگە سٷيەنسەك, جەر كٶلەمٸ ٷلكەن ەلدەرمەن سالىستىرعاندا قازاقستان ينتەرنەت قولدانۋشىلار سانى بويىنشا سەنٸمدٸ ورىندا تٷر, مىسالى رەسەيدە ينتەرنەت قولدانۋشىلار ‒ 76%, اقش-تا ‒ 87,3%, قىتايدا ‒ 61,2%, ۋكراينادا – 62,5%, قازاقستاندا ‒ 84,2% قۇرايدى.
بٷگٸندە ەلٸمٸزدٸڭ 118 قالاسى مەن 4 235 اۋىلىندا تۇراتىن 18 ملن حالىق 3G جەنە/نەمەسە 4G بايلانىس جەلٸلەرٸن قولدانۋ مٷمكٸندٸگٸنە يە.
2018 جىلدان باستاپ, مەملەكەتتٸك جەكەمەنشٸك ەرٸپتەستٸك اياسىندا «اۋىلدىق ەلدٸ مەكەندەردٸ تالشىقتى-وپتيكالىق بايلانىس تەحنولوگيياسى ارقىلى ينتەرنەتپەن قامتاماسىز ەتۋ» جوباسى ٸسكە اسىرىلىپ جاتىر. بۇل جوبا 2020 جىلدىڭ سوڭىنا دەيٸن 1 250 اۋىلدى ينتەرنەتپەن قامتاماسىز ەتۋدٸ كٶزدەيدٸ, بۇل تالشىقتى-وپتيكالىق جەلٸنٸڭ ۇزىندىعى 20 مىڭ شاقىرىمنان اسادى.
وسى جىلدىڭ 20 سەۋٸرٸندەگٸ جاعداي بويىنشا 637 اۋىلعا ينتەرنەت جەلٸسٸ جەتكٸزٸلگەن, قازٸرگٸ تاڭدا 613 اۋىلعا ينتەرنەت قوسۋ جۇمىستارى جٷرگٸزٸلٸپ جاتىر.
ا. جۇماعاليەۆتٸڭ ايتۋىنشا, ينتەرنەتكە حالىق نەگٸزٸنەن 3G جەنە/نەمەسە 4G موبيلدٸ بايلانىسى ارقىلى قوسىلادى. وسىعان بايلانىستى, تسيفرلىق دامۋ, يننوۆاتسييالار جەنە اەروعارىش ٶنەركەسٸبٸ مينيسترلٸگٸ 250 جەنە ودان كٶپ ادام تۇراتىن اۋىلداردى ساپالى ينتەرنەتپەن قامتاماسىز ەتۋ ماقساتىندا بايلانىس وپەراتورلارىمەن بٸرگە جوسپار كەستەسٸ بەكٸتەلدە. قازٸرگٸ تاڭدا 600 مىڭ ادام تۇراتىن 928 اۋىلدى ينتەرنەتپەن قامتاماسىز ەتۋ جۇمىستارى قولعا الىنعان.
اتالعان جۇمىستاردىڭ قورىتىندىسى بويىنشا ينتەرنەتپەن جالپى 5163 اۋىل قامتىلادى, حالىقتىڭ 99,3%-ى 3G جەنە/نەمەسە 4G جەلٸسٸمەن قامتىلادى.
«2020 جىلدىڭ سوڭىنا دەيٸن تەك 1178 اۋىلدا ينتەرنەت قوسىلمايدى, مۇندا جالپى تۇرعىندار سانى 130 مىڭنان اسپايدى. باياندالعاننىڭ نەگٸزٸندە, قالعان اۋىلداردى كەڭ جولاقتى قولجەتٸمدٸلٸكپەن قامتاماسىز ەتۋدٸ وسى اۋىلداردى ۋربانيزاتسييالاۋ جەنە اۋماقتاردى ٶڭٸرلٸك دامىتۋدى ەسكەرە وتىرىپ جٷرگٸزۋ ورىندى دەپ سانايمىز», — دەدٸ ا. جۇماعاليەۆ.
«قازاقتەلەكوم» اق باسقارما تٶراعاسى ق. ەسەكەەۆ «تسيفرلىق قازاقستان» مەملەكەتتٸك باعدارلاماسىنا سەيكەس ٸسكە اسىرىلاتىن «قر اۋىلدىق ەلدٸ مەكەندەرٸن تالشىقتى-وپتيكالىق بايلانىس جەلٸلەرٸ تەحنولوگيياسى بويىنشا كەڭجولاقتى ينتەرنەتپەن قامتاماسىز ەتۋ» (اەم توبج) جەنە «250+» جوبالارىنىڭ ٸسكە اسىرىلۋ بارىسى تۋرالى باياندادى.
«قازاقتەلەكوم» اق توبى كومپانييالارىنىڭ الدىندا قر 828 اۋىلدىق ەلدٸ مەكەنٸندە 2 496 مەملەكەتتٸك مەكەمەنٸ ينتەرنەتپەن جەنە دەرەكتەردٸ قورعالعان تٷردە تاراتۋمەن قامتۋ مٸندەتٸ تۇر. بۇل ەكٸنشٸ دەڭگەيلٸ بايلانىس وپەراتورلارى ٷشٸن اۋىلدىق ەلدٸ مەكەندەردە ينتەرنەتكە جەنە تەلەفونييا قىزمەتٸمەن قامتاماسىز ەتۋگە جاعداي جاساۋعا مٷمكٸندٸك بەرەدٸ», — دەدٸ ق. ەسەكەەۆ.
اەم توبج جوباسىن ٸسكە اسىرۋ مەرزٸمٸ 14 جىلدى قۇرايدى — 2018 جىلدان باستاپ 2030 جىلعا دەيٸن.
جوبا اياسىندا 828 اۋىلدىق ەلدٸ مەكەندە 14 514 كم توبج سالىنادى جەنە 2 496 مەملەكەتتٸك مەكەمە, ونىڭ ٸشٸندە مەكتەپتەر مەن اۋرۋحانالار قوسىلادى.
بٷگٸنگٸ تاڭدا 828 اەم-نٸڭ 401-ٸ قوسىلعان, سونداي-اق 298 اۋىلدا توبج قۇرىلىسى بويىنشا جۇمىستار جٷرگٸزٸلۋدە.
ەلباسى تاپسىرماسى بويىنشا «تسيفرلىق قازاقستان» مەملەكەتتٸك باعدارلاماسى شەڭبەرٸندە «قازاقتەلەكوم» اق كومپانييالار توبىنا كٸرەتٸن «كسەلل» اق جەنە «موبايل تەلەكوم-سەرۆيس» جشس, «كار-تەل» جشس تەلەكوممۋنيكاتسييالىق ينفراقۇرىلىمدى دامىتۋ ماقساتىندا 250+ جوباسىن ٸسكە اسىرۋدا.
سونداي-اق «ترانستەلەكوم» اق باسقارما تٶراعاسى ج. نادىروۆ, «كار-تەل» جشس اتقارۋشى ديرەكتورى ە. ناسترادين, سونداي-اق اقمولا وبلىسىنىڭ ەكٸمٸ ە. مارجىقپاەۆ جەنە سولتٷستٸك قازاقستان وبلىسىنىڭ ەكٸمٸ ق. اقساقالوۆ بايانداما جاسادى.
