Aspannyń kelbeti ajarynan ketti. Kók aspan men jaryq kúnge zárý bop qaldyq. Tap sol sekildi jerde de tynyshtyq joq. Jerdegi tirshiliktiń de berekesi ketkeli qashan. Búkiliniń byt-shytyn shyǵaryp, jumyr jerdiń jaǵasynan alyp bitken osy – saiasat.
Álemde bolyp jatqan dúrbeleńge kóz juma, «Alla sabyr bersin» dep qana otyrǵan el edik. Tynyshtyqta ǵana kún kórip jatqan jurtty túlen túrtti. Aiaq asty atys-shabys, odan qala berdi joǵalsa tiri qaitpaityn beibaqtar, ne kerek bylyqqa tolyp ketti. Teginde Túrkiiada bolǵan jaǵdaiǵa alańdap ek, endi bireý úshin emes ózimiz úshin de alańmen ómir súretin boldyq. Siltidei tynyp, airandai uiyp otyrǵan halyqtyń shamyna tiip te, záresin alyp ta boldyq. Árkim ártúrli boljam aityp, eldiń esin shyǵaryp bitti. Sheshimi joq, kúrmeýinen sheshilmeitin jiptei, abdyrap qaldyq. Aidyń kúni amanda «myltyqpen» de dos bolyp, soǵystyń betin aýlaq qylamyz ba dep júrip, ishtei irkilip jatyrmyz.
Adamzat azǵyndap ketkeli qashan deimiz. Iá, arysy Perǵaýynnyń kezinen bastap berisi Masson, odan qala berdi Eýropalyq gei-parad qosyldy. Adamdyq kelbetti, adamdyq bolmys pen ar-uiatty qurtý jolyndaǵy ideologiialar jappai júrip jatyr. Eń jamany sol geiler men beilerdi qoldap, qorǵap azǵyndap otyrǵandardyń maqsaty musylmanǵa «ataka» jasaý. Olai deitinimiz, sońǵy kezdegi jaǵdailardy alyp qarasaq bári musylmannyń kózin qurtýǵa, olardyń berekesin qashyrýǵa arnaiy daiyndalyp jasalǵan stsenarii sekildi. Eki jaǵynan saraptama jasap kórelik.
Sonaý Altyn Orda dáýirinen bastap, arysy Paiǵambardyń kezi deiik, búkil jer betine bilik pen ústemdik júrgizip kele jatqan musylman. Olai bolmaityndai sebep joq. Óitkeni, Allanyń quly – musylman. Onyń asyly – Islam emes pe?! Kókten tóbe kórsetpese de bar ekenin sezdirip júrgen Allaǵa qarsy sherý men ideologiialyq qarý paidalaný bir kelse qudaiyn tanymaityndardan keledi. Eýropanyń esin shyǵarǵan Osman imperiiasynan bastap, álemge ámirin júrgizgen Sallahaddin, Beibarys sultandarda babalarynyń kegi qalǵan krester men kresshilerdiń ádeii jasap otyrǵan, kek alýǵa umtylǵan áreketi me dep te qaraýǵa bolady. Sebebi búgin álemdi bilep otyrǵan solardyń urpaqtary. Ekinshi jaǵynan, jer betinde adamdyqtyń eń biik statýsyn ustap otyrǵan musylmandar. Sebebi dini azǵyndaýǵa jol bermeidi. Osyny kóre almaǵan azǵyn urpaq, azdyrǵysy keledi de. Bálkim, teginde Allaǵa saýsaǵyn kórsetip ketken shaitannyń sózindegi azdyrýshylar osy bolar. Shaitan «Quldaryńnyń bárin tozaqqa súireimin» degen joq pa! Alla bolsa «Júregindegi Yqylas oǵan jetkizbeidi» dedi. Al sol yqylasty «Yqylas» súresinen izdep júrgenimiz aiyp emes, qaita dinge bir taban jaqyndyǵymyz. Dál qazirgi sátte álemde dini qaqtyǵystar ózge soǵystan áldeqaida qasiretke toly bolyp tur. Otan úshin ne el úshin ne ult úshin emes, «jihad» sózi úshin ǵana ózderin jaryp, naqaqtan naqaq qan tógýi, zina jasaýdyń ózin din jolyndaǵy kerek dúnie dep túsinip alǵan jandardyń áreketi, óz dinin syilap, ózge dindi jek kórý syndy qurmetsizdik pen astamshyldyqtan bári týyp otyr. Osyndaida «Ýaǵyz» tyńdaý abzal deimiz. Biraq kimdi, kimniń ýaǵyzyn tyńdaimyz oǵan jaýap joq. Ýaǵyzdary ýatylyp ketken, ý sekildi. Bári deýden aýlaqpyz, biraq bári sol ýdyń jeteginde júrgen joq pa.
Alty qurlyq altaýyn ala qylyp, aýyzdaǵyny ketirdi de tórteýin biriktirip tóbedegilerin keltire almady. Bul endigi sheshimi joq dúnie sekildi. Jalǵyz jaýapty dinnen izdeýge týra keledi. Óitkeni, adamdy óltirmeýge, adammen dos bolýǵa, syilaýǵa shaqyratyn jalǵyz iman. Al sol izdep júrgen imannyń ózinen «ivan» jasap alǵan bolsaq, haramnan halalǵa ótýdi problema kórsek onda sheshim bireý ǵana – aqyrzaman. Aqyrzamannyń bolary haq! Oǵan shúbá keltirýdiń qajeti de joq. Sol aqyrzaman belgili bir úlken belgilerden keiin ǵana bolady delingen dinde. Biraq keide jerdiń betin tazalap alýǵa osy bir zamannyń aqyry tez kelse eken dep te tileitin boldyq. Ańdymai jazyp aýyrmai óletin shyǵarmyz, tilep júrip tileýimizdi de asyqtyryp alarmyz, biraq aqyrzamannyń ýaqytysynan buryn qalap júrmesek te sony shaqyrýǵa áreket jasap júrgenimiz taǵy ótirik emes.
Biz jasap otyrǵan qoǵam bir qorap sirińke dep oilaiyqshy. Bireý tek olardyń janyp ketpeýin qadaǵalap otyr. Biraq búgingi kúni bireýdiń ózi shyrpynyń shetin tutatyp aldy da endi óshire almai álek bolyp otyr. shyrpy janyp keledi, janyp keledi. Ony toqtatý múmkin emes árine. Amaly bireý ǵana. Qatar turǵan qalyń shyrpyǵa ot tigizbeý úshin ishinen bireý sýyrylyp shyǵyp, basyn tómen túsirý kerek. Iaǵni, ózge shyrpynyń ómiri úshin ózin qurban etý emes, qaita tómendeýi jetkilitki. Al sol tómendikti úlken qurmet dep sanaityn shyrpy kim, AQSh? Qytai? Resei? Eýropa? Bular pańdyqty súietin elder ǵoi. Endeshe ony isteitin musylman eli bolý kerek. Al musylmannyń basyn tómen túsirgenin kútip otyrǵan osylar. Tap berýge shaq. Erdoǵannyń da «esirip» otyrǵany sol. Áitpese, NATO-da áskeri kúsh jaǵynan ekinshi orynda turǵan túriktiń áskerleri óz eline ózi shabýyl jasar ma edi. Tipti endi kelip Eýropa olardy moiynaýdan bas tartqysy kelip otyr. (NATO). Bul degen taǵy da saiasat.
Ainalyp kelgende bizdegi jáne ózge eldegi qazir bolyp jatqan keri jaǵdailardyń siýjeti bir. Oshaq bireý. Al oshaqty bári musylmandar dep kinálaidy. Joq! Kináli kiná artýshylardyń ózderi. Tek biz olardyń ózderi ekenin betterine aitýǵa, ne dáleldeýge qaýqarsyzbyz. Kúsh bar, birlik joq.
Zamannyń aqyry qudaidyń qalaýymen ǵana bolady. Allanyń qalaýyn asyqtyrmaiyq desek, alaýyzdyqtan abai bolaiyq. Kózben kórip turyp kóz jumý, bilip turyp myńq etpeý, óziń úshin qorqyp elińdi eńiretý baryp turǵan – qorqaýdyń isi. Jazanyń aýyry bolmaq!
Marǵulan Aqan
.jpg)