Qazaqstanda ataýly áleýmettik kómek alýshylar qatary kóbeiedi. Óitkeni biyl osy járdemaqyny taǵaiyndaý kezinde esepke alynatyn kedeishilik shegi ulǵaityldy. Osy jáne ózge de ózgerister týraly QR prezidenti ákimshiligi ishki saiasat bóliminiń basshysy, "Nur Otan" partiiasy saiasi keńesiniń múshesi Aida Balaeva Sputnik Qazaqstan agenttigine egjei-tegjeili baiandap berdi.
Qazaqstan prezidenti Nursultan Nazarbaev 27 aqpanda "Nur Otan" partiiasynyń sezinde kópbalaly jáne turmysy tómen qazaqstandyqtardyń turmysyn jaqsartý boiynsha birqatar tapsyrma berdi.
Áleýmettik kómek alýǵa qalai ótinish berýge bolady?
Ataýly áleýmettik kómek (AÁK) jan basyna shaqqandaǵy ortasha tabysy kedeishilik shegine de jetpeitin azamattarǵa taǵaiyndalady.
Búgingi tańda kedeishilik shegi eń tómengi kúnkóris deńgeiiniń 50 paiyzyn nemese 14 849 teńgeni quraidy.
"Elbasynyń tapsyrmasyna sáikes, endi kedeishilik shegi eń tómengi kúnkóris deńgeiiniń 50 emes, 70 paiyzyn quraidy. Demek, bul 20 789 teńge degen sóz", - dep málimdedi Balaeva.
Onyń aitýynsha, mundai jaǵdaida bul áleýmettik kómekke júginetin azamattardyń sany kúrt artady dep boljanyp otyr. Iaǵni, osyǵan deiin ataýly áleýmettik kómek alyp júrgenderdiń qolyna 14 849 teńge tise, endi 20 789 teńge berilmek.
Jańa ózgeriske sáikes, ataýly áleýmettik kómek járdemaqysyn tirketýde azamattardan kóp qujat suralmaidy.
"Elbasynyń tapsyrmasy boiynsha, 2019 jyldyń 1 shildesinen bastap bul protsedýra ońtailandyrylady. Jańa tártip boiynsha, Halyqqa qyzmet kórsetý ortalyǵy nemese aýyldyq okrýg ákimderi aryz toltyrýshydan qosymsha qujat suratpaidy. Azamattar jeke basyn kýálandyratyn qujatpen arnaiy mekemege kelip, ataýly áleýmettik kómek alýǵa ótinish jazady, boldy", - deidi QR prezidenti ákimshiliginiń ishki saiasat bóliminiń bastyǵy Aida Balaeva.
Aita ketelik, osyǵan deiin tártip boiynsha, ataýly áleýmettik kómek taǵaiyndaýda quzyrly organdar azamattarǵa qosymsha qujattar jinatatyn. Mysaly, banktiń shoty, balanyń týý týraly kýáligi, neke týraly kýálik degen siiaqty. Endi osy qaǵazbastylyqtyń kózi joiylmaq.
Otbasynyń "propiskasy" joq bolsa ne isteý kerek?
Sondai-aq Balaeva járdemaqyny taǵaiyndaýda azamattardan turǵylyqty meken-jai anyqtamasy nelikten talap etiletinin túsindirip berdi.
"Óitkeni ataýly kómekke aqsha jergilikti biýdjettiń qarjysynan qarastyrylady. Bul – birinshiden. Ekinshiden, mundai mindetti talap bolmasa, onda alaiaqtyqqa jol berilýi múmkin. Máselen, ataýly kómekke júgine alatyn adam ol aqshany turaqty tirkelgen meken-jaiy boiynsha da, sol sekildi ýaqytsha turatyn meken-jaiy boiynsha da aýdartyp alýy yqtimal ǵoi", -deidi ol.
Halyqty kóp alańdatyp otyrǵan másele de osy turaqty meken-jai tirkeýi. Sebebi turmysy tómen otbasylardyń kóbisi páter jaldap turady. Turaqty tirkeýi joq. Mundai jaǵdaida qaitpek kerek? Buǵan Balaeva bylai jaýap qatty:
"Eger otbasynyń eshqandai da turǵylyqty meken-jai tirkeýi bolmasa, onda olar jaldap turyp jatqan úi iesinen ózderin tirkeýge alýyn talap etýi tiis. Zańǵa sáikes, úiin jalǵa beretin menshik ieleri páterin jaldaýshylardyń barlyǵyn tirkeýge turǵyzýǵa mindetti. Ýaqytsha bolsyn, turaqty bolsyn tirkeý jasaýy tiis", - deidi ol.
Al eger úi qojaiyny páter jaldaýshylardy meken-jaiyna tirkeýden bas tartsa, onda birden politsiiaǵa nemese ákimdikke shaǵym túsirgen abzal. Zańda olardy jaýapqa tartý boiynsha naqty sharalar qarastyrylǵan.
"Zań boiynsha páterin jalǵa beretin turǵyn úi ieleri salyq tóleýge mindetti. Al ony elemeitin jalǵa berýshiler jaýapkershilikke tartylady", - dep túsindirdi ishki saiasat bóliminiń basshysy.
Balalar úiiniń tárbielenýshileri turǵyn úige kezekke qalai turady?
Aida Balaevanyń aitýynsha, Balalar úiinen túlep shyqqan jastar úi kezegine turýy úshin oqyp jatqan oqý oryndarynyń jataqhanasyna mindetti túrde tirkelýi tiis.
"Balalar úiinen túlep shyqqan jastardyń úi kezegine turýy úshin mindetti túrde turǵylyqty meken-jai tirkeýi bolýy tiis. Bul rette olar ózi oqyp jatqan kolledjdiń nemese JOO-nyń jataqhanalaryna tirkele alady. Al eger Jastar úiinde turatyn bolsa, onda sol araǵa tirkelgeni durys", - deidi ol.
Aita ketelik, bul jańa ózgeristerge sáikes, ataýly áleýmettik kómek járdemaqysyn qazaqstandyqtar 2019 jyldyń 1 shildesinen ala bastaidy. Bul týraly aldynda Eńbek jáne halyqty áleýmettik qorǵaý ministri Berdibek Saparbaev málim etken edi.
