Covid-19 indetine qarsy Moderna Inc. kompaniiasynyń vaktsinasy virýsty zertteýdiń alǵashqy satysyna qatysqan búkil patsienttiń boiynda antidene qalyptastyrady, dep habarlaidy Bloomberg.
Amerikalyq biotehnologiialyq kompaniianyń jetistigi – álemdik ekonomikany toqyratyp tastaǵan koronavirýsqa qarsy vaktsinany ázirleý báigesinde úmitti jetistikterdiń aldyńǵy qatarynda tur. Áitse de sátti vaktsinany qurý jolynda kedergi kóp. Oǵan qosa patsientterdiń keibirine synaq barysy aitarlyqtai keri áser etkeni baiqalǵan.
Ortasha doza alǵan vaktsinany zertteýdiń alǵashqy satysyna qatysýshylardyń jartysynda álsizdik, qaltyraý, bas aýrýy jáne bulshyq ettiń aýyrsynýy baiqalǵan. Sonymen qatar ekinshi vaktsinatsiiadan keiin vaktsinatsiianyń ortasha dozasy bar toptaǵy adamdardyń 40%-nyń dene qyzýy kóterilgen. Maksimaldy dozany alǵan 14 patsienttiń úsheýinde aýyr janama áser bolǵan.
Moderna Inc. kompaniiasynyń mRNA-1273 vaktsinasynyń alǵashqy zertteýine úsh topqa bólinip, 45 naýqas qatysqan. Zertteýge qatysýshylar vaktsinanyń 25, 100 jáne 250 mikrogramm bolatyn eki dozasyn 28 kún aralyǵymen qabyldaǵan.
42 patsientke yqtimal vaktsinanyń ekinshi dozasyn salǵannan keiin zertteý nátijelerine sáikes koronavirýsty beitaraptandyrýǵa qabiletti antideneler paida bola bastady. Kompaniianyń málimetinshe, 27 shildeden bastap jalǵasatyn klinikalyq zertteýlerge arnalǵan dozanyń ortasha mólsheri tańdaldy.
Bloomberg kompaniiasy usynǵan málimetterge sáikes vaktsina 18 ben 55 jas aralyǵyndaǵy patsientterge synalǵan. Kompaniia egde jastaǵy patsientter (olardyń arasynda koronavirýstan ólimniń eń joǵary deńgeii baiqalǵan) qatysqan zertteýdiń ekinshi bóliginiń nátijelerin usynǵan joq.
«Jaqsy jańalyq mynada - bul vaktsina antidenelerdi shyǵarady. Bul jai antideneler ǵana emes, sonymen qatar [virýsty] beitaraptandyratyn antideneler», - dedi AQSh ulttyq allergiia jáne juqpaly aýrýlar institýtynyń direktory Entoni Faýki.
Bloomberg-ke telefon arqyly bergen suhbatynda Faýchi Moderna Inc. usynǵan derekterge silteme jasai otyryp, ony «shynymen úmit zor» dep atady. Ol baiqalǵan janama áserlerdiń alańdaýshylyq týdyrmaitynyn jáne basqa vaktsinalarǵa tán ekenin atap ótkenimen, keibir sarapshylar áli de erterek optimizmge berilgisi kelmeidi.
«Iá, (vaktsinanyń) kóptegen janama áseri bar», - deidi Soltústik Karolinada ornalasqan Adamdy vaktsinatsiialaý institýtynyń doktory ári zertteýshisi Toni Mýdi.
Ol vaktsinanyń kóptegen janama áseri «ádettegiden erekshe» ekenin atap ótti. Ekinshi jaǵynan Mýdi shyǵarylǵan antidene deńgeii «shynymen úmittendiretinin» aitady. Access Health International uiymyn basqaratyn Garvardtaǵy meditsina mektebiniń burynǵy zertteýshisi Ýiliam Hezeltin vaktsina shyǵaratyn antideneler deńgeiin «laiyqty» dep atady. Biraq ol vaktsinalardyń qaýipsizdigi máselesi basy ashyq másele bolyp qala beretinin basa aitty.
Onyń áriptesi - Ońtústik Karolina ýniversitetiniń meditsina mektebiniń mikrobiologiia professory Paýla Kennon vaktsina jaqsy jumys istegenin aityp «antideneler shyǵara alady» dep sanaidy. Biraq antidenelerdiń álsireýi qansha ýaqytqa sozylady degen taǵy bir suraq týyndaidy.
Bloomberg atap ótkendei, 9 jyl buryn Massachýsetste qurylǵan biotehnologiialyq kompaniianyń Moderna Inc. aktsiialary sársenbide 15% ósip, bir jylda 4 ese ósimdi kórsetkenin habarlaidy. Sebebi kompaniianyń vaktsinasy tez arada maquldanady-aý degen úmit bar.
Ǵalymdar Moderna Inc.-ti aktsiialardyń baǵasyn ýaqytsha joǵarylatýǵa arnalǵan oń nátijeli vaktsinalardy zertteý nátijelerin jariialaǵany úshin buǵan deiin de synǵa alǵan. Ǵylymi qaýymdastyqtyń pikirinshe, kompaniia málimetterdi shektep taratady. Osynyń negizinde vaktsinanyń tiimdiligin baǵalaý qiyn.
Qalai bolǵanda da, vaktsinany zertteý nátijeleri týraly jańalyq, ásirese koronavirýs juqtyrǵandardyń sany 3,4 millionnan asyp ketken AQSh-ty aitarlyqtai qýantyp otyr. Djons Hopkins ýniversitetiniń interaktivti kartasy boiynsha virýs Amerika Qurama Shtattarynda qazirdiń ózinde 136 000-nan astam adamnyń ómirin qiǵan.