Foto: ashyq derekkóz
Samarqandta 24 qarasha – 5 jeltoqsan aralyǵynda ótken CITES Konventsiiasy Taraptarynyń 20-konferentsiiasynda Qazaqstan popýliatsiiasynan shyǵatyn kiik múiizine qoiylǵan nóldik eksporttyq kvota resmi túrde alynyp tastaldy. Bul sheshim kiikti zańdy ári qatań baqylaýda paidalaný kezeńine ótýdiń jańa satysy dep baǵalandy, dep habarlaidy Ult.kz.
Ulttyq ustanymdy qorǵaý úshin Ekologiia jáne tabiǵi resýrstar ministri Erlan Nysanbaevtyń basshylyǵymen keńeitilgen qazaqstandyq delegatsiia jumys istedi. Onyń quramyna Orman sharýashylyǵy jáne janýarlar dúniesi komiteti, Zoologiia institýty, «Ohotzooprom» respýblikalyq kásiporny, ASBK, sondai-aq ulttyq tsifrlyq tańbalaý júiesin ázirleýge saraptamalyq qoldaý kórsetken Tabiǵi Orta men «Qazaqtelekom» AQ ókilderi kirdi.
Konferentsiianyń 5 jeltoqsandaǵy jabylý rásiminde CITES Bas hatshysy Ivonn Igýero Qazaqstannyń kiik popýliatsiiasyn qalpyna keltirýdegi erekshe tabysyn atap ótti. Onyń aitýynsha, elimizdegi kiik sany tarihi minimým – 21 myń bastan 4 millionnan astamǵa deiin kóbeiip, túrdiń uzaq merzimdi turaqtylyǵyna senim arttyrǵan. Osy nátije Qazaqstanǵa derivattarmen halyqaralyq saýdany saqtyq rejiminde qaita bastaýǵa múmkindik berdi.
Nóldik kvotany alyp tastaý — kiikti tek qorǵaýǵa baǵyttalǵan modelden ǵylymi negizdelgen turaqty paidalanýǵa kóshý. Bul rette saýda tolyq baqylaýda jáne ekojúiege ziian keltirmeitindei júzege asatyn bolady. Qazaqstan múiiz eksporty arqyly túsetin kiristi bioalýantúrlilikti saqtaý, ekojúielerdi qalpyna keltirý jáne monitoringke baǵyttaý mindettemesin rastady.
Konferentsiia barysynda Qazaqstan delegatsiiasy 31 ekijaqty kezdesý ótkizip, Aziia, Afrika jáne arab elderi toptarynyń alańdarynda óz usynysyn qoldaý boiynsha belsendi jumys júrgizdi. Keńes berý protsesiniń ashyqtyǵy men dáleldiligi Qazaqstannyń halyqaralyq pozitsiiasyn nyǵaitýǵa yqpal etti.
Daýys berý qorytyndysy boiynsha 111 memleket (94%) Qazaqstan usynysyn qoldap, 7 el qarsy shyqty.
Qazaqstan tarapy kiik popýliatsiiasyn turaqty basqarý Kýnmin–Monreal bioalýantúrlilik baǵdarlamasynyń negizgi mindetterimen sáikes keletinin atap ótti: ekojúieler tutastyǵyn saqtaý, tozǵan jaiylymdardy qalpyna keltirý jáne jabaiy faýnany ornyqty paidalaný.
