Axmet Baitursynuly atyndaǵy til bilimi institýtynyń direktory Erden Qajybek qazaqstandyqtar arasyndaǵy "á", "ó", "ú" siiaqty qazaq áripteriniń latyn nusqasyna qatysty synyna jaýap berdi, dep xabarlaidy QazAqparat.
"Qazirgi kezde xalyq arasynda digraftarǵa qatysty suraq kóp qoiylyp júr. Máselen, búginde aǵylshyn tilinde "j"-ny "zh", "ch" árpin ch" dep jazyp júrgenimizge kózimiz ábden úirendi. Al, endi, "á" dybysyn "ae", "ó" - "oe", "ú" - "ue" dep shyǵarǵanda bári tańqaldy. Nege? Sebebi adamdar latyn grafikasymen jazylǵan "ae" men "oe"-lerdi eki bólek dybys dep qabyldaidy. Árine, "ae"-ny eki bólek dybys retinde oqysaq, múldem úirenshiksiz. Negizi, ol eki tańba bir dybysty bildiredi. Ol "zh" nemese "ch" siiaqty. Biz ony bólek oqymaimyz ǵoi. Menińshe, qazirgi jańa tańbalarǵa da kóz úirenýi kerek", - dep atap kórsetti Qajybek búgin Qazaqstan halqy Assambleiasynyń ǵylymi-sarapshylyq keńesiniń keńeitilgen otyrysynda.
Institýt basshysynyń aitýynsha, latyn álipbiiniń biryńǵai standartyn daiarlaý kezinde barynsha qarapaiym ári jeńil nusqasyna basymdyq berildi. Sebebi kúrdeli álipbi qosymsha shyǵyndardy ǵana emes, aqparattyq texnologiialardy da qajet etedi. Ol úshin jańa kompiýterlik baǵdarlamalardy jáne taǵy basqasyn daiyndaý qajet. Sosyn ony basqa júielerge beiimdeý máselesi taǵy bar. "Al qazirgi aqparattyq zamanda shapshańdylyq qajet. Bul talap áli de kúsheie túsedi. Sondyqtan ǵalamtorǵa kirgen boida aqparatty jyldam alǵan mańyzdy. Ol jaǵynan qarapaiym álipbidiń róli zor. Sosyn Prezident mektepterde latyn álipbiin 2022 jyly engizýdi tapsyrdy. Demek, aprobatsiia úshin áli tórt jyl bar. Halyq jańa álipbidi ábden túsinip alýy qajet, kózi ábden úirenýi kerek", - dep atap kórsetti Erden Qajybek.
Aita keteiik, QR Parlament Májilisinde ótken qoǵamdyq tyńdaýda latyn álipbiiniń biryńǵai nusqasy tanystyrylǵan bolatyn. Qazaq tiliniń jańa álipbi jobasy "bir árip - bir dybys", "bir árip - eki dybys" jáne "bir dybys" printsipine negizdelgen. 25 tańbaly alfavitten bólek 8 digraf bar.
.jpg)