Kúni keshe konferentsiia ótip, oǵan úkimettik emes uiymdar men qoǵamdyq birlestikterdiń ókili, ata-analar qaýymy, pedagogter, ǵalymdar men oqytýshylar, JOO rektorlary, sondai-aq kafedralar men oqý bólimderiniń jáne oqý-ádistemelik kabinetteriniń 400-den astam ókili qatysqan.
Ony qorytyndylai kele, Aimaǵambetov birneshe mańyzdy máseleni atady:
1. ASB máseleleri boiynsha arnaiy Respýblikalyq úilestirý keńesi qurylady. Úkimet múshesi retinde ony ózim basqarýdy jón kórdim. Sondai-aq, keńes quramyna ÚEU ókilderin, salalyq memlekettik organdardyń vitse-ministrlerin, ákim orynbasarlaryn jáne basqa da áriptesterimizdi qosamyz. Mańyzdy másele - osy baǵyttaǵy barlyq jumysty úilestirý.
2. ASB máseleleri boiynsha arnaiy Jol kartasy bekitiledi. Qujatta problemalyq aimaqtardy anyqtap, qysqa, orta jáne uzaq merzimdi perspektivadaǵy mindetterdi aiqyndaimyz.
3. Ǵylymi zertteýler júrgizý mańyzdy. Sol sebepti BǴM aýtizm spektriniń buzylýyn zertteý jónindegi arnaiy ǵylymi baǵdarlamaǵa qarjy bólý boiynsha jumys júrgizedi.
4. Búginde 19 JOO arnaiy pedagogterdi daiarlaidy. Bul ýniversitettiń bárine túzetý kabinetteri formatynda resýrstyq ortalyqtar ashý tapsyryldy. Bul ortalyqtar mamandar daiarlaý jónindegi klinikalyq baza retinde áreket etedi. Bul baǵyttaǵy jumys Qazaq ulttyq qyzdar pedagogikalyq ýniversitetinde jaqsy jolǵa qoiylǵan. Ýniversitette "Dara" qorynyń qoldaýymen resýrstyq ortalyq ashyldy.
5. Biyl JOO-larǵa baǵdarlamalardy, ádistemelerdi daiyndaý jáne stýdentterdi oqytý úshin aýtizmi bar balalarmen jumys isteýge mamandanǵan sheteldik professorlardy tartý úshin qarjy bóldik.
6. Osy jyly Abai atyndaǵy QazUPÝ, Qazaq ulttyq qyzdar pedagogikalyq ýniversiteti, QarMÝ osy dertke shaldyqqan balalarmen jumys istep júrgender úshin aralas onlain/oflain formatynda arnaiy magistrlik baǵdarlamalar ázirlep jatyr.
7. PPTK (psihologiialyq-pedagogikalyq túzetý kabineti), PMPK (psihologiialyq-meditsinalyq-pedagogikalyq keńes), resýrstyq ortalyqtar, arnaiy inkliýziia kabinetteriniń qyzmetkerlerine maqsatty granttar bólýdi bastadyq. Sondai-aq olarǵa beiindik magistratýraǵa túsý úshin jaǵdai jasaýǵa daiynbyz.
8. Biz úlgilik shtattarǵa pedagog-assistentterdi engizdik. Qazirdiń ózinde mektepterde 1 000-nan astam pedagog-assistent jumys isteidi. Olar erekshe bilim berý qajettilikteri bar balalarǵa mektepke beiimdelýge jáne oqýǵa kómektesedi. Bul baǵyttaǵy jumystar jalǵasady.
9. Túzetý kómegine memlekettik tapsyrystardy ornalastyrýdy bastaimyz. Iaǵni, dertke shaldyqqan balalarmen sapaly túzetý jumystaryn júrgizýge daiyn uiymdar biýdjetten tiisti qarjy alady. Bul balalardy osyndai arnaiy qoldaýmen qamtýdy arttyrýǵa múmkindik beredi.
10. Ata-analarǵa, mamandarǵa barlyq qajetti aqparat pen arnaiy uiymnyń derekter bazasy, sondai-aq PPTK, PMPK jáne resýrstyq ortalyqtar týraly aqparat barlyǵyna qoljetimdi bolýy úshin biryńǵai portal qurylady.
Sonymen qatar, ministrdiń aitýynsha, basqa da baǵyttar boiynsha jumystar júrgizilip jatyr.
"PMPK boiynsha. Búginde ár 60 myń balaǵa 1 normativ boiynsha 87 psihologiialyq-meditsinalyq-pedagogikalyq keńes jumys isteidi. Olar ASB bar balalardy anyqtaýǵa jáne olardyń ata-anasyna keńes berýge kómektesedi. Sondai-aq, bul jeli keńeitiledi, onda normativ boiynsha 50 myń balaǵa 1 PMPK bolady, iaǵni bul taǵy 40-qa jýyq PMPK ashylatynyn bildiredi", - dep jazdy ol.
Sondai-aq, ol elimizde 211 psihologiialyq-pedagogikalyq túzetý kabineti jáne 14 ońaltý ortalyǵy jumys istep turǵanyn aitty. Aýtizmi bar balalarǵa arnalǵan otandyq arnaiy damý baǵdarlamalary da ázirlengen. Búgingi tańda PPTK baǵdarlamasy boiynsha ASB bar 2 myńǵa jýyq bala kómek alyp jatyr.
"Erekshe qajettilikteri bar balalardy oqytý úshin bilim berý baǵdarlamalarynyń jáne balalardyń oqý jetistikterin baǵalaý júiesiniń tiimdiligin qamtamasyz etý boiynsha sharalar qabyldadyq. Sonymen qatar, 400-den astam arnaiy oqý baǵdarlamalary ázirlenip jatyr. Mektepterde pedagog-assistent qyzmetin engizsek, endi mundai mamandardy mektepke deiingi uiymdarǵa da engizýdi josparlap otyrmyz. Bizdiń tapsyrmamyz boiynsha barlyq pedagogikalyq joǵary oqý ornynda ASB bar balalardy oqytý jáne tárbieleý taqyryptaryn qamtityn inkliýziv bilim berý modýlderi engizildi. Sonymen qatar, olar ASB bar balalarmen jumys isteitin pedagogterdiń biliktiligin arttyrý kýrstaryn ótkizedi", - dep qorytyndylady Aimaǵambetov.
Bul baǵyttaǵy jumystar aldaǵy ýaqytta da jalǵasyn tabady.
