Senat depýtaty Lázzat Súleimen Qazaqstandaǵy demografiialyq damý tujyrymdamasyn ázirleý qajettigi týraly málimdedi.
Onyń aitýynsha, adam kapitalynyń sany men sapasyn ulttyq jáne óńirlik deńgeide baǵalaý qazirgi zamanǵy memlekettik basqarýda erekshe ról atqarady. Al demografiialyq faktorlar memlekettiń ekonomikalyq jáne áleýmettik damýynyń negizgi quramdas bóligi bolyp tabylady, - dep habarlaidy «Ult aqparat».
"Sońǵy onjyldyqta Qazaqstan halqynyń sany 2 million 400 myń adamǵa nemese 15,1% - ǵa ósti, bul negizinen tabiǵi ósimmen qamtamasyz etildi. 1990 jyldary týýdyń tómen bolýyna bailanysty qazirgi ýaqytta el ekonomikasy jumysshy kadrlardyń tapshylyǵyn bastan keshýde, bul jalpy demografiiaǵa teris áser etti. Bul úrdis memlekettiń damý josparyn jasaý kezinde eskerilýi tiis", - dedi senator.
Parlamentarii jańa demografiialyq baǵdarlamada jastardyń eńbek naryǵyna tartylýyn arttyrý, jumyssyzdyq deńgeiin barynsha azaitý, densaýlyq kepildikterin, Eńbek jáne reprodýktivti quqyqtaryn, jastardy áleýmettik qoldaýdy qamtamasyz etý qajettigin atap ótti.
Sondai-aq bala týýdy qoldaý saiasatyn kórsetý, áielderdiń, onyń ishinde jas balalary bar kóp balaly analardyń, aýyl halqynyń áleýetin ashý múmkindigin jasaý, qoldanystaǵy zańnamany birizdendirý mańyzdy.
Senator bul qadamdar halyqtyń sany men olardyń bólinýin, qazirgi jáne boljamdy jas qurylymyn jáne halyqtyń ósý qarqynyn túsiný úshin qajet ekenin atap ótti.
Lázzat Súleimen bul baǵyttardyń barlyǵyn 2030 jylǵa deiingi merzimge ázirlengen biryńǵai memlekettik demografiialyq baǵdarlamaǵa biriktirý qajet dep málimdedi.
Sonymen qaar Qazaqstanda 2028 jyldan bastap eń tómengi kepildi zeinetaqyny engizý usynylady.
"Kepildik berilgen" uǵymy bul jaǵdaida zeinetaqyny Qazaqstannyń kez kelgen azamaty alatynyn bildiredi, aiyrmashylyq onyń mólsherinde ǵana bolady.
Eńbek ministrligi sarapshylarmen birlesip ázirlegen jańa joba-qaýly Qazaqstannyń zeinetaqy júiesin jańǵyrtýdyń 2030 jylǵa deiingi tujyrymdamasyn usynady.
Qysqasha aitqanda, ol Prezidenttiń Jarlyǵymen 2014 jyly bekitilgen jáne sodan beri qaita qaralmaǵan. Kez – kelgen tujyrymdama-bul uzaq merzimdi kózqaras. Orta merzimdi kezeń, 3-5 jyl ótkennen keiin, ol shaqyrtýlardy, demografiiadaǵy ózgeristerdi eskere otyryp, qaita qaralýy tiis.
Búgingi kúni bekitilgen Qazaqstannyń zeinetaqy júiesin odan ári jańǵyrtý tujyrymdamasynda ekinshi kezeńde bazalyq zeinetaqydan eń tómengi kepildendirilgen zeinetaqyǵa kóshý kózdelgen.
Minimaldy kepildendirilgen zeinetaqy kúnkóris minimýmynan kóp bolýy múmkin.
Búgingi tańda bazalyq zeinetaqynyń maksimaldy mólsherine shekteýler bar. Eńbek ótili 30-40 jyl adamdar ony eń joǵary mólsherde alady, al onyń eń joǵary mólsheri eń tómengi kúnkóris deńgeiine teń, iaǵni búginde 32 668 teńge nemese 76 dollar.
Minimaldy kepildendirilgen zeinetaqy aiasynda biz bul zeinetaqynyń maksimaldy mólsherin shektemeýdi usynady. Sonda 30 jyldyq ótili bar jáne 40 jyldyq ótili bar adamnyń zeinetaqysy ártúrli bolady, óitkeni 10 jyldyq aiyrmashylyq-bul aitarlyqtai merzim.
10 jylǵa uzaq jumys istegen qazaqstandyq eń tómengi kúnkóris deńgeiine qatysty zeinetaqyny shartty túrde 20% - ǵa artyq alatyn bolady.
Jańa tujyrymdamanyń taǵy bir usynysy – eńbek ótili joq nemese eń az jumys ótili bar adamdar úshin zeinetaqy mólsherin qaita qaraý. Qazir bul eń tómengi kúnkóris deńgeiiniń 54% quraidy. Ony eń tómengi kúnkóris deńgeiiniń 70%-na deiin arttyrý usynylady, al adam osy tólemdi alýǵa quqyly zeinetaqy júiesine qatysý ótilin 10 jyldan 5 jylǵa deiin tómendetýge nietti.
Esterińizge sala keteiik, Senat depýtaty Lázzat Súleimen Qazaqstandaǵy demografiialyq damý tujyrymdamasyn ázirleý qajettigi týraly málimdedi. Onyń aitýynsha, adam kapitalynyń sany men sapasyn ulttyq jáne óńirlik deńgeide baǵalaý qazirgi zamanǵy memlekettik basqarýda erekshe ról atqarady.
