فوتو: ۇلتتىق بانكتٸڭ باسپاسٶز قىزمەتٸ
قر ۇلتتىق بانكٸنٸڭ اقشا-كرەديت ساياساتى كوميتەتٸ بازالىق مٶلشەرلەمەنٸ +/– 1 پ.ت. دەلٸزٸمەن جىلدىق 16,75% دەڭگەيٸندە ساقتاۋ تۋرالى شەشٸم قابىلدادى, دەپ حابارلايدى "ۇلت اقپارات" ۇب باسپاسٶز قىزمەتٸنە سٸلتەمە جاساپ.
"جاھاندىق ينفلياتسييالىق قىسىم بەسەڭدەپ كەلەدٸ, بٸراق بٸرقاتار ەلدە ينفلياتسييا ەلٸ دە ورنىقتى كٷيٸندە قالىپ وتىر. وسىعان بايلانىستى دامىعان ەلدەردٸڭ ورتالىق بانكتەرٸ مونەتارلىق ساياساتتى قاتاڭداتىپ جاتىر. قازاقستاندا ينفلياتسييانىڭ جىلدىق جەنە ايلىق مەندەرٸ دە باياۋلاپ كەلەدٸ.
تەۋەكەلدەردٸڭ جيىنتىق بالانسى, نەگٸزٸنەن, سىرتقى سەكتور جاعىنان قىسىمنىڭ ەلسٸرەۋٸنەن دەزينفلياتسييالىق فاكتورلارعا قاراي ازداپ ىعىسقان كٷيدە ساقتالىپ وتىر. الايدا بازالىق ينفلياتسييانىڭ ەلسٸز باياۋلاۋى جەنە ينفلياتسييالىق كٷتۋلەردٸڭ ٶسۋٸ بايىپتى مونەتارلىق ساياساتتى ٸسكە اسىرۋدى تالاپ ەتەدٸ. ۇلتتىق بانكتٸڭ الدىڭعى كوممۋنيكاتسييالارىنا سەيكەس, ينفلياتسييانىڭ باياۋلاۋى بولاشاقتا بازالىق مٶلشەرلەمەنٸ بٸرتٸندەپ تٶمەندەتۋگە جاعداي جاساي باستادى. وسىعان بايلانىستى بولجامدى راۋند نەتيجەلەرٸ بويىنشا قابىلداناتىن كەلەسٸ شەشٸم اياسىندا ۇلتتىق بانك بازالىق مٶلشەرلەمەنٸ بايىپپەن تٶمەندەتۋدٸڭ ورىندىلىعىن باعالايدى.
جىلدىق ينفلياتسييا بولجامدى دياپازون شەگٸندە قالىپتاسۋدا جەنە 2023 جىلعى ماۋسىمدا 14,6%-دى قۇرادى. ايلىق ينفلياتسييا مامىردا تٶمەندەۋ ٷردٸسٸن قايتا جالعاستىرىپ, ماۋسىمدا 0,5%-عا دەيٸن باياۋلادى. جانار-جاعارماي باعاسى كٶتەرٸلۋٸنٸڭ جاناما ەسەرٸ ەلٸ بايقالمايدى. الايدا بازالىق ينفلياتسييا كٶرسەتكٸشتەرٸنٸڭ ەلسٸز باياۋلاۋى ەكونوميكادا ورنىقتى سۇرانىستىڭ ساقتالعانىن كٶرسەتەدٸ" - دەلٸنگەن حابارلامادا.
ينفلياتسييانىڭ باياۋلاۋىنا قاراماستان, ينفلياتسييالىق كٷتۋلەر جەدەلدەپ جاتىر. بٸر جىلدان كەيٸن كٷتٸلەتٸن ينفلياتسييا ماۋسىمدا 17,2% (مامىردا – 17%) بولدى. سەزٸلەتٸن ينفلياتسييا ماۋسىمدا 18,8%-دى قۇراپ, بۇرىنعىداي جوعارى كٷيٸندە قالىپ وتىر. بايقالىپ وتىرعان ينفلياتسييالىق كٷتۋلەردٸڭ ٶسۋٸ جانار-جاعارماي مەن تۇرعىن-ٷي كوممۋنالدىق قىزمەت باعالارىنىڭ كٶتەرٸلۋٸنە بولجانعان رەاكتسييا بولىپ تابىلادى.
"سىرتقى ينفلياتسييا باياۋلاۋىن جالعاستىرعانمەن, ەلٸ دە ورنىقتى قالپىندا. بۇل ازىق-تٷلٸك پەن قۋات كٶزٸنە دەگەن ەلەمدٸك باعالاردىڭ تٶمەندەۋٸ اياسىندا ورىن الىپ وتىر. الايدا ينفلياتسييانىڭ ورنىقتىلىعىنا جەنە ونىڭ نىسانالى باعدارلاردان ۇزاق ۋاقىت بويى جوعارى بولىپ قالۋىن كٷتۋگە بايلانىستى كەيبٸر ورتالىق بانكتەر اقشا-كرەديت شارتتارىن قاتاڭداتۋدى جالعاستىرىپ كەلەدٸ. اقش فرج مەن ەوب ريتوريكاسى قاتاڭداپ, نەگٸزگٸ مٶلشەرلەمەلەردٸڭ ودان ەرٸ كٶتەرٸلەتٸنٸن بٸلدٸردٸ. ورتالىق بانكتەردٸڭ ساياساتى قىتاي ەكونوميكاسىنىڭ باياۋ قالپىنا كەلۋٸ اياسىندا ەلەمدٸك رەتسەسسيياعا الاڭداۋشىلىقتى كٷشەيتٸپ, مۇناي باعاسىنا قىسىم جاساپ وتىر. مۇناي نارىعىندا قۇبىلمالىلىق بار. وسىنىڭ سالدارىنان قازٸرگٸ ۋاقىتتا مۇناي باعاسى بازالىق ستسەنارييدەگٸ 2023 جىلعى ورتاشا ەسەپپەن 1 باررەل ٷشٸن 82 اقش دوللارى دەڭگەيٸنەن تٶمەن قالىپتاسىپ وتىر.
ەكونوميكانىڭ ٶسۋ تراەكتوريياسى ۇلتتىق بانكتٸڭ بولجامىنا سەيكەس كەلەدٸ. 2023 جىلعى قاڭتار-مامىردا قازاقستاننىڭ ەكونوميكاسى 4,5%-عا ٶستٸ. ينفراقۇرىلىمدىق عيماراتتاردى قوسا العانداعى قۇرىلىس كٶلەمٸنٸڭ ارتۋى, ساۋدانىڭ ٶسۋٸ, سونداي-اق اقپارات پەن بايلانىس جٸٶ-نٸڭ ٶسۋٸنە نەگٸزگٸ ٷلەس قوستى. ٸشكٸ تۇتىنۋشىلىق سۇرانىس جوعارى ينفلياتسييالىق كٷتۋلەر مەن تۇتىنۋشىلىق كرەديتتەردٸڭ تۇراقتى ٶسۋٸ اياسىندا ورنىقتى قالپىندا قالدى. بۇعان بٶلشەك ساۋدا تاۋار اينالىمىنىڭ ديناميكاسى مەن تۇتىنۋ تاۋارلارى يمپورتىنىڭ ايتارلىقتاي ٶسۋٸ دەلەل" - دەلٸنگەن حابارلامادا.
ۇلتتىق بانك مەلٸمەتٸنشە, پروينفلياتسييالىق تەۋەكەلدەر نەگٸزٸنەن ٸشكٸ فاكتورلار جاعىنان ساقتالىپ وتىر. ينفلياتسييالىق كٷتۋلەر جوعارى جەنە قۇبىلمالى قالپىندا. بۇل ەلدەگٸ جوعارى پروينفلياتسييالىق جاعدايدى كٶرسەتەدٸ. فيسكالدىق ىنتالاندىرۋدىڭ كٷشەيۋٸ جاعىنان ەلدەگٸ باعالارعا قىسىم ساقتالادى. سىرتقى ورتانىڭ تەۋەكەلدەرٸ ەلەمدەگٸ ينفلياتسييانىڭ مەيلٸنشە اقىرىن باياۋلاۋىنا جەنە بەلگٸسٸزدٸكتٸڭ ٶسۋٸنە بايلانىستى. بۇل اقشا-كرەديت ساياساتىن جٷرگٸزۋدە بايىپتى تەسٸلدٸ قاجەت ەتەدٸ.
"بازالىق مٶلشەرلەمەنٸڭ قازٸرگٸ دەڭگەيٸ ينفلياتسييالىق پروتسەستەردٸڭ باياۋلاۋىن قولداۋعا, مەملەكەتتٸك شىعىستاردىڭ ٶسۋٸن ٸشٸنارا تەڭەستٸرۋگە جەنە ينفلياتسييالىق كٷتۋلەردٸڭ جوعارى دەڭگەيدە تۇراقتالۋىن الدىن الۋعا مٷمكٸندٸك بەرەدٸ. دەگەنمەن ۇلتتىق بانكتٸڭ الدىڭعى شەشٸم بويىنشا كوممۋنيكاتسييالارىندا ايتىلعانداي, ينفلياتسييانىڭ بايقالىپ وتىرعان باياۋلاۋ ٷردٸسٸ بازالىق مٶلشەرلەمەنٸ بٸرتٸندەپ تٶمەندەتۋگە جاعداي جاساي باستادى. وسىعان بايلانىستى بولجامدى راۋند نەتيجەلەرٸ بويىنشا كەلەسٸ شەشٸم اياسىندا ۇلتتىق بانك بازالىق مٶلشەرلەمەنٸ بايىپپەن تٶمەندەتۋدٸڭ ورىندىلىعىن باعالايدى. ۇلتتىق بانكتٸڭ شەشٸمدەرٸ بازالىق مٶلشەرلەمەنٸ ورتامەرزٸمدٸ بولاشاقتا ينفلياتسييا بويىنشا 5% ماقساتىنا بٸرتٸندەپ جەتۋگە مٷمكٸندٸك بەرەتٸن دەڭگەيدە ۇستاپ تۇرۋعا باعىتتالادى" - دەلٸنگەن ۇب ۇسىنعان اقپاراتتا.
قازاقستان رەسپۋبليكاسى ۇلتتىق بانكٸنٸڭ اقشا-كرەديت ساياساتى كوميتەتٸنٸڭ بازالىق مٶلشەرلەمە بويىنشا كەزەكتٸ جوسپارلى شەشٸمٸ 2023 جىلعى 25 تامىزدا استانا قالاسىنىڭ ۋاقىتىمەن ساعات 12:00-دە جارييالانادى.
