Qazaqstan Ulttyq banki men Qarjy naryǵyn retteý jáne damytý agenttigi ekinshi deńgeili bank aktivteriniń sapasyn baǵalaý jónindegi jumys nátijelerin jariialady, dep habarlaidy "Ult aqparat" Banktiń baspasóz qyzmetine silteme jasap.
Qazaqstan Respýblikasynyń Tuńǵysh Prezidenti Nursultan Nazarbaevtyń 2019 jylǵy
30 qańtardaǵy jáne Qazaqstan Respýblikasynyń Prezidenti Qasym-Jomart Toqaevtyń 2019 jylǵy 24 sáýirdegi tapsyrmalaryna sáikes Ulttyq bank Qazaqstan Respýblikasynyń Qarjy naryǵyn retteý jáne damytý agenttigimen birlese otyryp, 2019 jyly bank sektory aktivteriniń sapasyna táýelsiz baǵalaý (budan ári – ASB) júrgizdi.
ASB baǵdarlamasyna ekinshi deńgeidegi 14 bank qatysty, olardyń úlesine aktivterdiń 87%-y jáne bankterdiń jalpy nesie portfeliniń 90%-y tiesili. Qazaqstan bankteriniń jai-kúiin baǵalaý Eýropa Ortalyq bankiniń (budan ári – EOB) ádisnamasyna sáikes Qazaqstan naryǵynyń ereksheligine azdap túzetýler engize otyryp júrgizildi. Mundai tásil alynǵan nátijelerdi uqsas sheteldik baǵdarlamalardyń nátijelerimen salystyrýdy qamtamasyz etti.
2019 jylǵy 1 sáýirdegi jaǵdai boiynsha ASB nátijeleri júielik deńgeide, sol siiaqty ASB-ǵa qatysqan jekelegen bankter deńgeiinde de kapital tapshylyǵynyń joq ekenin rastaidy. AQR qatysýshy bankterdiń salymshylary úshin táýekelder joq.
ASB-ǵa deiingi ~105%-ben salystyrǵanda ASB túzetýlerin eskere otyryp shoǵyrlandyrylǵan deńgeide k1 kapitalynyń retteýshilik minimýmǵa qatysty artýy ~70%-dy quraidy. Osylaisha, 2019 jylǵy 1 sáýirde ASB nátijeleri boiynsha kapital qory júielik deńgeide shamamen 800 mlrd teńge boldy. Ortasha alǵanda bankter boiynsha kapital jetkiliktiliginiń koeffitsienti táýekel boiynsha saralanǵan aktivter somasynyń shamamen 13%-yn, al QUB normativi 7,5%-dy quraidy.
Ulttyq banktiń qarjylyq ornyqtylyǵyn arttyrý baǵdarlamasy sheńberinde kapitaldy tolyqtyrý jáne táýekelderdi shekteý mindettemelerin qabyldaǵan bankter boiynsha aktivterdi qorǵaýdyń qosymsha quraly aiqyndaldy. Úkimettiń, Ulttyq Banktiń jáne QR Qarjy naryǵyn retteý jáne damytý agenttiginiń qajetti sheshimderi qabyldandy jáne árbir qatysýshy bankpen jasalǵan tiisti kelisimderge barlyq taraptar qol qoidy. Baǵdarlama bank aktsionerleriniń mindetti túrde qatysýymen óteýsiz jáne aqyly negizde iske asyrylady.
ASB iske asyrylǵan ýaqytta atalǵan bankterdiń jańa kepilder qabyldaý, problemalyq qaryzdardyń bir bóligin óteý, proviziialar men esepten shyǵarý arqyly shyǵyndardy kórsetý bóliginde aktivterdiń sapasyn jaqsartý boiynsha eleýli jumys júrgizgenin eskere otyryp sheshimder qabyldandy. Bul rette bankter men olardyń aktsionerleri baǵdarlamanyń búkil qoldanylý merzimi ishinde olardy Baǵdarlamadan tez arada shyǵarýǵa yntalandyratyn qatań mindettemelerqabyldady.
ASB nátijeleri boiynsha protsesterdiń, derekterdiń, saiasattar men bankter rásimderiniń sapasyn jaqsartý baǵyttary aiqyndaldy. Usynystar men túzetý
is-sharalaryn tolyq oryndaý bank salymshylarynyń múddelerin qorǵaýdy qamtamasyz etedi, táýekelderdiń jinaqtalýyn boldyrmaidy jáne qarjy júiesiniń ishki jáne syrtqy kútpegen ózgeristerge ornyqtylyǵyn arttyrady.
Bankter úshin túzetý sharalarynyń negizgi qaǵidattary anyqtaldy jáne qazirgi kezde banktiń is-sharalar josparynda atalǵan sharalardy qoldanystaǵy saiasattar men rásimderde jan-jaqty kórsetý úshin naqtylanýda. Bul jumys 2020 jylǵy naýryzdyń sońyna deiin aiaqtalady.