Qazaqstanda kómir tutyný kólemi azaiady

Qazaqstanda kómir tutyný kólemi azaiady


QR Indýstriia jáne infraqurylymdyq damý ministrligi jasaǵan aldaǵy jylytý maýsymyna qajettilik josparyna sáikes, aldaǵy qysta elimizde kómirdi tutyný kólemi 10 mln tonnadan 7,3 mln tonnaǵa deiin tómendeidi.

Bul týraly atalǵan ministrliktiń baspasóz qyzmetinen málim boldy, dep habarlaidy "Ult aqparat".

«Negizgi sebep - eldi mekenderge gaz tartý kóleminiń ulǵaiýy. Nátijesinde, kómirdi tutyný 4,8 mln tonnaǵa deiin tómendeidi (ótken qystyń kórsetkishi - 7,2 mln tonna). Aldyn ala málimet boiynsha, biylǵy birinshi jartyjyldyqta kommýnaldyq-turmystyq qajettilikterge jáne turǵyndarǵa 3,4 mln tonna kómir tieldi. Energiia óndirýshi kásiporyndarǵa 31,3 mln tonna, ónerkásiptik kásiporyndardyń qajettilikterine 2,9 mln tonna jóneltildi. 14,5 mln tonna eksportqa ketti», - delingen ministrlik málimetinde. 

ShQO, SQO jáne Almaty qalasyn qospaǵanda, barlyq óńirler 2021-2022 jylǵy jylý berý kezeńinde kómir ónimine degen qajettilikterin rastap, jańa maýsymǵa daiyndyqty bastap ketti. Kómir satyp alýǵa tenderler jariialanyp, óńirlik operatorlar aiqyndaldy.

Otandyq kómir óndirýshi kompaniialar 2021 jylǵy qańtar-shilde ailarynda barlyǵy 59,7 mln tonna kómir (kómir kontsentratyn qospaǵanda) nemese ótken jylǵy kórsetkishpen salystyrǵanda 98,9% óndirdi.

Kómirdi negizinen tórt kómir óndirýshi kompaniia jetkizedi. Olardyń naryqtyq úlesi jetkizýdiń jalpy kóleminiń 89%-na teń. 

«Kómir energetikalyq kásiporyndarǵa razrezderdiń bosatý baǵalarymen jóneltiledi. Al kommýnaldyq-turmystyq tutynýshylar men halyq úshin kómirdiń negizgi kólemi taýar birjasy arqyly ótkiziledi. Biyl birja komitetiniń hattamasymen kommýnaldyq-turmystyq kómirdi taýar birjalary arqyly ótkizý jónindegi sektsiialyq qaǵidalar bekitildi. Jańa erejeler naryqtyq obektivti baǵa indikatorlaryn (tutynýshylar úshin monopoliialyq joǵary emes jáne jetkizýshiler úshin tiimsiz tómen emes) qalyptastyrýǵa kómektesýge arnalǵan. Jańa qaǵidalar boiynsha óńirlik operatorlar oblystyń kómir qajettiliginiń 10% taýar birjasy arqyly tikelei alady. Maqsat - araǵa deldaldardy qatystyrmaý. Kómirdiń qalǵan 90% kómir óndirýshi kompaniialar óz talaptarymen ótkize alady. Iaǵni, tikelei kelisimsharttar, birjalyq saýda arqyly. Alaida onyń da baǵasy monopoliiaǵa qarsy organnyń baqylaýynda bolady», - dep atalyp ótken habarlamada.