فوتو: habr.com
ۆ.گ.فەسەنكوۆ اتىنداعى استروفيزيكا ينستيتۋتىنىڭ عىلىمي قىزمەتكەرٸ لاۋرا ەمبەرگەنقىزى دەل وسىنداي پٸكٸر ايتتى. عالىم جۋرناليست دينا يمامبايعا بەرگەن سۇحباتىندا مارس تا اينالادى, اينالعان سايىن جەرمەن جاقىنداي باستاۋى مٷمكٸن ەكەنٸن ايتتى, – دەپ حابارلايدى Ult.kz پورتالى.
عالىمنىڭ ايتۋىنشا, تەلەسكوپتان مارس ەدەمٸ كٶرٸندٸ. مارس ەندٸ ەكٸ جىلدان كەيٸن كٶكتەم ۋاقىتىندا كٶرٸنەدٸ.
«ٶيتكەنٸ ەربٸر پلانەتانىڭ ٶزٸنٸڭ ماۋسىمى بار. بٸز وسى كٶكتەمدە كٶردٸك. مارس قىسقا تامان ول ٷلكەن جارىق بولىپ كٶرٸندٸ. مارس ٶتە قىزىق پلانەتا دەپ ايتا المايمىن. سەبەبٸ ول قىزىل شار سيياقتى كٶرٸنەدٸ. بٸراق ماعان ٶتە ۇنايتىن پلانەتا. كٶبٸسٸ ساتۋرن مەن يۋپيتەردٸ ۇناتادى. ٶيتكەنٸ ساتۋرننىڭ كولتساسى كٶرٸنەدٸ. يە, يۋپيتەر ٶتە ەدەمٸ بولىپ كٶرٸنەدٸ, ونىڭ ەڭ ٷلكەن سەرٸكتەرٸ كٶرٸنەدٸ. ال مارستا ەشقانداي دەتالدەر كٶرمەيسٸز. قىزىل شار بولىپ كٶرٸنەدٸ. ول جەردەن الىستاي باستاعان كەزدە كٸشكەنتاي نٷكتە بولىپ كٶرٸنەدٸ», – دەيدٸ لاۋرا ەمبەرگەنقىزى.
عالىمنىڭ ايتۋىنشا, ساتۋرننىڭ ساقيناسى كٶرٸنەدٸ. سولتٷستٸك گالاكتيكانىڭ پوليۋسى سول شوقجۇلدىزدا ورنالاسقان دەپ ايتۋعا بولادى. ال كٷزدە قانداي شوقجۇلدىزدار جاقسى كٶرٸنەدٸ دەگەن ساۋالعا دا جاۋاپ بەرۋگە تىرىستى.
«كٶكتەمگە تامان مەن جاقسى كٶرەتٸن بٸر ەدەمٸ شوقجۇلدىزدار بولادى. قازاقشا ايتقاندا, ۆەرونيكا شاشتارى دەپ اتالادى. بۇل شوقجۇلدىزدا گالاكتيكالاردىڭ گرۋپپاسى ورنالاسقان. سولتٷستٸك گالاكتيكانىڭ پوليۋسى سول شوقجۇلدىزدا ورنالاسقان دەپ ايتۋعا بولادى. ٶتە ەدەمٸ شوقجۇلدىز. ال قۇس جولى قازٸر بٸزدە ورنالاسقان «كامەنسكوە پلاتودا» كٶرٸنبەيدٸ. ٶيتكەنٸ جاڭا ايتىپ كەتكەندەي قالانىڭ جارىقتىعى بٸزگە كەدەرگٸ بولادى. سوندىقتان بٸز ەدەمٸ-ەدەمٸ اسپاندى كٶرە المايمىز. بٸراق ەڭ جارىق وبەكتٸلەردٸ كٶرسەتە الامىز. ەگەر دە قالانىڭ سىرتىنا شىعىپ كٶرسەڭٸز دە, مىسالى قاپشاعايعا, ٶتە ەدەمٸ كٶرٸنەدٸ. سول جەردە مىسالى قۇس جولىن كٶرە الاسىزدار. قۇس جولىن بٸز جاي كٶزبەن دە كٶرە الاسىزدار», – دەيدٸ عالىم.
عىلىمدى شەكسٸز جاقسى كٶرەتٸن عالىم وسى سالاداعى ماماندارعا ٷزدٸكسٸز عىلىممەن اينالىسۋ كەرەگٸن ايتادى. قازٸر بٸلٸمدٸ بولۋ, عالىم بولۋ ترەندتە دەپ ايتسا دا قاتەلەسپەيتٸنٸنە سەنٸمدٸ.
ەستەرٸڭٸزگە سالا كەتەيٸك, ۆ.گ.فەسەنكوۆ اتىنداعى استروفيزيكا ينستيتۋتىنىڭ عىلىمي قىزمەتكەرٸ لاۋرا ەمبەرگەنقىزى دەل وسىنداي پٸكٸر ايتقان بولاتىن. عالىم جۋرناليست دينا يمامبايعا بەرگەن سۇحباتىندا مارس تا اينالادى, اينالعان سايىن جەرمەن جاقىنداي باستاۋى مٷمكٸن ەكەنٸن ايتتى.
