
Qazirgi ýaqytta adamdar ártúrli dárýmender retinde biologiialyq belsendi qospalardy (BBQ) qabyldap jatady. Degenmen, olardan qalaǵan nátije ala almai, kóńil tomaýshylyqtary da kezdesedi. Osyǵan orai, Almaty qalasynyń sanitariialyq-epidemiologiialyq baqylaý departamenti BBQ-ny qabyldaý, onyń paidasy men ziiany týraly málimet berdi, dep habarlaidy QazAqparat.
Departamentte málim etkendei, biologiialyq qospalarǵa: mýltivitaminder, mineraldy keshender, ehinatseia syǵyndysy, omega 3, hondoprotektorlar jáne immýnomodýliatorlar kiredi.
«Dárihanalarda ártúrli túrdegi bioqospalardy: dáriler, kapsýlalar, untaqtar, tunbalar, balzamdar, siroptar, gelderdi usynady. Tabiǵi nemese tabiǵi uqsas zattardy az kólemde (BBQ) ishýge, tamaqqa, kremderge, balzamdarǵa jáne t.b. qosýǵa bolady. BBQ quramyna ósimdikter, shópter, mineraldar, taǵamdyq talshyqtar, ara ónimderi, teńiz ónimderi, baldyrlar, probiotikter, ashytqylar jáne basqa da zattar kirýi múmkin. Biraq, dárini olarmen aýystyrýǵa, sondai-aq, aýrýdy óz betinshe emdeýge bolmaidy.
Biologiialyq belsendi qospalar birqatar mańyzdy faktorlarǵa bailanysty birneshe klastarǵa bólinedi. Negizgi úsh top: eýbiotikter, nýtritsevtikter jáne parafarmatsevtikter dep atalady. Olar belgili bir komponentterdiń quramy men paiyzdyq quramy boiynsha bólinedi. Kóptegen biologiialyq belsendi qosylystar, mysaly, flavonoid klasy siiaqty, organizm ártúrli ósimdikterden alady», - dep málim etti departamentte.
Sondai-aq, árbir tamaq qabyldaý kezinde qosymsha retinde BBQ paidalanýǵa bolady. Degenmen, onda da abai bolý qajet.
«Mysaly mýltivitaminderdi alaiyq. Olardyń quramynda 10-nan artyq komponentter bolýy múmkin. Olardyń barlyǵy sizge qajet pe? Aldyn alý úshin mundai vitaminderdi qabyldaýǵa bolmaidy, sebebi mýltivitaminderdi baqylaýsyz qabyldaýdyń ziiany týraly birqatar zertteýler bar»,- dedi departamentte.
Eger siz BBQ qabyldasańyz, onda onyń mólsherin saqtaý qajettigin este ustańyz.
«Beta-karotinniń shamadan tys mólsheri temeki shegýshilerde ókpe obyrynyń damý qaýpin arttyrady. Al kaltsii men D vitaminin kóp tutyný búirekte tastardyń paida bolý qaýpin arttyrady. BBQ paidalana otyryp, olardyń dári-dármek emes ekenin jáne arnaiy sertifikattaýdy talap etpeitinin bilińiz, dári-dármek retinde arnaiy synaqtan ótpedi, biraq olardy dárihanalarda satyp alýǵa bolady.
Jalpy biologiialyq belsendi qospalar adamdy emdemeidi, olar aýrýlardyń aldyn alý quraly bolyp tabylady. Olar adam aǵzasyn tamaq arqyly alatyn paidaly zattar men mineraldardyń jetispeýshiligin óteýge bolady. Ásirese, júike jáne dene júktemeleriniń joǵarylaýy kezinde, sondai-aq, adam aýrýdan keiin qalpyna kelgende óte mańyzdy. Sondai-aq, jarnamalanatyn bioqosymshalardy qabyldaý aldynda mindetti túrde emdeýshi dárigerge baryńyz.
Esińizde bolsyn, keibir qospalar dárilik dári-dármektermen ózara árekettesedi, bul aǵzaǵa jaǵymsyz jáne qaýipti saldary bolýy múmkin. Al dári-dármekterdi basqa dáriger sizge qabyldaýǵa jazyp berse, onda oǵan qandai qospalardy qabyldaitynyńyzdy aitýdy umytpańyz. Qospalardy saýatsyz, zańsyz qoldaný qaiǵyly jáne jaǵymsyz saldarǵa ákelýi múmkin», - dep eskertti departamentte.