Foto: e-auction.e-qazyna.kz
Almatydaǵy iri saýda nysandarynyń biri – «Baisat» kóterme-bólshek bazary úshinshi ret aýktsionǵa shyǵaryldy. Memleket menshigine 2024 jyly qaitarylǵan aktiv bastapqyda 28,6 mlrd teńgege baǵalanǵanymen, eki márte satyp alýshy tabylmai, baǵasy 26,7 mlrd teńgege deiin tómendedi, dep habarlaidy Ult.kz.
Qaitarylǵan aktivterdi basqarý kompaniiasy kelesi aýktsiondy 2026 jyldyń 5 aqpanyna belgiledi. Bul jaǵdai bir ǵana bazardyń taǵdyry emes. Ol Almatydaǵy bazarlar naryǵynda sońǵy jyldary júrip jatqan iri ózgeristerdiń, menshik qaita bólinisiniń jáne «eski elitamen» bailanysty aktivterdiń memleketke qaitarylýynyń aiqyn kórinisi. Osy oraida Ult.kz tilshisi Almaty bazarlarynyń kimge tiesili ekenin anyqtap kórdi.
«Baisattyń» burynǵy ieleri jáne memleketke ótýi
«Baisat» bazary buryn Qairat Satybaldynyń uly Baýyrjan Nursultannyń atymen bailanysty boldy. 2024 jyly prokýratýra aralasýymen nysan memleket menshigine ótti. Qairat Satybaldy sotqa deiingi tergeý barysynda negizgi aktivterin óz erkimen tapsyrǵan.
Qazirgi tańda bazardyń zańdy iesi – «Baisat kóterme-bólshek saýda ortalyǵy» JShS, al ol aktivterdi qaitarý baǵdarlamasy aiasynda elektrondy aýktsion arqyly satylýda. Aýktsionnan túsken qarajat arnaiy memlekettik qorǵa baǵyttalmaq.
«Baraholka»: bir iesi joq alyp naryq
Foto: Voxpopuli.kz
Almatydaǵy áigili «Baraholka» – birtutas menshik emes. Ol ártúrli zańdy tulǵalarǵa tiesili birneshe iri bazarlar kesheninen turady. Olardyń qatarynda «Eýraziia», «Kenjehan», «Ialian», «Alataý» sekildi nysandar bar. Bul bazarlardyń quryltaishylary arasynda elge tanymal familiialar jii kezdesedi.
«Kenjehan» ámbebap bazary Soltústik ainalma jol boiynda ornalasqan. 2013 jyldan beri iesi – Ánipa Nazarbaeva. Bul bazar Nazarbaevtar áýletiniń saýda aktivteri qatarynda áli de saqtalyp otyr.
«Eýraziia» bazary 2022 jyldyń sońynan beri nysannyń iesi – «Eurasian LTD» JShS, al jalǵa alýshysy – «Eýraziia» JShS. Quryltaishylar quramynda Kamila Sultanovanyń esimi atalady.
«Ialian» mańyndaǵy bazarlar Bul aýmaq Omarovtar otbasymen bailanysty. Birneshe JShS arqyly basqarylatyn bul nysandar da Soltústik ainalma boiyndaǵy saýda júiesiniń mańyzdy bóligi.
Milliardtaǵan ainalym
Sarapshylardyń baǵalaýynsha, «Baraholkanyń» kúndelikti taýar ainalymy 2–3 mlrd teńgeden kem emes. Bul – jylyna júzdegen milliard teńge degen sóz. Dúniejúzilik banktiń deregine sáikes, 2011 jyldyń ózinde bul naryqtyń jyldyq ainalymy 1,7 mlrd dollardy quraǵan.
Osy kólemdegi qarjy men jer telimderi bazar ainalasyndaǵy daý-damailar men menshik úshin kúrestiń nege toqtamaǵanyn túsindiredi.
«Altyn Orda»: reiderlik daýlar men sot protsesteri
Foto: tengrinews.kz
Almaty mańyndaǵy «Altyn Orda» naryǵy da uzaq jyldar boiy daý ortasynda. 2023–2024 jyldardaǵy derekke sáikes, naryqtyń 95 paiyzy «Kompaniia nomer odin» JShS-ne, al 5 paiyzy Daniiar Alpievke tiesili.
Buǵan deiin bazar Bolat Nazarbaevtyń yqpalyndaǵy «Kurylys LTD» JShS arqyly basqarylǵan. Keiin reiderlik aiyptaýlar kóterilip, úlesterdiń zańsyz aýysqany týraly sot isteri qozǵaldy. Birqatar tulǵalar bul ister boiynsha jaýapqa tartyldy.
Qazir naryqta quqyqtyq «tazalaý» jáne jańǵyrtý jumystary júrip jatyr. Bilik «Altyn Ordanyń» yqpalyn azaitý úshin balama kóterme ortalyqtar salýǵa da kirisken.
«Zelenyi bazar» jáne iri investorlar
Foto: forbes.kz
Almatydaǵy «Jasyl bazar» bir adamnyń emes, investorlar konsortsiýmynyń menshigi. Negizgi tulǵalar – Timýr jáne Dinara Qulybaevtar, sondai-aq kásipker Iakov Tshai. Basqarý «Dostar-Kommerts» JShS arqyly júzege asyrylady.
Bul qurylym bazarlardy basqarýdaǵy jańa modeldi kórsetedi: menshik ieleri tikelei saýdaǵa aralaspai, jalǵa berý men operatorlyq basqarýǵa kóshken.
«Jetisý» logistikalyq ortalyǵy
Foto: yandex.kz
Soltústik ainalma boiynda salynyp jatqan «Jetisý» saýda-logistikalyq kesheni de nazar aýdartady. Jer telimderi «Statýs Construction» JShS-ne tiesili. Quryltaishylar qatarynda Forbes tizimine engen kásipker Nurjan Bekshenov, burynǵy joǵary laýazymdy tulǵalar men keden salasynyń eks-ókilderi bar.
Bul joba ainalasyndaǵy kadrlyq quramnyń ózi-aq Almaty bazarlary biznesiniń qanshalyqty jabyq ári elitalyq ekenin ańǵartady.
Jalpy, Almatydaǵy bazarlar – jai ǵana saýda oryndary emes. Bul milliardtaǵan ainalymy bar, saiasi jáne ekonomikalyq yqpaly joǵary aktivter. Joǵaryda aitqanymyzdai, «Baisattyń» qaita-qaita satylymǵa shyǵýy – memleket pen iri biznes arasyndaǵy jańa kezeńniń belgisi. Bazarlardaǵy menshik qurylymy áli de kúrdeli, al qaita bólý protsesi tolyq aiaqtalǵan joq. Aldaǵy jyldary bul naryqta taǵy da iri ózgerister bolýy múmkin.
