El Prezidenti Qasym-Jomart Toqaev saiasatynyń negizgi ustyny - "Halyq únine qulaq asatyn memleket" tujyrymdamasyn júzege asyrý. Al, bul mańyzdy jumysta basty qyzmetti - Ótinishterdi qaraýdy baqylaý bólimi atqarady. Osy oraida biz bólim meńgerýshisi – Prezident kómekshisi Aida Balaevamen suhbat qurǵan ek.
- Aida Ǵalymqyzy, óz komandańyz týraly aita ótseńiz. Dál búgingidei jumystyń hám ótinishtiń kóp ýaqytynda bárine qalai úlgeresiz? Komanda basqarý qiynǵa soqpai ma?
- Aldymen, jumystastarym men ideialas serikterime osy jyly Prezident Ákimshiligine túsken halyqtyń aryz-ótinishterin jiti tekserip, olardyń oryndalýy jolynda atqarǵan aýyz toltyryp aitarlyq eńbekteri úshin alǵys aitamyn. Bizdiń bólimde bar bolǵany 12 adam jumys jasaidy. Bul – shaǵyn bolǵanmen, irgeli jumystar atqarǵan komanda, onyń aldynda áli úlken jáne mańyzdy mindetter tur.
Naqty sanǵa súiener bolsaq, Prezident Ákimshiliginiń qoǵamdyq qabyldaý bóliminiń front-ofisy arqyly bir kún ishinde 100 shaqty adam ótedi. Al, kontseliariiaǵa kúnine 250 ótinish túsip, onyń bári arnaiy bólimde qaralyp, ańdatpa-túsiniktemeleri tiisti organdarǵa jiberiledi.
Bólimniń negizgi qyzmeti qadaǵalaý bolǵandyqtan, barlyq ótinishtiń 80-90%-y Prezident Ákimshiliginiń júieli baqylaýyna alynady (buryn bul kórsetkish 30-30%-dan aspaýshy edi). Al, qalǵan 10% - bul halyqtyń alǵys-tilegi, quttyqtaýlary, Memleket basshysyna joldaǵan sálemdemeleri jáne memlekettik organdar atqaratyn qyzmetterdiń quzyryna kirmeitin suraqtar.
Mysaly, bir azamat osydan birneshe jyl buryn tanysyna qaryz berdi delik, mine, sol adam qolynda boryshtyq qolhat bolmasa da, Prezident Ákimshiliginen qaryzyn qaitaryp berýdi nemese onyń joldaryn suraidy. Mundai isterdiń tekserilmeitini jáne sheshilmeitini áý bastan túsinikti ǵoi.
Qalǵan ótinishter jekelei tártippen qaralyp, olarǵa muqiiat taldaý jasalady. Tipti, jekelegen keisterge bailanysty múddeli memlekettik organdardyń beiindi mamandarynan jumys toby qurylyp, ótinishpen júgingen azamattarmen turaqty bailanysta bolyp, olarǵa keńes beretin jaýapty oryndaýshy qoiylady.
Jumystyń taǵy da bir mańyzdy baǵyttarynyń biri – azamattardy jeke qabyldaýdy uiymdastyrý. Biz olarmen júzdesip, aryz-ótinishterin tyńdap, máseleni sheshý protsesiniń uzaq jolyn bastaimyz. Kóp suraqtar oblystyq, qalalyq jáne aýdandyq ákimshilikter deńgeiinde sheshiledi. Olarǵa máseleni sheshýdi tapsyramyz, qajet jaǵdaida videokonferenets bailanysqa da shaqyramyz.
Jasyratyny joq, bizdiń komanda asa aýyr júktememen jumys jasaidy. Degenmen qiyndyqtar ǵana adamdy shyńdai alady. Ilgerileý men órleýdi baiqaimyz, iaǵni bul - bári jaqsy, alǵan baǵytymyz durys degen sóz.
Aita ketý kerek, bólim úkimettik emes uiymdarmen de seriktestik ornatqan. Osy oraida, qoǵamdyq bastamalardyń basy-qasynda júrip, azamattarmen jumys jasaýǵa aitarlyqtai sep tigizetin kásibi mamandar usynyp júrgen «QR zań konsýltanttary palatalarynyń qaýymdastyǵy», «QR psihologtary qaýymdastyǵy», «Qazaqstannyń Azamattyq Aliansy», sonymen qatar ózge de úkimettik emes uiymdardyń jetekshilerine alǵys aitamyn.
- Bólim jumysynyń biylǵy nátijeleri qanshalyqty ósti, osy aralyqta qandai naqty ózgerister oryn aldy?
- Bizdiń bólimniń qurylǵanyna eki jylǵa jýyq ýaqyt boldy. Memleket basshysy ony jasaqtaý jónindegi Jarlyqqa 2019 jyldyń 22 shildesinde qol qoiǵan edi.
Ai saiyn Prezident Ákimshiligine jeke jáne zańdy tulǵalardan ortasha eseppen 2 myńǵa deiin ótinish túsedi. Bul - bizge degen halyq seniminiń kórsetkishi.
Qoǵamdyq qabyldaý bólimi boiynsha aitar bolsaq, ótken jyldyń dál osy ýaqytyndaǵy kórsetkishtermen salystyrǵanda, jeke qabyldanǵan adamdar sany eki esege artty, al naqty qabyldaý kúnderi jumys jeti-segiz ese kóbeidi.
Front-ofisterde ótken 17 qabyldaýda 1,3 myń adam tyńdaldy, al ótken jyldyń osy kezeńinde Prezident Ákimshiligi jetekshileri men orynbasarlary, sondai-aq barlyq qurylymdyq bólimshe basshylary júrgizgen 59 qabyldaýda 600 adam boldy.
Munyń da ártúrli sebebi bar. Olardyń biri – bólimniń halyqty qabyldaý fýnktsiiasyn basty jumysy retinde qaraýynda. Qazir barlyq qabyldaýlardy ózim ótkizemin, ia meniń orynbasarlarym ótkizedi. Tiisinshe, bul – Prezident Ákimshiligi basshylyq quramynyń jumys ýaqytyn ońtailandyrýǵa kómektesti.
- Ótinishterdiń kún sanap kóbeiýine memleketke degen senimniń artýynan bólek, taǵy qandai sebep bar?
- Óte ózekti suraq, kóp dúnie onyń josparǵa sáikes sheshilýine bailanysty, ol bizdiń bólim jumysynyń sapaly bolýyna da áser etedi. Jeltoqsannyń ekinshi kezeńinde qabyldaýlar ótkizgen joqpyz. Óitkeni, eń aldymen, bólimde jinalyp qalǵan ótinishterdi qarap, olardyń sheshilýi jolynda jumys atqarýdy maqsat qyp ustandyq. Ókinishke orai, olardyń kóbi - túsindirme jumystarymen ǵana shekteletin suraqtar.
Azamattar Prezident Ákimshiligine áli de úige kezekke qoiý, jer telimin bólý máseleleri boiynsha jáne sot sheshimderine qarsylyqtaryn aityp hat jazyp jatady. Osyndai ár suraqty zerdeleý ýaqyt alady, al onyń nátijesi kóńil kónshiterlik bolmaýy da ábden múmkin.
Mysaly, Almatynyń belgili bir patsientter uiymynyń múshesi fondtarynyń ofisi úshin arnaiy oryn bólýdi suraidy. Sóite tura, ol osy suraq boiynsha kómek qolyn sozýǵa daiar ákimdigine de júginbegen bolyp shyǵady. Nátijesinde, ońai sheshiletin suraqqa bola, elordaǵa ushyp kelýge óz qarajatyn jumsap, bizdiń ýaqytymyzdy alady.
Bolmasa bir kópbalaly ana úige kezekke turýǵa kómektesýimizdi suraidy. Al, oǵan tek qana jergilikti ákimdikke qujat jinap barý kerek. Kórdińiz be, mundai mysal jetip artylady.
Kóptegen adam bizge memlekettik organdar deńgeiinde sheshilmeitin máseleler boiynsha da hat jazady. Mysaly, sottyń barlyq satysynan ótip, qoldarynda Joǵarǵy Sottyń sheshimi bola tura, qanaǵattanbai jaýap izdeitinder bar. Bul jaǵdaida biz tek ne úshin kómektese almaitynymyzdy túsindiremiz.
- Mysaly, politsiiaǵa da túsetin ótinish pen aryz kóp delik. Sonyń negizinde siz memlekettik jáne atqarýshy organ basshylaryn jazalaýǵa usynys jasai alasyz ba?
- Bul jerde atap ótetin negizgi jáit, bólimniń mindeti jazalaý fýntsiialarymen sáikes kelmeidi. Bizdiń basty maqsat – kelip túsken ótinishter boiynsha qanaǵattanarlyq jaýap berý. Sheshimi tabylmasa da, aitar sózimiz dáleldi, ýájdi bolsa, sonyń ózi sapaly tekseris pen pysyqtaýdan keiingi paidaly jaýap bolmaq. Sol arqyly azamat suraqtyń nelikten qabyldanbaǵanyn túsinip, óz ótinishine qatysty jaýapqa qanaǵattanýy tiis.
Ókinishke orai, kei jaǵdaida belgili bir qyzmetkerlerdi turaqty, iaki sanaly túrde jiberetin qatelikteri úshin jazalaýǵa usynys bildirýge týra keledi. Baiqaǵanyńyzdai, politsiiaǵa kóńili tolmaǵan azamattardan jii aryz túsip jatady. Ishki ister ministrliginiń osyndai ótinishterge zań júzinde durys qaraityny unaidy. 2019 jyldyń ózinde poltseilerdiń áreketsizdigine qatysty túsken shaǵymdardan soń, ishki ister organdarynyń 13 qyzmetkeri, sondai-aq 8 basshy tártiptik jazaǵa tartylǵan.
- Sizdiń bólimniń bastamasymen 21 qarasha elimizdiń barlyq oblysynda jalpymemlekettik biryńǵai qoǵamdyq qabyldaý kúni ótti. Nátijeler qandai?
- Meniń oiymsha, eń aldymen bul shara bilik pen qoǵam arasyndaǵy dialogtyń nyǵaiýyna septigin tigizdi. Sol kúni elimiz boiynsha 14 myń adam qabyldandy. 10 myńnan asa azamatqa QR-nyń qoldanystaǵy zańnamalaryna sáikes jan-jaqty, tolyqqandy jaýap berildi. Ózekti saýaldarǵa qatysty tiisti oryndarǵa tapsyrmalar berildi.
Al, júgingen halyqtyń bir bóligi sol kúni-aq óz máseleleriniń sheshimin tapty. Ol – 1,6 myń ótinish iesi degen sóz. Keibir adam óz eldi mekenderiniń infroqurylymyna qatysty saýaldaryna jaýap aldy. Respýblika eldi mekenderiniń 40-tan asa kóshesin jaryqtandyrý boiynsha shuǵyl sharalar qabyldandy. 16 aýyldyń mektepterinde oqýshylar men zeinetkerler úshin keshki sporttyq is-sharalar júrgizildi.
Odan bólek, elordamyzdaǵy, oblystar men sheteldegi meditsinalyq mekemelerde em qabyldaýǵa kómek kórsetý jumysy boiynsha 23 ótinish qanaǵattandyryldy. Jalpy, biryńǵai qoǵamdyq qabyldaý kúni - jergilikti atqarýshy organdar nátijeli jumys jasasa, qoǵamdyq qabyldaýdyń front-ofisine júkteler mindettiń azaiaryn kórsetti.
- Bólimge júgingenderdiń arasynda qandai taqyryptar ózekti?
- Joǵaryda atap ótkenimdei, azamattardyń kópshiligi sot tóreligi men quqyqtyq júiege qatysty aryzdanyp jatady. Turǵyn úi, jer máseleleri, sondai-aq jumysqa ornalasý, jalaqy, zeinetaqy, járdemaqy, qarjylai kómek, nesilik qaryz máseleleri boiynsha suraq qoiǵandar da kóp.
- Keler jylǵa qandai maqsat qoidyńyz? Memlekettik organdardyń ótinishteri boiynsha júrgiziler jumystyń sapasyna oń áserin tigizetin basym jobalar bar ma?
- 2020 jyldyń basty jobalarynyń biri – «E-ótinish» júiesin engizý. IT-qurylymǵa qatysty jumystardy Bas prokýratýramen birlesip júrgizip jatyrmyz. Bul biryńǵai tuǵyrnama - memlekettik organdardyń ótinishtermen, aryz berýshiler bazasymen, sondai-aq kelip túsken barlyq suraqtyń tarihymen jumys jasaýǵa arnalǵan.
Qurylym ótinishter baǵytynyń yńǵailysyn tańdaýǵa múmkindik bermek. Óz kezeginde, ol jaýapty organdy anyqtaý kezinde qatelikter jibermeýge paidasyn tigizeri anyq.
Tuǵyrnama jobasy ilki rejimde 2020 jyly iske qosylady dep josparlap otyrmyz. Tolyq qosylǵan soń, elimizdiń ár turǵyny úiden shyqpastan memlekettik organdardyń qai-qaisysyna da hat jazyp, ótinish qaldyryp, olardyń tekseris ýaqyty men kezeńderin baqylai alady. Ómir bolǵan soń ár azamat ómirinde bir ret bolsyn túsinikteme alý úshin memlekettik organdarǵa júgingeni túsinikti.
Sol ótinishterdiń kópshiliginen adamnyń ishki úmiti men senimi, odan bólek shyndyq pen ádiletke degen umtylysyn anyq baiqaýǵa bolady.
Osy oraida, "Jańa jylda qazaqstandyqtardyń memlekettik organdarǵa ótinish-talappen júginetin sebepteri az bolyp, týyndaǵan máseleler oń sheshimin tapsyn" degen tilegim bar.
Suhbattasqan Ámir Januzaqov, 365info.kz,
Orys tilinen aýdarǵan "Ult portaly"
