4 shilde – Ulttyq dombyra kúnine orai elordada áigili kúishi, halyq kompozitory, Qazaqstannyń halyq ártisi Dina Nurpeiisovanyń eskertkishi ashyldy, dep habarlaidy QazAqparat.
Saltanatty sharada QR Memlekettik hatshysy Qyrymbek Kósherbaev, QR Mádeniet jáne sport ministri Aqtoty Raiymqulova, Nur-Sultan qalasynyń ákimi Altai Kólginov, tanymal kúishi Aigúl Úlkenbaeva D. Nurpeiisova eskertkishine gúl shoqtaryn qoidy. Biyl daryndy óner iesiniń dúniege kelgenine 160 jyl tolady.
«Qara sózden qurysh quiǵan Qadyr Myrza Áliden qalǵan sóz bar: «Naǵyz qazaq qazaq emes, naǵyz qazaq – dombyra» degen. Árine, aqynnyń tutas halyqty bir ǵana aspapqa teńep, ulttyń minezi men bolmysyn dál osylai sipattaýynda tereń mán jatyr. Óitkeni, jurtymyzdyń muńy men jyry, qýanyshy men jaqsylyǵy dombyranyń shanaǵynan tógilip túsip, shartarapqa jaiylyp jatty. Halqymyzdyń jalań aiaq jar keship, qyzyl aiaq qar keship, Aqtaban shubyryndy, Alqakól sulama kezeńderin bastan ótkerip, zamannyń jaýyny men daýylynan aman qalǵan shaqtaryn, beibit te berekeli qoi ústine boztorǵai jumyrtqalaǵan baraqatty sátterin qara dombyranyń tili men úni tarih betine taspalady. Qulager aqyn Iliias Jansúgirovtiń «Dombyra sende min bar ma, Minsiz bolsań til bar ma, til joq deýge bola ma, tilden artyq ún barda» dep jyrlaýy da sondyqtan bolsa kerek.
Qazaq pen dombyra – egiz uǵym. Halqymyz úshin qasterli qasietti aspaptyń qadirin arttyra túsý úshin Qazaqstannyń Tuńǵysh Prezidenti Elbasy – Nursultan Nazarbaev óz Jarlyǵymen arnaiy Dombyra kúnin belgilegenin jaqsy bilesizder. Bul – búgingi urpaqtyń ulttyq qundylyqqa kórsetken úlken qurmeti. Biylǵy Dombyra kúni qarsańynda Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaevtyń sheshimimen dáýlesker kúishi, el ishinde kúi anasy atanyp ketken Dina Nurpeiisovaǵa Táýelsizdiktiń 30 jyldyǵy aiasynda elorda tórinen eńseli eskertkish ashylyp otyr. Sondyqtan, búgingi sharanyń úlken simvoldyq máni bar», - dedi Qyrymbek Kósherbaev eskertkishtiń saltanatty ashylýynda.
Qarshadaiynan qara dombyraǵa qumar bolǵan Dina Kenjeqyzynyń aty elge erte tarala bastaidy. Jurt ony jastaiynan dombyrashy qyz atai bastaidy. Birde shalqytyp, birde qalyqtatyp tógilgen kúiin el eljirep tyńdaǵan desedi.
«Aty alysqa ketken kúishi qyzdy kúnderdiń-kúninde Qurmanǵazynyń ózi izdep kelipti. Dinanyń qabiletin baiqap, qarymyn synapty. Kúi atasy Qurmanǵazydan toǵyz jyl tálim alǵan Dina Nurpeiisova – kúi ónerin ábden meńgerip, Dáýletkerei, Músiráli, Túrkesh, Uzaq, Esjan, Baijuma syndy dańqty ónerpazdardyń asyl murasyn keiingi urpaqqa jetkizgen, ǵasyrlar arasyn jalǵaǵan altynnnyń úzigindei ardaqty adam. Ulttyq ónerdiń óńin ózgertpei, bir dáýirden ekinshi dáýirge jetkizýimen de qalyń qazaq úshin qurmetti. Óitkeni Dinanyń oryndaýynda talai kúi keiinge jetip, notaǵa túsip, hattalyp qaldy. Óshpes, ólmes dúnieniń bar bailyǵynan da qymbat qazyna búginge Dina Nurpeiisovanyń arqasynda jetti», - deidi Memlekettik hatshy.
Sonymen birge, eskertkishtiń ashylýyna Dina Nurpeiisovanyń shóberesi, respýblikalyq «Kúi anasy» qorynyń direktory, qoǵam qairatkeri Tólegen Qýanyshev qatysty.
«Bul jumystar osydan 1-2 jyl buryn bastalǵan-dy. 20-ǵa jýyq óner qairatkeri Elbasy Nursultan Nazarbaevtyń atyna hat jazdy. Búgingi saltanatty ashylý – sol jumystardyń nátijesi. Biz úshin jańa eskertkish estetika turǵysynda joǵary deńgeide jasalǵan. Onyń basty qundylyǵy – eskertkishke qaraǵanda urpaqtarmen jyly bailanys ornaýy. Mine, men osyndamyn, meni halqym qurmettep, eskertkish qoidy. Sen de erinbei eńbeksenseń, halqyńnyń qurmetine bólenesiń. Bul jastardy, ásirese ulttyq aspap dombyra shertetinderdiń ónerin shyńdaýǵa jeteleidi. Eskertkish osyǵan shaqyrady», - dedi Tólegen Qýanyshev.
Jańa eskertkishtegi músindi belgili músinshi Jalyn Baýyrqan jasaǵan.
«Dina ájemizdiń músini taza qoladan jasalǵan. Munda 16 jumys konkýrsqa qatysyp, onyń ishinde 3 jumys memlekettik komissiiaǵa jiberilgen edi. Onda ataqty músinshilerdiń jumystary boldy, biraq memlekettik komissiia 90 jastaǵy ájeniń túregep turǵan emes, otyrǵan obrazyn tańdady. Osylaisha, músinniń biiktigi 2,75 metr, tuǵyryn qosqandaǵy jalpy biiktigi – 5 metr 50 santimetr boldy. Eskertkish tuǵyry tastan shabylǵan, salmaǵy shamamen 45 tonna.
Dina apanyń obrazyn tabý úshin biraz materialdar jinaqtadyq, onyń urpaqtary da buryn jariialanbaǵan foto-videolaryn berdi, solardyń negizinde obraz shyǵardyq. Dina apanyń qolyndaǵy dombyraǵa kelsek, batystyq dombyra stiline júgindik, sebebi ondaǵy dombyralardyń shanaǵy úlkendeý bolady. Ol kisiniń de saýsaqtary salaly uzyn bolǵan. Sondai erekshelikterin músinde eskerýge tyrystyq. Jalpy músindi daiyndaýǵa quiý, montajdaý, tuǵyrǵa ornatýǵa 3 jarym aidai ýaqyt ketti», - dedi músinshi J. Baýyrqan tilshilerge bergen suhbatynda.
Aita keteiik, eskertkish Abylai han dańǵyly men Kúishi Dina kósheleriniń qiylysynda ornalasqan. Onyń ashylý saltanatynan keiin elordalyq memlekettik filarmoniianyń qazaq ult aspaptar orkestri Dina kúilerin oryndap, kelýshilerge shaǵyn kontsert berdi.
