Elimizde osy jyldyń naýryz aiynda ortasha ailyq eńbekaqy naqty kóriniste 2,4% ósip, 153,2 myń teńgeni quraǵan.
Búgin Premer-Ministr Baqytjan Saǵyntaevtyń tóraǵalyǵymen ótken QR Úkimetiniń otyrysynda 2018 jyldyń I toqsanyndaǵy áleýmettik-ekonomikalyq damý jáne respýblikalyq biýdjettiń oryndalý qorytyndylary qaraldy, dep habarlaidy "Ult aqparat".
Ulttyq ekonomika ministri Timýr Súleimenov birinshi toqsanda el ekonomikasynda oń úrdister saqtalǵanyn málimdedi. Esepti kezeńde JIÓ ósimi 4,1% qurady, 2017 jyldyń osyndai kezeńinde 3,6% bolǵan.
«Mundai serpin ónerkásiptiń, aýyl sharýashylyǵynyń jáne kórsetiletin qyzmetter salasynyń ósýimen qamtamasyz etildi. Sondai-aq, JIÓ ulǵaiýyna investitsiialardyń joǵary ósýi men tómen infliatsiialyq protsester septigin tigizýde», — dedi Timýr Súleimenov.
QR Ulttyq ekonomika ministrliginiń málimetine sáikes, ónerkásiptegi ósim 5,3% qurady (2017 jylǵy I toqsanda — 5,8%). Bul rette óńdeý ónerkásibi ozyq qarqyn kórsetip otyr. Ken óndirý ónerkásibinde óndiris 5,1% ósken. Bul salada tabiǵi gaz óndirisi 6,2%, munai — 6,1% jáne temir keni — 3,7% qurady.
Óńdeý ónerkásibi 6,2% ósimdi kórsetti. Qaǵaz ónimderin óndirýde (14,9%), himiia ónerkásibinde (14,3%), farmatsevtikada (10,2%) eki mándik ósim baiqalyp otyr. Basqa da óńdeý ónerkásipteri jyldam ósýde. Mashina jasaý — 9%, jihaz óndirisi — 8,5%, sýsyn óndirisi — 8,1% jáne azyq-túlik ónimderiniń óndirisi — 6,5%, sondai-aq metallýrgiia — 5,6% quraidy.
Aýyl sharýashylyǵynda dinamika jaqsardy. Ósim 3,6% qurady. Ósý mal sharýashylyǵy ónimderiniń 3,8% keńeiýimen negizdeledi.
I toqsanda qurylys jumystarynyń kólemi eki ailyq tómendeýden keiin ósý traektoriiasyna shyqty. Qurylystaǵy ósý 5,9% qurady.
Negizgi kapitalǵa salynǵan investitsiialar 39,5% ulǵaidy. Investitsiialyq salymdar kólik salasyna (58,5%-ke), qurylysqa (57,2%-ke), ónerkásipke (51,6%-ke) jáne saýdaǵa (47,3%-ke) artty.
«Eńbek naryǵyndaǵy jaǵdai ornyqty bolyp qalýda. Naýryz aiynda jumyssyzdyq deńgeii 4,9% saqtaldy. Eńbekaqynyń ósýi baiqalyp otyr. Qańtar–naýryzda ortasha ailyq eńbekaqy naqty kóriniste 2,4% ósip, 153,2 myń teńgege deiin jetti», — dep túiindedi Timýr Súleimenov.
2018 jyldyń birinshi toqsanyndaǵy infliatsiianyń jai-kúii týraly QR Ulttyq bankiniń tóraǵasy Daniiar Aqyshev baiandady. Jyl basynan beri infliatsiia 1,8%-ti qurady. Bul kórsetkish 2017 jyldyń osyndai kezeńindegi deńgeige qaraǵanda 0,5 p.p tómen. Jyldyq esep boiynsha infliatsiia 6,6% qurady.
Óz kezeginde, qarjy ministri Baqyt Sultanov memlekettik biýdjettiń kiristeri esepti kezeńde 107,8%-ke, sonyń ishinde respýblikalyq — 101,9%-ke, jergilikti biýdjetter — 124,6%-ke asyra oryndalǵanyn aitty. Memlekettik biýdjettiń shyǵystary 95,7% qurady, respýblikalyq — 96 % jáne jergilikti biýdjetter —97,7% atqaryldy.
Sonymen qatar qarjy ministri ótken esepti kezeńniń basty ereksheligi — jergilikti ózin-ózi basqarý biýdjetiniń jumysy bastalǵanyn atap ótti. I toqsanda olardyń shottaryna 28 mlrd teńge túsimder jinalyp, 22 mlrd teńge shyǵystarǵa jumsaldy. Qazynashylyq organdary 4-deńgeili biýdjettiń 1078 memlekettik mekemesine qyzmet kórsetýde.
Memlekettik-jekeshelik áriptestik jobalary boiynsha 235,2 mlrd teńgege 182 kelisimshart jasaldy.
«Nurly jol» memlekettik baǵdarlamasyna baǵyttalǵan qarajat 99,9%-ke igerilip, 37,3 mlrd teńgeni qurady.
B. Sultanov alda turǵan mindetterdiń negizgilerin atap ótti. Birinshiden, respýblikalyq biýdjet kiristeriniń kólemi 189 mlrd teńgege kóbeidi. Sol sebepti, kiristerdiń ósý qarqynyn tómendetpei, naqtylanǵan jospardyń oryndalýyn qamtamasyz etý kerek.
Ekinshiden, importtaý kezinde ýaqytty qysqartýǵa múmkindik beretin «Astana-1» aqparattyq júiesinde qalǵan 15 kedendik rásimdi iske qosý kózdelgen. Bul biýdjetke qosymsha 12 mlrd teńgege jýyq kiris túsirýge jol ashady.
«Úshinshiden, Prezidenttiń bes áleýmettik bastamasyn jáne Elbasy joldaýlarynyń mindetterin iske asyrý úshin naqtylanǵan biýdjet jobasynda qarastyrylǵan sharalardyń ýaqytynda oryndalýyn qadaǵalaimyz», — dep qorytyndylady B. Sultanov.
Óz baǵyttary boiynsha investitsiialar jáne damý ministri J. Qasymbek, energetikanyń birinshi vitse-ministri M. Dosmuhambetov 2018 jyldyń birinshi toqsanyndaǵy jumys nátijeleri týraly baiandady.
Máseleni qaraý qorytyndysy boiynsha QR Premer-Ministri Baqytjan Saǵyntaev statistikalyq málimetterge sáikes, JIÓ ósimi 4,1%-ti quraǵanyn atap ótti.
«Memleket basshysy Úkimetke ekonomikalyq ósimdi qamtamasyz etý boiynsha asa joǵary nátijelerge qol jetkizýdi tapsyrdy», — dedi Baqytjan Saǵyntaev.
Osyǵan orai, ekonomika salalarynda ósimdi odan ári qamtamasyz etý úshin ortalyq jáne jergilikti atqarýshy organdarǵa Memleket basshysynyń alǵa qoiǵan mindetterin sheshý boiynsha júieli sharalardy iske asyrýdy jalǵastyrý tapsyryldy.
Baqylaý jumystary Premer-Ministrdiń birinshi orynbasary A. Maminge júkteledi.