Parlament Senatynyń jalpy otyrysynda «Qazaqstan Respýblikasynyń keibir zańnamalyq aktilerine Kaspii teńizinde qyzmetti júzege asyrýǵa bailanysty máseleler boiynsha ózgerister men tolyqtyrýlar engizý týraly» Zańy eki oqylymda qaralyp, qabyldandy, dep habarlaidy QazAqparat.
2018 jylǵy 12 tamyzda Besinshi Kaspii sammiti barysynda qol qoiylǵan Kaspii teńiziniń quqyqtyq mártebesi týraly konventsiiany Qazaqstan Respýblikasy 2019 jylǵy 8 aqpanda ratifikatsiialady.
«Konventsiia quqyqtyq retteýdi qajet etetin árbir másele boiynsha tabandy jáne qaǵidatty pikirtalastarmen qosa júrgen jáne jiyrma jyldan astam ýaqyt alǵan uzaq ári asa kúrdeli kelissózder úderisiniń nátijesi boldy. Qazaqstan Respýblikasynyń Tuńǵysh Prezidenti N.Á.Nazarbaevtyń aiqyndamasy boiynsha Quqyqtyq mártebe týraly konventsiia «Kaspii teńiziniń Konstitýtsiiasyna» ainaldy. Aqtaý konventsiiasy teńizdegi jaǵalaý memleketteriniń úilestirilgen halyqaralyq-quqyq júiesi qarym-qatynasyndaǵy jańa negizin qalap, zamanaýi talaptarǵa jaýap beretin Kaspiidiń jańa quqyqtyq rejimin jasaidy», - dedi Premer-Ministriniń orynbasary – Syrtqy ister ministri Muhtar Tileýberdi.
Kaspii jaǵalaýy memleketteri akvatoriiany ártúrli rejimdegi aýmaqtarǵa – ishki sýlarǵa, eni 15 teńiz mili bolatyn aýmaqtyq sýlarǵa, on mildik balyq aýlaý jáne ortaq teńiz keńistigine bólý týraly konsensýsqa qol jetkizdi. Keme qatynasy, bioresýrstardy oryndy qoldaný, sondai-aq sý asty kabelderi men qubyrlardy tartýǵa qatysty ortaq sý keńistiginiń erkindigi jáne jer qoinaýyn paidalaný boiynsha egemendik quqyqtarǵa qatysty jaǵalaý memleketteriniń arasynda teńgerim saqtalǵan. Biologiialyq resýrstardy qoldaný jáne teńiz ortasyn qorǵaýǵa qatysty máseleler kesheni rettelgen.
«Qazaqstan Respýblikasynyń zańnamasyn Konventsiianyń erejelerine sáikestendirý maqsatynda búgin Sizderdiń qaraýlaryńyzǵa Syrtqy ister ministrligi múddeli memlekettik organdarmen birge ázirlegen «Qazaqstan Respýblikasynyń keibir zańnamalyq aktilerine Kaspii teńizinde qyzmetti júzege asyrýǵa bailanysty máseleler boiynsha ózgerister men tolyqtyrýlar engizý týraly» zań jobasy engizilip otyr», - dedi ministr.
Konventsiialyq erejelerdi Zań jobasyna implementatsiialaý aiasynda:
- aýmaqtyq sýlardyń enin 12-den 15 teńiz miline deiin ulǵaitý;
- belgilengen akvatoriiada teńiz ǵylymi zertteýlerdi jáne sý biologiialyq resýrstary kásipshiligin júrgizý tártibin anyqtaityn balyq aýlaý aýmaǵynyń tóńireginde «balyq aýlaý aýmaǵynyń rejimin» engizý;
- balyq aýlaý aýmaǵynda sý biologiialyq resýrstar kásibine Qazaqstanda airyqsha quqyqtarynyń saqtalýyn baqylaý boiynsha memlekettik organdardyń quzyryn sondai-aq, olardyń ózara árekettesý retin anyqtaý usynylyp otyr.
Qoldanystaǵy qaishylyqtar, olqylyqtar men kolliziialardy joiý, sondai-aq QR UQK Shekara qyzmetiniń kúndelikti qyzmettik-jaýyngerlik qyzmetin qamtamasyz etý maqsatynda Zańnyń qoldanystaǵy redaktsiiasyna basqa da túzetýler engizildi.
Búgin qujat eki oqylymda talqylanǵannan keiin, senatorlar zańdy qabyldady. Qazaqstandyq balyqshylarǵa balyq aýlaý úshin ishki jáne aýmaqtyq sýlarǵa táýliktiń kez kelgen ýaqytynda shyǵýǵa múmkindik týady.
«Konventsiianyń negizinde tiisti zańdarǵa eni 15 teńiz milin quraityn aýmaqtyq sýlar týraly norma engiziledi. Olardyń syrtqy shegi memlekettik shekara mártebesine ie bolady. Aýmaqtyq sýlarǵa 10 mildik balyq aýlaý aimaqtary qosylady. Onda ár memleket balyq aýlaý boiynsha airyqsha quqyqtarǵa ie. Qabyldanǵan zań memlekettik shekarany berik qorǵaýǵa, memleketimizdiń qaýipsizdigin qamtamasyz etýge jáne Kaspiide elimizdiń ekonomikalyq múddesin júzege asyrýǵa quqyqtyq negiz qalyptastyrady. Sondai-aq, zańnyń birqatar normalary sý biologiialyq resýrstaryn saqtaýǵa baǵyttalǵan. Jańa normalar bizdiń ulttyq múddemizge sai keletini sózsiz», - dedi Senat tóraǵasy Máýlen Áshimbaev.
