Qazaqstan Prezidenti Nursultan Nazarbaevtyń AQSh-qa resmi sapary aiasynda AQSh-tyń isker toptary ókilderimen dóńgelek ústel ótkizildi. Onda jalpy somasy $7 mlrd artyq somaǵa investitsiialyq jáne saýda-ekonomikalyq yntymaqtastyq týraly 20-dan astam ekijaqty ekonomikalyq qujatqa qol qoiyldy, dep habarlaidy "Ult aqparat" primeminister.kz saityna silteme jasap.
Dóńgelek ústeldi Qazaqstan Respýblikasynyń AQSh-taǵy elshiliginiń jáne «Kazakh Invest» ulttyq kompaniiasynyń qoldaýymen AQSh-tyń Saýda palatasy uiymdastyrdy. AQSh-tyń iri biznes-kompaniialarynyń 50-den artyq ókilderi kezdesýge qatysty.
«Qazaqstan amerikalyq biznes úshin úlken áleýetke ie, álemniń tótenshe mańyzdy aimaǵynda ornalasqan», - dep atap ótti AQSh-tyń Saýda palatasynyń tóraǵasy Tomas Donohiý.
Amerikalyq kapitaldyń qatysýymen júzege asyrylatyn birlesken jobalar Qazaqstan ekonomikasynyń ártúrli salalaryn qamtityn bolady. Mysaly, is-sharalar barysynda investitsiialyq jáne saýda-ekonomikalyq yntamaqtastyq týraly, aviatsiialyq jáne ǵaryshtyq ónerkásip salasynda, aýylsharýashylyǵy, kólik jáne t.b. salasynda jetekshi amerikalyq kompaniialarmen – Chevron Overseas, W. R. Grace&Co, GE Transportation Parts, Pfizer, John Deere, Amity Technology, Global Beef Investments jáne basqalarymen kommertsiialyq qujattarǵa qol qoiyldy.
Sondai-aq Memleket basshysynyń «Tórtinshi ónerkásiptik revoliýtsiia jaǵdaiyndaǵy damýdyń jańa múmkindikteri» Joldaýynda kórsetilgen tapsyrmalarǵa sáikes, respýblikanyń ekonomikasyn sandyq baǵytqa kóshirýge baǵyttalǵan qujattarǵa qol qoiyldy.
Olardyń ishinde AHQO, «ITP» DKQ jáne «IBM» arasyndaǵy Astana Startup HUB IT-tehnoparkiniń bazasynda qarjylyq tehnologiialar boiynsha inkýbatordy qurý týraly kelisim, «ITP» DKQ jáne «Global Venture Alliance» arasyndaǵy ónerkásipti sandandyrý qoryn qurý týraly kelisim, sondai-aq «GE Digital» jáne AO «FNB «Samruq-Qazyna» UÁAQ» AQ arasyndaǵy temijol kóligin, energetikany, munai óńdeýdi jáne ekonomikanyń basqa da sektorlaryn sandandyrý jónindegi jobalardy júzege asyrý boiynsha strategiialyq áriptestik týraly kelisim.
Qazaqstan-Amerika saýda-ekonomikalyq jáne investitsiialyq qarym-qatynastardy odan ári damytý, sondai-aq eki eldiń iskerlik toptaryn jaqyndastyrýǵa arnalǵan mańyzdy máselelerdiń biri AQSh-tyń iri qarjylyq institýttarymen jalpy somasy $3 mlrd birlesken investitsiialyq jobalardy jáne saýda operatsiialaryn qarjylandyrý týraly qujattarǵa qol qoiýy boldy.
Iaǵni, «Kazakh Invest» S.Tuiaqbaev jáne «Jeke menshik sheteldik investitsiialar korporatsiiasy» qarjylyq- kredittik agenttiktiń Prezidenti R. Ýoshbormen OPIC tarapynan amerikalyq kompaniialardyń qatysýymen jobalardy qarjylandyrýdaǵy yntymaqtastyq týraly Memorandýmǵa qol qoiyldy, sondai-aq Oppenheimer amerikalyq qorynyń Basqarýshy direktory Piter Albanomen birge, Qazaqstandaǵy jobalardy qarjylandyrý nemese investitsiia quiý úshin amerikalyq qarjylyq institýttardy tartý týraly ózara túsinistik týraly memorandýmǵa qol qoiyldy.
«Qazaqstan naryǵy amerikalyq investorlar úshin IT jáne injiniring, kólik jáne logistika, aýylsharýashylyǵy, infraqurylymdy damytý salasyndaǵy yntymaqtastyqqa múddeliliginiń tartymdylyǵyn bildiretin bolyp sanalady. Óz kezeginde, «Kazakh Invest» QR Úkimetiniń atynan búkil investitsiialyq tsikl boiynda – ideiadan ony tolyqtai júzege asyrylǵanǵa deiin qoldaityn, sondai-aq post-investitsiialyq qoldaýdy qamtamasyz etetin sheteldik investorlarmen birden-bir kelissózder júrgizýshi retinde», - dep atap ótti, is-sharalar qorytyndylary boiynsha Saparbek Tuiaqbaev.
Aita keteiik, Memleket Basshysynyń tapsyrmasyn oryndaý aiasynda «KazakhInvest» Búkilálemdik Bankpen birge 2018-2022 jyldarǵa arnalǵan Ulttyq investitsiialyq strategiiany daiyndalǵan. Jumys úsh baǵyt boiynsha júrgiziledi: Qazaqstannyń investitsiialyq klimatyn jaqsartý; tiimdi operatsiialyq sharalardy júzege asyrý jáne investitsiia tartýdyń jańa ádisterin daiyndaý; jekeshelendirý jáne memlekettik-jek menshik áriptestik.
Ulttyq strategiiada sheteldik investitsiialardy tartýǵa arnalǵan áleýetti salalar (APK, mashina qurylysy, himiia jáne munai himiiasy, infraqurylym, taý-ken-metallýrgiia kesheni, saýda) jáne onyń úlesine álemdik investitsiianyń 80 %-ǵa jýyǵy keletin 11 áleýetti elder (AQSh, RF, Ulybritaniia, Germaniia, Frantsiia, Italiia, QHR, Japoniia, Ońtústik Koreia, Túrkiia, BAÁ) anyqtalǵan.
2022 jylǵa qarai PII jalpy aǵyny 1,26 esege deiin artady; PII jalpy kóleminiń IJÓ-ge qatynasy 2022 jyly 19%-ǵa deiin artady; tiimdilikti arttyrýǵa baǵyttalǵan PII 1,5 esege; ekonomikanyń shikizatty emes sektorynyń negizgi kapitalyndaǵy investitsiianyń kólemi 1,46 esege artady; ekonomikanyń shikizatty emes sektorynyń negizgi kapitalyna salynatyn syrtqy investitsiianyń kólemi 1,5 esege artady dep josparlanyp otyr.
