Foto: Úkimet
Úkimet otyrysynda mal sharýashylyǵyn memlekettik qoldaý jáne óńirlerdegi tabysty tájiribelerdi keńinen taratý máseleleri talqylandy, dep habarlaidy Ult.kz.
«Qazaq sut» Respýblikalyq sút jáne IQM-niń aralas tuqymdary palatasynyń atqarýshy direktory Azamat Saǵynbaev Qazaqstan sút sharýashylyǵynda buryn-sońdy bolmaǵan ósý qarqynyn pash etip otyrǵanyn aitty.
Onyń málimetteri boiynsha, 2023 jyldan bastap elimizde jiyntyq qýaty jylyna 300 myń tonnadan astam sútti quraityn 48 jańa sút-taýar fermasy iske qosylǵan. Jobalarǵa salynǵan investitsiialardyń jalpy kólemi 150 mlrd teńgeden asqan. 2020 jylǵa deiin respýblika boiynsha jyl saiyn orta eseppen osyndai eki ferma ǵana salynǵan eken.
Azamat Saǵynbaevtyń aitýynsha, sút transformatsiiasynyń kóshbasshysy - Soltústik Qazaqstan oblysy. Onda 2021-2022 jyldary 21 kásiporyn iske qosylypty. Sonyń arqasynda aimaq 2025 jyly elimizdiń agroqurylymdary arasynda sút óndirý kólemi boiynsha birinshi orynǵa shyqqan.
«Jańadan iske qosylǵan sút-taýar fermalarynda bir jái siyrǵa ortasha jyldyq sút kólemi 8,2 myń litrden keledi, al sútti siyrlarda 11 myń litrge jetedi. Bul Eýropanyń sútti mol óndiretin elderiniń deńgeiimen sáikes. Sút sharýashylyqtary óńirdegi óndiris salasyn ósimge bastap qana qoimai, aýyldarda jumys oryndary men infraqurylym qalyptastyra alatyn quzyret ortalyqtaryna ainalýda», — dep atap ótti ol.
Ósýdiń negizgi faktorlary:
- • janýarlardy óńdeýge tapsyrý arqyly nátijege baǵdarlanǵan sýbsidiialaýǵa kóshý,
- • ikemdi kepil sharttary bar 2,5% jeńildikti nesieler,
- • sýarý tehnologiialaryn engizýdi sýbsidiialaý,
- • «Ken dala» baǵdarlamasy arqyly tuqymdar men tyńaitqyshtarǵa qoljetimdilikti arttyrý.
Mal azyǵy bazasynyń damýy da erekshe áser etti. Mineraldy tamaqtaný deńgeiiniń joǵarylaýy, joǵary tiimdi tehnikaǵa qol jetimdilik jáne sýarý alańynyń keńeiýi fermerlerge jemshóp qunyn tómendetýge jáne saýýdy arttyrýǵa múmkindik berdi.
Palatanyń atqarýshy direktory SQO tájiribesin búkil elge keńirek taratý qajettigin aityp otyr. Ol úshin ministrlikter men ákimdikter tarapynan úlgilik jobadaǵy sheshimder men institýtsionaldyq qoldaý kerek.
«Qazaqstanda sapaly sútke degen ishki qajettilikti qamtamasyz etý jáne halyqaralyq naryqtarda básekege qabiletti oiynshy bolý úshin barlyq qajetti resýrstar bar», - dep atap ótti ol.
Azamat Saǵynbaev mal sharýashylyǵy orasan kóp qajyr-kúsh jumsaýdy jáne úzbei qatysýdy talap etetin, janýarlardy jyl boiy qorada ustaý kóp eńbekti qajet etetin baǵyt ekenin atap ótti.
Sondyqtan da yntalandyrý sharalary túrinde, sonyń ishinde qol jetimdi nesielik ónimder men investitsiialyq sýbsidiialaý arqyly bul salany Úkimettiń qoldaýy erekshe mańyzdy.
