ماعان مىنا ساعىم جورتقان سامييان دالا كەشەگٸنٸڭ تاريحى, بٷگٸنگٸنٸڭ ەنشٸسٸ, اق تىماق كيگەن ابىزداردىڭ تٷر-تٷسٸ سەكٸلدەنٸپ تۇرادى. اناۋ قۇزار باسىن كٷن سٷيگەن قارلى شىڭدار نەبٸر التىن عاسىرلاردى قۇشاقتاپ جاتقان سالماعى توقسان توعىز نارعا جٷك قاستەرلٸ تومدار دەسەم كٷلمەڭٸز.
ەجەگەيدٸڭ ەڭٸسٸ وي بەزبەنٸندە سٷرلەنٸپ جاتقالى كٶپ بولدى. توبىلعى بٷرٸن جارعان تٷندە, قايناپ تۇرعان تۇماعا باس قويساڭ سەرگٸپ كەتەرٸڭ سٶزسٸز. «اي ات باسىن بۇرعانشا, جىل جىلقى اۋناپ تۇرعانشا» ەسەيەسٸڭ, كٷتپەيتٸن قۇم ساعات سىرعىپ بارادى. زەۋدەعالام قويىلاتىن بٸر ساۋال, باسپالداقتىڭ نەشٸنشٸ ساتىسىنا كەلدٸك بٸز?
شٸركٸن, الدا-جالدا سول تاۋلارعا قۇدٸرەتتٸڭ كٷشٸمەن تٸل بٸتە قالسا, وندا قاتپارى قالىڭ تاريحتىڭ بەيمەلٸم جۇمباق سىرلارىن الدىمىزعا جايىپ سالار ما كٸم بٸلسٸن. بٸر-بٸرٸنە جاماندىق ويلاعان, توپ-توپقا بٶلٸنٸپ داۋلاسىپ, جٸك-جٸككە بٶلٸنٸپ جاۋلاسقانىن قويماعان مىنا دٷرداراز پەندەلەر ۇيالىپ كەۋدەلەرٸندەگٸ كەسەك توڭ جٸبەگەن بولار ما ەدٸ.
جىل اعاشى قانشا بٷرلەسە دە, كٶڭٸلٸنە كٶكتەم ۇيالاماعان مٸسكٸن قالىپتاردىڭ وسىنشا ويسىزدىققا كەتۋٸنە نە سەبەپ. ٶتكەننٸڭ ساناعا سالعان سىرقاتىنان ەلٸ كٷنگە ايىقپاعان بٸر بۋىن تاعى بار. مىنا ارايلى تاڭنىڭ شۋاعى تەرەزەسٸنە تٷسسە دە, كەۋدە سارايىنا تٷسپەدٸ... نەدەيٸن-اي! ولارعا زامان كٸنەلٸ, قوعام كٸنەلٸ دەپ اقتالا سالۋدىڭ جٶنٸ جوق. جەمتٸك كٶرسە ٷيمەلەيتٸن قارعالارعا, دايىن اۋىزدار مەن جايىن اۋىزدارعا قىلار قايرانىڭ قانشا. مىناۋ ٷسكٸرٸك اياز, ارقىراعان اقجال ايعىردىڭ تامىرىندا تۋلاعان ٶزەننٸڭ ارىنى قايتىپ, جەلٸگٸ باسىلعان شاق.
جەر يەسٸمٸن دەپ جار سالىپ, جالپاق جاھاندى اشسام الاقانىمدا, جۇمسام جٷدىرىعىمدا ۇستايمىن, مەنٸمەن عانا تاڭ اتىپ, مەنٸمەن عانا كٷن باتادى دەپ ەسكەۋٸلدەگەن قانشاما ەجەگەيدٸڭ سٷيەگٸ مىناۋ توپىراقتىڭ استىندا قۋراپ قالعانىن كٸم بٸلسٸن. وعان تەك كٷن كۋە.
سىرتتاعى سىرعۋاڭدار «التىن كٷننٸڭ شۇعىلالى سەۋلەسٸ جارامساقتانىپ جٷرگەن جانسەبٸلدەردٸ يگٸلٸككە ەمەس, كٷيدٸرۋگە بولا شاشىلعان», - دەپ داۋىرىعىپ شاتتانۋدا. ەجەگەي: «اعام ايتاتىن ميزام شۋاقتى وسىلار بويىنا قۇت دەپ قابىلداي السىن با. اعام ەكەۋٸمٸز تاعدىرلاس, جٷرەكتەس نيەتتەس ەدٸك, ارامىزدى بايقاۋسىزدا قارا مىسىق كەسٸپ ٶتتٸ. بٸراق باۋىرمالدىق پەن ساعىنشتى جوعالتقان ەمەسپٸز. الىستا جٷرسەك تە تٸلەكشٸ جاندارمىز, باسىمنان بۇلت اۋعاندا دەمەگەن سول كٸسٸ ەمەس پە ەدٸ», - دەپ ۇزااااق قاراپ, اۋىق-اۋىق كٷرسٸندٸ.
قۇتىرىنعان قارا داۋىل دولدانىپ قاراعايدىڭ قابىعىن سىپىرىپ, قاراعاننىڭ باسىن تەربەگەنٸ, بالاۋسا قۇراقتىڭ مازاسىن كەتٸرگەنٸ ەشتەڭەگە ەس ەمەس. ەجەگەي وسىنى دٷنيە عاپىل دەپ تٷسٸنەدٸ. اتام زاماننان جۇمىر جەر, جۇمىر باستى پەندەنٸ جۇتپاسا, جۇتىلىپ كٶرگەن جوق. ەكٸ كٶزدٸڭ شۇڭقىرى, تەك بٸر ۋىس توپىراققا عانا تولارى حاق. كٷنٸ ەرتەڭ بەرٸن ٶزٸم-اق كٶرەم, سالتانات قۇرام دەگەندەرگە تولى مىنا تٶپمەشٸككە اينالعان سۋىق قابٸرلەر. الداسپان ايدىڭ سٷت سەۋلەسٸ مەن ساعىمى سورعالاپ تۇر. سان جىلدىق ساعىنىشتان كەبەرگەن كەنەزەلەر سول نۇرعا شٶلٸن قاندىراتىن كٷن جاقىن. سوعان تىم ىستىق ىقىلاس, بەرەكەلٸ تىنىشتىق كەرەك.
ەجەگەيدٸڭ قۇلاعى شۋىلداعالى كٶپ بولدى, ەلدە بٸرەۋ سىبىرلاعان سەكٸلدەنٸپ تٷن ورتاسىندا سۋىق تەر جاستىقتان باسىن جۇلىپ الدى. قاسىندا شاشىنان جۋسان يسٸ بۇرقىراپ جارتى تىمىق تٷننٸڭ بەسٸگٸندە تەربەلٸپ جارى جاتىر. ٸشٸنەن كٷبٸرلەپ ەلدەبٸر سٶزدٸ قايتالاپ, باسىن جاستىققا قويعانى سول ەدٸ. بەسٸكتەگٸ سەبي ٸڭگەلاي باستادى. كيٸز ٷيدٸڭ تٷندٸگٸنەن تٶنگەن كٸرشٸكسٸز جۇلدىزداردىڭ جانارلارى دٸر قاعادى. بۇل عاجايىپ كٶرٸنٸسكە كەۋدەسٸندەگٸ جۇدىرىقتاي ەت بٷلٸك ەتە قالىپ ەدٸ, جانارىنان ىستىق جاس بۇرىق ەتە قالدى. «جاستىق دەۋرەن عازيز باستان وسىلاي ٶتەدٸ ەكەن», - دەپ ۇزاق ويدىڭ شٷڭەتٸنە شىم باتىپ كەتتٸ, جان جاراسى جازىلعانداي قارا تەرگە مالشىندى. بەلكٸم كەۋدەنٸڭ توڭى جٸبٸگەن بولار. بۇلاقتىڭ سىلدىر كٷلكٸسٸ, سەبيدٸڭ تىنىش ۇيقىسى بۇزىلماسىن!
كٶگەداي شەمەرحان