Foto: QR Parlamenti Májilisiniń baspasóz qyzmeti
Májilistegi AMANAT fraktsiiasynyń depýtattary otbasynda zorlyq-zombylyq jasaityndarǵa qatysty jazany qatańdatyp, áiel men balaǵa qol kótergenderdi qylmystyq jaýapkershilik tartýdy usyndy, - dep habarlaidy Massaget.kz portaly.
Depýtat Juldyz Súleimenova saýalyn Úkimet basshysy Álihan Smaiylovtyń atyna joldady.
"Jemqorlyq úshin sottalyp, artynan raqymshylyqqa ie bolǵan, eks-sheneýnik óz áielin óltirdi degen kúdikpen jantúrshigerlik ashyq aqparattardan qoǵam dúrbeleńge tústi. Jyǵylǵanǵa judyryq demekshi, araǵa 1 apta ýaqyt salmai, Taldyqorǵandaǵy politsiianyń qyzdy zorlaý faktisi eseńgiregen qoǵamǵa odan saiyn soqqy boldy. Bul faktiler, atalǵan aýyr qylmystar zorlyq-zombylyq máselesine qaita nazarymyzdy salyp otyr", - dedi ol.
Onyń aitýynsha, depýtattardyń usynysymen 3 jyl buryn birneshe qatań ózgeris zańnamaǵa engizilgen.
"Bunyń ishinde, turmystyq zorlyq-zombylyq bolǵan jaǵdaida, qazir hattama jasaý úshin kýágerlerdiń, kórshilerdiń aiǵaqtary jetkilikti. Taraptardyń qaita tatýlasý múmkindigi alynyp tastalynyp, endi sotta tatýlasý múmkindigi joq. Biraq atalǵan naqty ózgeristerdiń ózi otbasyndaǵy áielderdi qorlaýǵa qajetti deńgeide toqtaý salmai otyrǵandyǵy qynjyltady. Sonyń saldarynan júzdegen qazaqstandyq áiel ómirinen, densaýlyǵynan jáne bolashaqqa degen úmitinen aiyrylyp otyr. Zertteýge sáikes 2021 jyly úide bolǵan zorlyq-zombylyq isteriniń tek 40 paiyzy sotqa jetken. Al ondai abiýzerlerdiń kóbine keshirim berilip, bosaǵan, al olardyń tek 39 paiyzy ǵana 2 saǵattan 3 táýlikke deiin ákimshilik qamaýda otyrǵan", - dedi Juldyz Súleimenova.
Depýtattyń pikirinshe, otbasylyq zorlyq-zombylyq, qatygez patriarhaldyq ozbyrlyqqa shydamaǵan áielderdiń jan daýysyn estitin jáne qatań shara qabyldaityn ýaqyt jetken.
"Otbasyndaǵy zorlyq-zombylyqty toqtatý úshin – birinshi elimizde qundylyqtarǵa negizdelgen mádenietti qalyptastyrý, ideologiiany jetildirý, jaýapkershilikti kúsheitý, eń bastysy zańdy qatańdatý jáne onyń sapaly oryndalýyn júzege asyrýymyz qajet", - dedi ol.
Ol AMANAT partiiasy árdaiym zańdy kúsheitýge, atalǵan máseleni sheshý úshin naqty qadamdar jasap jatqanyn jetkizdi. Alaida Úkimet tarapynan tiisti qoldaý bolmai otyr.
"Qyrkúiektiń basynda balalarǵa jáne otbasyndaǵy áielderge qarsy jasalatyn zorlyq-zombylyqty toqtatý maqsatynda, amanattyq-depýtattar arnaiy "Qazaqstannyń keibir zańnamalyq aktilerine áielderdiń quqyqtaryn qorǵaý jáne balalardyń qaýipsizdigin qamtamasyz etý máselelerine" arnalǵan zań jobasyn tez arada ázirledi. Úkimettik emes uiymdar, belsendi ekspertter, memlekettik organdarmen birlesken keńeitilgen fraktsiia otyrysynda zań jan-jaqty talqylanyp, pysyqtaldy.
Eń bastysy, zań jobasynda zorlyq-zombylyq qylmystyq is bolyp tanylady, pedofilderdi ómirbaqi bas bostandyǵynan aiyrylady, jaýapkershilik pen jaza kúsheitiledi. Bul qujat áielder men balalardy qorǵaýǵa joǵary jaýapkershilik jáne turmystyq zorlyq-zombylyq jaǵdailaryna qatań áreket etý tetikterin qarastyrady. Degenmen nebir "qyńyr múddeli" toptardyń aralasýymen atalǵan zań tujyrymdasyndaǵy normalardy Úkimet qoldamai otyr", - dedi Súleimenova.
Túsiniksiz sebeptermen zań áli Májiliske kelmegen.
"Ózimiz jasaǵan, áielder men balalardy naqty qorǵaityn zań jobasyna qajet qorytyndyny Úkimet sozbalap jatyr. Sonda taǵy da qanshama áieldiń taǵdyry synǵanyn kútemiz be?!", - dedi depýtat.
Osyǵan bailanysty AMANAT fraktsiiasynyń depýtatary óz usynystaryn aitty:
- Eń bastysy, áielder men balalar zorlyq-zombylyqtyń qurbany bolmas úshin tipti jeńil túrdegi zorlyq-zombylyqty qylmys dep taný qajet. Zańnamada jazany qataitý júzege asyrylýǵa tiis. Áiel men balaǵa zorlyq-zombylyq kórsetkenderge aiaýshylyq tanytýǵa bolmaidy. Eshkimniń áiel adamdardy qorlap óltirýge qaqy joq! Qylmyskerge qatań jaza berilýin talap etemiz!
- Zańnamada turmystaǵy zorlyq-zombylyqqa qarsy kúres júrgizetin jaýapty memlekettik organdy bekitetin ýaqyt jetti.
- Úkimettiń áielderdiń qaýipsizdigin qamtamasyz etýge, ajyrasqan áielderge alimentti ýaqtyly tóleýge baǵyttalǵan qatań sharalar qabyldanǵan memlekettik saiasatty bekitýdi suraimyz.
- Otbasylyq zorlyq-zombylyqtyń profilaktikasy men kriminalizatsiiasy qarastyrylǵan birneshe depýtattyń bastamasymen ázirlengen Zań tujyrymdamasyna tez arada oń qorytyndyny kútemiz.
