Álihan Bókeihan «Alash» qazaq etnoniminiń ekinshi aty ekenin óziniń kóptegen eńbekterinde dáleldedi. Bul týraly filosofiia ǵylymdarynyń doktory, professor Amangeldi Aitaly Alash qozǵalysynyń 100 jyldyǵyna arnalǵan konferentsiiada aitty, dep habarlaidy QazAqparat tilshisi.
Qudaibergen Jubanov atyndaǵy Aqtóbe óńirlik ýniversitetinde Alash qozǵalysynyń 100 jyldyǵyna arnalǵan «Alash qozǵalysy: tarihy, zerttelýi jáne jańa izdenister» atty respýblikalyq ǵylymi-teoriialyq konferentsiia ótip jatyr.
Konferentsiiada Alash partiiasy jáne Máńgilik el ideialarynyń tarihi negizderi, Táýelsiz memleket máselesindegi Alash qozǵalysynyń orny, Álihan Bókeihanuly shyǵarmalaryndaǵy ulttyq ideia taqyryby qozǵaldy.
Al filosofiia ǵylymdarynyń doktory, professor Amangeldi Aitaly «Álihan Bókeihan jáne qazaq etnonimi» atty taqyrypta áńgime órbitti. Ol 1913 jyly jaryqqa shyqqan Álihan Bókeihannyń maqalasy týraly baiandap berdi. Sol maqalada qazaq etnonimine túsinik berilgen.
«Álihan Bókeihannyń eńbegin "ulttaný" dep aitýǵa bolady. Ol - qazaq degen ultty qyrǵyz dep júrgenderdiń qateligin ashyp, qazaq ultynyń derbes qasietteriniń bar ekenin aitqan adam. Qazaq, qyrǵyz etnonimderine baǵa bere almai júrgen tarihshylardy synady. Álihan «Qazaq qazaq, qyrǵyz óz aldyna qyrǵyz, olardyń arasynda qosylar túk joq. Túrikmen men bashqurt qandai el bolsa, qazaq pen qyrǵyz da sondai basqa el» deidi. Bókeihan Alash qazaq etnoniminiń ekinshi aty ekenin aitty. Ony talai eńbekterinde dáleldedi. Ol jerdi «rýhani kategoriia» dedi. Sebebi, ulttyń sana-sezimi, dúnietanymy, tili, mádenieti, dástúri osy atamekeninde qalyptasty. Jerinen aiyrylǵan ult, ulttyǵynan da aiyrylady dep jazdy»,- dedi Amangeldi Aitaly.
Sondai-aq, Amangeldi Aitaly Álihan Bókeihan jazǵan Qarqaraly petitsiiasy týraly da aityp berdi. Petitsiiada aýyl mektepterinde qazaq tilinde bilim berý, qazaq tilinde gazet shyǵarý, is qaǵazyn, sot isin qazaq tilinde júrgizý, aýdarmashylyqqa qazaqty táýeldi etpeý jaiy qozǵalǵan.
Alash qozǵalysynyń 100 jyldyǵyna arnalǵan konferentsiia qatysýshylary erteń qýǵyn-súrgin qurbandaryna arnalǵan Túietóbe eskertkishine baryp, Eset Kókiuly keshenine ekskýrsiia jasaidy.
