Densaýlyq saqtaý ministri Eljan Birtanov Parlament Májilisinde qabyldanǵan «Halyq densaýlyǵy men densaýlyq saqtaý júiesi týraly» kodeks jobasyna qatysty pikir bildirdi, - dep habarlaidy QazAqparat.
«Keshe Parlament Májilisiniń depýtattary «Halyq densaýlyǵy jáne densaýlyq saqtaý júiesi týraly» kodeks jobasyn ekinshi oqylymda maquldady. Biraq biz joldyń jartysyn ǵana basyp ótkenimizdi aitqym keledi. Jumys áli aiaqtalǵan joq, áli de kóp is tyndyrý kerek. Biraq qazirdiń ózinde Májilistegi Kodeks jobasyn qaraý barysynda vaktsinatsiia, donorlyq, transplantatsiia, psihikalyq jáne reprodýktivti densaýlyq, skrining, jeke meditsinalyq málimetterdi jinaý jáne temekini tutynýdy retteýge qatysty normalar týraly konsensýs tabyldy», - dep jazady ministr Facebook paraqshasynda.
Ministrdiń habarlaýynsha meditsina qyzmetkerleriniń kásibi mártebesine jeke bólim arnalyp otyr.
«Prezidenttiń buiryǵymen sanitarlyq-epidemiologiialyq qyzmettiń rólin kúsheitý jáne ony nyǵaitý normalary qarastyryldy. Densaýlyq saqtaý salasyndaǵy birde-bir zań buryn sońdy dál osyndai ashyq ári keń aýqymda talqylanǵan emes! Jumys tobynyń 42 otyrysy ótip, 1000-nan astam túzetý engizildi, Nur-Sultan, Almaty, oblystarda, kóptegen otandyq jáne halyqaralyq sarapshylardyń, Dúniejúzilik densaýlyq saqtaý uiymy ókilderiniń qatysýymen 11 qoǵamdyq talqylaý bolyp ótti», - deidi ol.
Ministr Qazaqstannyń oblystaryna jasaǵan jumys saparynda áriptesterine Kodeks jobasynyń normalaryn ózi tanystyrǵanyn aitady.
«Bizdiń salamyzdyń bolashaq damýyn shynaiy qalaityn adamdardyń bári 2018 jyldan bastap óz usynystaryn bildirip kele jatyr. Sonymen qatar, osy qysta biz Úkimettik emes uiymdardan 16 jańa usynys qostyq. Parlament Májilisi qabyrǵasynda, sondai-aq «Nur Otan» partiiasy fraktsiiasynyń otyrysynda halyqtyń erekshe nazaryndaǵy normalardy keńinen talqyladyq. Biz buny quptaimyz, óitkeni Kodeks jobasy áleýmettik mańyzdy qujat bolǵandyqtan, qoǵamnan belsendi reaktsiia kútken edik», - dep jazady ministr.
Eljan Birtanov bul rette vaktsinatsiia máselesine erekshe nazar aýdarylatynyn aitady.
«Keiingi kezde áleýmettik jelilelerde Kodekske, onyń ishinde mindetti vaktsinatsiia, sapasyz vaktsina men satyp alý mindetin durys oryndamaityndar, vaktsinany durys tasymaldamaityndar men vaktsinadan keiingi qiyndyqtar týraly áńgime jii kóterilip ketti. Bul – qoǵamdyq sanany ashyq manipýliatsiialaý. Qazaqstanda vaktsinatsiia – májbúrli emes! Búkil álemdegi sekildi bizdiń elde ekpe jasatý – erikti jáne mindetti bolady. Biraq árbir jaǵdaida ata-analardyń aqparattyq túrde kelisim berýge nemese vaktsiantsiiadan bas tartýǵa QUQYǴY bolady! Ekpe jasalmaǵan balalardyń quqyǵyn shekteitindei eshqandai norma joq. Ujymdyq immýnitetti qamtamasyz etetin, iaǵni balabaqshaǵa baratyn BARLYQ balanyń densaýlyǵyn QORǴAITYN tek bir norma bar», - dep sózin jalǵastyrdy Birtanov.
Ministr keltirgen málimetke sáikes 2019 jyly 4 841 334 ekpe jasalyp, 6003 jaǵdaida ekpe jasatpaityndaryn aityp, bas tartqan (tek 0,12 paiyzy). Osy 4 841 334 adamnyń ishinde tek 143-i ekpeden keiin jaisyz kúidi (temperatýranyń kóterilýi, teriniń qyzarýy) sezingen (0,003 paiyzy). Al Qazaqstanda vaktsinadan 2019 jyly birde-bir adam kóz jumbaǵan.
«Qazaqstandaǵy árbir vaktsina qaýipsizdik, tiimdiligi men sapasy boiynsha kópsatyly tekseristen ótedi. Ol tekseristiń bári de óndiristik tájiribeniń (GMP) halyqaralyq standartyna sai keledi», - dedi ministr.
Qazaqstanda vaktsinanyń sapasyn qadaǵalaý – ony tirkeý kezeńinen bastalady. Aldymen vaktsinanyń qujattar tiziminiń tolyqqandy analizi júrgizilse, Dári-dármekti saraptaýdyń ulttyq ortalyǵynyń sarapshylary óndiris alańyna baryp, algoritmge sáikes olardyń standarttaryn tekseredi. Ekinshi analitikalyq kezeńde vaktsinalarǵa laborotoriialyq zertteý júrgizilip, klinikalyq zertteý tarihy men vaktsinanyń epidemiologiialyq tiimdiligi qanshalyqty ekeni tekseriledi. Tirkelgennen keiin vaktsinalardyń árbir partiiasy – qaýipsizdik pen sapa boiynsha taǵy bir synaqtan ótedi. Eger vaktsina halyqaralyq uiymdar arqyly satylyp alynsa, onyń qaýipsizdigi men sapasy DDSU deńgeiinde tekseriledi. Eljan Birtanov óz jazbasynda zań jobasyn qaraǵan Májilis tóraǵasy men depýtattarǵa, sarapshylarǵa alǵysyn aitty.
«Kodeks halyqtyń densaýlyǵy úshin qazirgi zamannyń tegeýrinine jaýap berer degen senimdemin. Kodeks zamanǵa sai ári damyǵan densaýlyq saqtaý júiesin qurýǵa baǵyttalǵan, osy baǵyt bizdiń meditsinanyń deńgeiin jańa beleske kóterer degen senimdemiz», - dep túidi Eljan Birtanov.
