«Qalalar tez ósip, shaǵyn eldi mekenderdiń damýy turalady. Ǵalymdar munyń barlyǵy áleýmettik jaýapkershiliktiń álsiregeninen dep esepteidi. Áleýmettik jaýapkershilik qaitkende ornyna keledi?
Árine, bul – ońai sharýa emes. Osy kúrdeli máseleniń sheshimin Abaidyń «Tolyq adam» formýlasynan izdegen jón» delingen QR Prezidenti Qasym-Jomart Toqaevtyń «Abai jáne HHI ǵasyrdaǵy Qazaqstan» atty maqalasynda.
Memleket basshysynyń jazýynsha, «Tolyq adam» degen sóz aǵylshyn tilindegi «A man of integrity» túsinigine sai keledi. Bul – tek óte ilkimdi, ózine senimdi, izgilik pen jaqsylyqqa umtylatyn adamdarǵa ǵana tán sipattama. Qazir tarap jatqan osy uǵymdy Abai sonaý on toǵyzynshy ǵasyrdyń ózinde-aq túsindirip aitty.
Adam ómiri tutasymen túrli qarym-qatynastardan quralady. Onsyz adam qoǵamnan bólinip qalmaq. Al qarym-qatynas mindetti túrde ózara jaýapkershilikti týǵyzady. Bul jaýapkershilik qara basynyń qamyn biik qoiatyn ózimshildik aralasqan kezde buzylady. Sondyqtan Abai: «Aqyl, qairat, júrekti birdei usta, Sonda tolyq bolasyń elden bólek», – dep adamǵa nurly aqyl men ystyq qairattan bólek jyly júrek kerek ekenin aitady.
Osy úsh uǵymdy ol únemi birlikte qarastyrady, biraq aldyńǵy ekeýi júrekke baǵynýy kerek dep esepteidi. Bul – qazaq halqynyń ómirlik filosofiiasy.
«Osyndai tanym-túsinikpen ómir súrgen halqymyz ózi qiyn jaǵdaida otyryp, ózge ulttardy baýyryna basqan. Ózi asqa jarymai qinalsa da, bir tilim nanyn bólisip jeýdi paryz sanaǵan. Únemi úlkenge qurmet, kishige izet kórsetip, súringenge súieý, jyǵylǵanǵa demeý bola bilgen. Osy qundylyqtardy dáriptep, búginge jetkizý arqyly halqymyz óziniń ult retinde saqtalýy úshin baryn salǵan»,-delingen Memleket basshysynyń maqalasynda.
Sondai-aq Prezident onda Abaidyń «tolyq adam» tujyrymyn qaita zerdeleýimiz kerektigin aitady.
«Bul baǵytta ǵalymdarymyz tyń zertteýlerdi qolǵa alýy qajet. «Tolyq adam» kontseptsiiasy, shyndap kelgende, ómirimizdiń kez-kelgen salasynyń, memleketti basqarý men bilim júiesiniń, biznes pen otbasy institýttarynyń negizgi tuǵyryna ainalýy kerek dep esepteimin»,-degen oiyn bildirdi Qasym-Jomart Toqaev maqalasynda.
