فوتو: Qaz365.kz
دەۋرەن قۋات: مەرەكە ەبدەشۇلى, ٶزٸڭٸز بٸلەسٸز, ەلدٸڭ تۇتاستىعى, بٸرلٸگٸ دەگەنٸمٸز – بٷگٸن ايتىپ ەرتەڭ ۇمىتاتىن سٶز ەمەس. ەلدٸڭ ٸشكٸ بەرەكە بٸرلٸگٸن, ۇلتتىڭ تۇتاستىعىن بٸز ەرقاشان ويىمىزدان شىعارماي, بەرٸك ۇستاۋعا تيٸسپٸز. ال حالىقتىڭ ىنتىماعى زييالى قاۋىمنىڭ اۋىزبٸرلٸگٸنەن تابىلادى دەپ تٷسٸنەمٸن. سٸز قالاي ويلايسىز?
مەرەكە قۇلكەنوۆ: ٶتە دۇرىس ايتاسىڭ! اۋىزبٸرلٸك بولماي, كٸشٸ ٷلكەندٸ سىيلاماي, ٷلكەن كٸشٸنٸ قۇرمەتتەمەي – بولاشاعىمىز بۇلدىر بولۋى مٷمكٸن. بيىل بٸز جاڭا جىلدى ەكٸ ٷلكەن سۇحباتپەن قارسى الدىق. پرەزيدەنتتٸڭ سۇحباتىنان باسقا, ەلەۋمەتتٸك جەلٸلەردە ەكٸ جازۋشىنىڭ سۇحباتى جارىق كٶردٸ. بٸرٸنشٸسٸ, مۇحتار ماعاۋيننٸڭ سۇحباتى. جاقسى سۇحبات. مۇحاڭنىڭ سۇحباتىندا كٶپكە وي تاستاعان سٶزدەر جەتەرلٸك. م. ماعاۋيننٸڭ ماڭدايىمىزعا باسقان تۇلعالاردىڭ بٸرٸ ەكەنٸن مويىنداۋىمىز كەرەك. مەن جازۋشىنى قازاق پروزاسىنا, قازاق ەدەبيەتٸنٸڭ تاريحىنا, جالپى قازاق تاريحىنا كٶپ ەڭبەك سٸڭٸرگەن ادام دەپ ەسەپتەيمٸن. دەل وسىلاي تاريح پەن ەدەبيەتكە قاتار ەڭبەك سٸڭٸرگەن ادامدار بٸزدە ساۋساقپەن سانارلىق. م. ماعاۋيننٸڭ جٶنٸ قازاق ٷشٸن بٶلەك. ونىڭ اۋزىنان شىققان ەربٸر سٶزٸن جۇرت قاعىپ الىپ, اقىل-كەڭەس سيياقتى قابىلدايدى.
سول سيياقتى ەكٸنشٸ اعامىز دۋلات يسابەكوۆتىڭ دا ەڭبەگٸ ۇشان-تەڭٸز. ەسٸرەسە, پروزا, دراماتۋرگييا جانرىندا. ەلەمگە قازاقتىڭ دراماتۋرگيياسىن تانىتۋعا دۋلاتتاي ەڭبەك سٸڭٸرگەن قالامگەر كەمدە كەم. كەشەگٸ «بٶرتەسٸنٸڭ» ٶزٸ قانداي كەرەمەت دٷنيە بولىپ قابىلدانىپ جاتىر!
سٶيتە تۇرا, وسى ەكٸ اعامىزدىڭ سۇحباتىندا مەن عانا ەمەس, جالپى زييالى قاۋىم قابىلدامايتىن تۇستارى بار دەپ ويلايمىن. دٷنيەدەن ٶتكەن كٸسٸلەرگە, سونىمەن قاتار, بٸزدٸڭ ٷلكەن تۇلعالارىمىزعا كٸر جاعىپ, ايىپ تاققىسى كەلٸپ تۇراتىن مٸنەزدەرٸ, ەكەۋٸنٸڭ بٸرٸن-بٸرٸ مويىنداعىسى كەلمەيتٸنٸ ۇنامايدى. مىسالى, «قازاقتىڭ ەڭ ٷلكەن, ەڭ زييالى ون جازۋشىسى كٸم?» دەسەك, ەكەۋٸ دە سول وندىققا كٸرٸپ تۇرعان قالامگەر. ەكەۋٸ دە بٸرٸنەن-بٸرٸ كەم ەمەس.
مۇحتار ماعاۋيننٸڭ سوڭعى كەزدە جازعان ەڭبەكتەرٸ – تٶرت تومدىق شىڭعىس حان تۋرالى شىعارمالارى, التىن وردا تۋرالى شىعارمالارى. ٶزٸ وسى شىعارمالاردى شارشاپ-شالدىعىپ بٸتٸرٸپ, ەندٸ سەل كٸدٸرٸس جاساپ دەمالتىندىعىن ايتىپ وتىر. بۇل قازاقتىڭ تاريحىنا, بٸزدٸڭ ەدەبيەتٸمٸزگە, مەدەنيەتٸمٸزگە قوسىلعان ٷلكەن ٷلەس قوي.
سونداي اعالاردىڭ اۋزىنان پەندەشٸلٸك ەڭگٸمەلەردٸڭ شىققانىن مەن جاراتپايمىن. سوندىقتان سوڭىنان كەلە جاتقان ٸنٸلەرٸ رەتٸندە ەكەۋمٸزدٸڭ پٸكٸر بٸلدٸرگەنٸمٸز جٶن شىعار. بٸرٸنشٸدەن, تۇرار رىسقۇلوۆ – قازاقتىڭ قايراتكەر ۇلى, قازاق ٷشٸن كٶپ ەڭبەك سٸڭٸرگەن تۇلعا. ەرينە, كەمشٸلٸگٸ بولعان شىعار. ارحيۆتە رىسقۇلوۆقا قاتىستى بٸراز دٷنيەلەر بار دەپ ەستيمٸز. بٸراق ول دا ستاليندٸك قۋعىن-سٷرگٸننٸڭ قۇربانى بولدى عوي. تەك سول ٷشٸن دە ونىڭ كەيبٸر قاتەلٸكتەرٸن كەشٸرۋگە بولماي ما?!. رىسقۇلوۆتى بٸر جاقتى كٷستەنالاي بەرگەننەن نە ۇتامىز? بٸزدٸڭ ٶمٸرٸمٸزدٸ, ەدەبيەتٸمٸزدٸ, تاريحىمىزدى بٸلمەيتٸن جاستارعا مۇحاڭنىڭ ايتقان سٶزٸنٸڭ بەرٸ عيبىراتتى سٶز بولىپ قابىلدانادى. جاستار مۇحاڭنىڭ سٶزٸنە ەرٸپ, ايتقانىمەن كەتە بەرۋٸ مٷمكٸن. مىسالى, شەرحان مۇرتازا كٸمنەن كەم ەدٸ?! شەراعاڭ تەۋ ەتەر تەۋەلسٸزدٸگٸمٸزدٸڭ تۋىن قاسقايىپ تۇرىپ كٶتەرگەن ەرلەردٸڭ بٸرٸ. تٸلٸمٸزدٸڭ كونستيتۋتسييالىق مەرتەبەسٸنە لايىق بولۋىن بيلٸكتەن تالاپ ەتٸپ قالاي سٶيلەدٸ? قانداي ٶرەلٸ سٶزدەر ايتتى?!. ال ونى بٸزدٸڭ بۇرىنعى پرەزيدەنتٸمٸزدٸ قولداپ ايتقان بٸر جىلى سٶزٸ ٷشٸن جوققا شىعارىپ, بۇل ٶمٸردەن سىزىپ تاستايمىز با?
سول سيياقتى مۇحتار شاحانوۆ. ول دا قازاقتىڭ ٷلكەن تۇلعاسى, قابىرعالى اقىنى. «تاناكٶز» دەگەن پوەماسىنان باستاپ, ەندەرٸنە جازعان مەتٸندەرٸ, ماحامبەت تۋرالى باللادالارىن ايتار بولساق, ونىڭ بەرٸن قالاي جوققا شىعاراسىڭ?..
بٸر ەستەلٸك ايتايىن. «جالىن» جۋرنالىنىڭ رەداكتسيياسى كٶك بازاردىڭ تٷبٸندە, الماتى ەنەرگييا مەكەمەسٸنٸڭ عيماراتىندا تۇراتىنبىز. مەن جۇمىستان شىعىپ كەلە جاتقاندا, مۇحتار ماعاۋين اعامىز بازار جاقتان كەلە جاتىر ەكەن. ماعان: «ەي, مەرەكە, وتىر عوي ەنە, اعالارىڭ. جەلتوقسان تۋرالى بٸرەۋٸ بٸردەڭە دەي المادى. بٸز قازاق وسىمىز, ەشتەڭە ايتا المايمىز. ٷيدە عانا مٸڭگٸرلەپ بٸردەڭە ايتقان بولامىز», – دەپ ەدٸ. ەرتەسٸنە تاڭەرتەڭ مۇحتار شاحانوۆتىڭ جەلتوقسان تۋرالى مەلٸمدەمەسٸ جارق ەتە قالدى. مۇنداي ادامنىڭ ەڭبەگٸن, ەرلٸگٸن قالاي عانا سىزىپ تاستايمىز?
م. شاحانوۆتىڭ كٶركەم شىعارمالارى مەن ونىڭ ەل قامىن جەپ ٷلكەن ٸستەرگە ٷلەس قوسقان ەڭبەگٸن جوققا شىعارساق, بٸزدٸڭ زامانىمىزدىڭ مازمۇنىندا كەمدٸك بولار ەدٸ.
سول سيياقتى دۋلات اعامىزدىڭ دا شىعارمالارى ٶز بيٸگٸندە قالادى. وعان كەمٸل سەنەمٸن. سٶيتە تۇرا مٷيٸزٸ قاراعايداي ەكٸ اعامىز ۇساق-تٷيەك نەرسەلەردٸ بٷكٸل حالىقتىڭ نازارىنا, قۇلاعىنا جەتكٸزۋگە تىرىسىپ بولمايتىن سٶزگە بارادى. مەنٸڭشە, م. ماعاۋين دە, د. يسابەكوۆ تە دۋالى اۋىز بولىپ, قازاقتىڭ بولاشاعى, ەدەبيەتٸ, تاريحى تۋرالى جاقسى ەڭگٸمەلەر ايتىپ, ەشكٸمنٸڭ نامىسىنا تيمەي, ەشكٸمنٸڭ ٶتكەنٸنە «ٷكٸم جٷرگٸزبەي», حالىققا كەرەك ابىزداردىڭ سٶزٸن ايتار ۋاقىتى بولدى دەپ ويلايمىن.
قازاقتا مۇحتار اعامىزدىڭ دوسى, كٷنٸ كەشە عانا دٷنيەدەن ٶتكەن ەبٸش كەكٸلباەۆ دەگەن جازۋشى بولدى. ول بالا كەزٸنەن, مەكتەپتە جٷرگەننەن ەدەبي سىنمەن شۇعىلداندى. كٶپتەگەن جازۋشىلاردىڭ شىعارمالارىن سىن ساداعىنا الدى. بٸراق, ول ەسەيە كەلە سونىڭ بەرٸن توقتاتتى. ەشكٸمنٸڭ كەمشٸلٸگٸن ايتقان ەمەس. «سەن مىنانى ٸستەمەدٸڭ», – دەپ بٸرەۋدٸڭ كٶزٸنە شۇقىعان ەمەس. قاباعىن تٷيٸپ, باسىن شايقاپ, ارى قاراي ٷندەمەي وتىرىپ قالاتىن. بۇل دا بولسا ٷلكەن كٶرەگەندٸلٸك دەپ بٸلەمٸن.
سٶزدٸڭ قىسقاسى, ەكٸ اعامىزدىڭ جاڭا جىلدى وسىلاي بٸر تەكەتٸرەس سۇحباتپەن باستاعانى ماعان ونشا ۇنامادى. ەرينە, قازٸر مۇحاڭ الىستا جٷر. بٸراق, قازٸرگٸ جاھاندانۋ زامانىندا قايدا جٷرسەڭ دە ٶزٸڭنٸڭ ەلٸڭدٸ ۇمىتپايسىڭ. قايدا جٷرسەڭ دە ەلٸڭە قىزمەت جاسايسىڭ. ول كٸسٸنٸڭ ەڭبەگٸ ۇشان-تەڭٸز. مىسالى, «التىن وردا» اتتى ەكٸ تومدىق شىعارماسى – بٷكٸل قازاق تاريحىندا بۇرىن-سوڭدى بولماعان ٷلكەن جاڭالىق بولۋى مٷمكٸن. مەن سولاي دەپ قابىلدايمىن. ٶيتكەنٸ ول كٸسٸ سولاي جازادى.
دەۋرەن قۋات: ماعاۋيننٸڭ تاريحتى جاڭاشا جازۋى بابا تاريحىمىزدى وقىتۋدىڭ سونى تەسٸلٸ بولدى دەپ ويلايمىن. كەسٸبي تاريحشىلار بار. بٸراق ولاردىڭ جازعان ەڭبەكتەرٸ جۇرتتىڭ بەرٸنە بٸردەي ۇعىنىقتى, تٷسٸنٸكتٸ دەپ ايتا الماس ەدٸك. كەيدە تاريحشىلارمەن ەڭگٸمەلەسە قالساڭ, «وي, جازۋشىلار جازا بەرەدٸ عوي», – دەيدٸ. بٸراق سول تاريحشىلارىمىزدىڭ تاريح دەپ جازىپ جٷرگەندەرٸ جازۋشىلاردىڭ قالامىنان شىققان تاريحي كٶركەم شىعارمالار سيياقتى وقىلا بەرمەيدٸ. جالپى بٸزدٸڭ قازٸرگٸ تاريحشىلاردا ٸزدەنٸس بار, بٸراق دەرەكتانۋدا, تۇلعاتانۋ مەسەلەسٸندە ولاردا انىق پوزيتسييا جوق پا دەپ قالامىن.
مۇحاڭنىڭ «قازاق تاريحىنىڭ ەلٸپپەسٸ» دەگەن شىعارماسى توقسانىنشى جىلدارى قولدان-قولعا ٶتكەن ٶتە قۇندى ەڭبەك بولدى. قازاق حاندىعىنىڭ قۇرىلۋى, حانداردىڭ ميسسيياسى تۋرالى تٷسٸنٸكتٸ, دەرەكتٸ, ٶتە انىق, ۇعىنىقتى جازىلعان دٷنيە – «قازاق تاريحىنىڭ ەلٸپپەسٸ». وقۋ اعارتۋ مينيسترلٸگٸ «قازاق تاريحىنىڭ ەلٸپپەسٸن» بٸلٸم بەرۋ باعدارلاماسىنا ەنگٸزٸپ, مەكتەپ وقۋشىلارىنان باستاپ, جوعارى وقۋ ورىندارىنىڭ ستۋدەنتتەرٸنە دەيٸن وقىتسا, ابزال بولار ەدٸ.
مەرەكە قۇلكەنوۆ: يە, دۇرىس ايتاسىڭ. «قازاق تاريحىنىڭ ەلٸپپەسٸ» ەڭكەيگەن قارتتان ەڭبەكتەگەن بالاعا دەيٸن ۇعىنىقتى قۇندى ەڭبەك قوي.
دەۋرەن قۋات: ەندٸ بىلاي, بٸزدٸڭ كەشەگٸ الاشورداشىل عازيز اعالارىمىز, كوممۋنيسشٸل بولسا دا, ۇلتىن سٷيگەن اعالارىمىز وسى زاماندا ٶمٸر سٷرٸپ جاتسا دەپ قييالدانىپ كٶرەيٸكشٸ. سولار بٷگٸنگٸ اعا بۋىن قالامگەرلەر سيياقتى بٸر-بٸرٸنٸڭ ەڭبەگٸن جوققا شىعارىپ, مانسۇقتار ما ەدٸ?
مەرەكە قۇلكەنوۆ: ٶتە جاقسى سۇراق قويىپ وتىرسىڭ! ولار, راس, بٸر بٸرٸن جوققا شىعارىپ, بٸرٸنٸڭ جاعاسىنان بٸرٸ الماس ەدٸ. ٶيتكەنٸ الاشورداشىلار 1928 جىلدان باستالىپ ۇستالىپ, تەرگەلٸپ, قامالىپ جاتتى عوي. قايسىبٸرٸ قاپاستان امان ەسەن قايتىپ كەلدٸ. ا. بايتۇرسىنوۆتار وسىندا كەرزٸ ەتٸكپەن, ٷستٸندە شينەل – جۇمىس تابا الماي جٷرگەن. سوندا ەشكٸم-ەشكٸمنٸڭ كٶزٸن شۇقىعان جوق. جۇمىسقا العىزا الماعان شىعار. بٸراق, بەرٸ بٸرٸن-بٸرٸ تٷسٸندٸ, جاقىنداستى. مٸنە, ۇلتتىڭ مٷددەسٸن ويلاعان ۇلىلاردىڭ بولمىسى.
قازٸر بٸزدە دۋلات يسابەكوۆ پەن مۇحتار ماعاۋيننەن باسقا كەيٸنگٸ ۇرپاققا اقىل ايتاتىن كٸم قالدى? ەرينە, بار عوي بٸراز اعالارىمىز.
دەۋرەن قۋات: ەرينە, بار. ال ەندٸ وسى بٸزدٸڭ اعالارىمىزدىڭ بويىندا بٸر مٸندەتسٸنۋ بار سيياقتى. ٶزدەرٸنٸڭ شىعارمالارىن, ٶزدەرٸنٸڭ وسىنداي بيٸككە كٶتەرٸلگەندەرٸن مٸندەتسٸنٸپ جٷرەتٸن مٸنەزدەرٸ ەركەز كٶرٸنٸپ قالادى. قايتا اينالىپ جاڭاعى سۇراققا كەلسەك. ەگەر الاشورداشىلار بولسا شە? ولار مٸندەتسٸنەر مە ەدٸ حالىققا?
مەرەكە قۇلكەنوۆ: مٸندەتسٸنبەيدٸ عوي. تەك قازاق دەگەن ۇلتتىڭ مٷددەسٸن عانا ويلادى ولار. ولار جەنە العان بەتتەرٸنەن قايتقان جوق. ەشكٸمدٸ مەنسٸنبەيتٸن تەكەپپارلىق بولعان جوق ولاردا. مىسالى, ەۋەزوۆتٸ, ايماۋىتوۆتى, ماعجاندى قارا, «حان بالاسىندا قازاقتىڭ حاقىسى بار ەدٸ, تٸرٸ بولسام قازاققا قىزمەت قىلماي قويمايمىن» دەگەن ەليحاننىڭ سٶزٸ قانداي! ساياسي كٶزقاراستار تۇرعىسىنان بٸرٸمەن-بٸرٸ ايتىسىپ قالعان كەزدەرٸ ەرينە, بولادى. بٸراق ۇلتىنىڭ الدىندا ولار پەندەشٸلٸككە سالىنىپ, ەشقاشان بٸر-بٸرٸنٸڭ جاعاسىنان ۇستاپ, كٶزٸنەن شۇقىعان جوق دەپ ويلايمىن.
دەۋرەن قۋات: ولاردى سەدۋاقاسوۆشىلار, رىسقۇلوۆشىلار دەگەننٸڭ ار جاعىندا سول كەزدەگٸ ساياسات تۇرعان جوق پا? تۇلعالاردى بٸر-بٸرٸنە قارسى قويىپ, ايداپ سالۋدى كٶزدەگەن جىمىسقىلار بولعان جوق پا? قالاي ويلايسىز?
مەرەكە قۇلكەنوۆ: ساياسات تۇر. ار جاعىندا كوممۋنيستٸك پارتييانىڭ يدەياسى مەن ويلارى تۇر. ستالين جەنە ونىڭ اينالاسىنداعى سۇرقييالار قازاقتىڭ ارداگەر ۇلدارىن, ۇلتىن سٷيگەن ەرلەردٸ قۇرتىپ جٸبەرۋگە تىرىستى جەنە ونى جاسادى دا. قايتا بٸزدٸڭ باعىمىزعا م. ەۋەزوۆ, ق. سەتپاەۆ, ا. جۇبانوۆ, ە. ەرمەكوۆ سىندى تۇلعالار امان قالدى. بٸراق نەگٸزٸن جوق قىلىپ جٸبەردٸ عوي. ەلدٸڭ باسىنان ٶتكەن سونداي سۇرقييا, زۇلمات زاماننىڭ قاسىرەتٸن بٸلە تۇرا اعالارىمىزدىڭ ارتىق سٶزدەرگە بارىپ جاتقانى ٶتە ىڭعايسىز جاعداي. ەكەۋٸ دە بٸرٸنەن بٸرٸ ٶتكەن تالانتتى ادامدار.
دەۋرەن قۋات: ەكەۋٸ بٸرٸن-بٸرٸ تولىقتىرىپ تۇرعان, قازاق ەدەبيەتٸن قالىپتاستىرعان تۇلعالار عوي. د. يسابەكوۆتىڭ «سٷيەكشٸ» شىعارماسى قانداي. قولدان-قولعا الىپ وقىدىق كەزٸندە.
مەرەكە قۇلكەنوۆ: ييا, ەرينە, م.ماعاۋينسٸز قازاق ەدەبيەتٸ مەن تاريحىن ەلەستەتۋ مٷمكٸن ەمەس. دۋلات تا سول سيياقتى قازاق دراماتۋرگيياسىنىڭ كٶشباسشىسى دەپ ايتۋعا بولادى. پوۆەستەرٸ, ەڭگٸمەلەرٸ قانداي! م. ماعاۋين اتالعان سۇحباتىندا «كٶكمۇنارداعى» كەيٸپكەر «مەنٸڭ ٶزٸم» دەپتٸ. ول شىنىندا دا سونداي. بۇل شىعارما شىققان كەزدە بٸزدەر جاس جٸگٸتتەرمٸز عوي. ٶرە-تٷرەگەلدٸ قازاقتار. تٷسٸنگەن جوق ول كەزدە «كٶكمۇناردى» ەشكٸم. سىناۋشىلار كٶپ بولدى. بٸراق ول كەرەمەت شىعارما ەدٸ. بٸزدٸڭ جاڭا ارناعا بۇرىلعان ەدەبيەتٸمٸزدٸڭ باستاۋىندا وسى «كٶكمۇنار» تۇر.
دەۋرەن قۋات: «ستاليننٸڭ زامانى» دەگەن الماعايىپ, الاساپىرانعا تولى سۇمدىق زامان بولدى. ادام تٷسٸنٸپ بولمايتىن, قاراڭعى تٷنەك سيياقتى زامان ول. سوندىقتان بٸز ول زامانعا باسقاشا پريزمادا قاراۋىمىز كەرەك سيياقتى. ياعني, بٸزدە دەرەكتانۋ, تۇلعاتانۋ دەگەن بٸرٸنشٸ ورىنعا شىعۋى تيٸس. ەركٸم قولىنا تيگەن دەرەكتٸ الا سالىپ, «ول بىلاي جاساعان», «ول ساتقىن», «ول حالىقتى تورعايداي توزدىرعان» دەپ ايتا بەرەتٸن بولساق, ەلدٸڭ ٸشٸن الاتايداي بٷلدٸرە تٷسەمٸز بە دەپ ويلايمىن.
مەرەكە قۇلكەنوۆ: سەنٸڭ دە ەسٸڭدە بار شىعار. ن. نزارباەۆتىڭ الدىندا ش. مۇرتازانىڭ ايتقان سٶزٸ قازٸر جۇرتتىڭ اۋىزىندا جٷر. سەنبەسەڭدەر ەلەۋمەتتٸك جەلٸلەردەن وڭاي تاۋىپ الۋعا بولادى. سول جەردە قالاي كەرەمەت ايتقان. سوندا نازارباەۆ جانىندا وتىر. ودان ارتىق قالاي ايتۋعا بولادى?
دەۋرەن قۋات: «ارانى اشىلعان قىران نە اڭدى الادى, نە اڭشىنىڭ ٶزٸن الادى» دەگەن ەدٸ شەراعاڭ. ال سونداي شەراعاڭدى بٸز «ساتقىن بولدى», «بيلٸكتٸڭ الدىندا تٶمەندەدٸ» دەپ ايتا الامىز با?! ول كٸسٸ كەشەگٸ «لەنينشٸل جاس», مىنا بٷگٸنگٸ «قازاق ەدەبيەتٸندە» باتىرلىق مٸنەز تانىتقان باس رەداكتور بولا بٸلدٸ. «قازاق ەدەبيەتٸنٸڭ» بٷگٸنگٸ, سوڭعى سانىندا جارييالانعان, ٶزٸڭٸز بٸلٸپ وتىرعان بولارسىز, قايىم-مۇنار تەبەەۆتٸڭ «كارتادا جوق قالا» دەگەن ماقالاسىن. سول كەزدە كرەملدٸڭ شەشٸمٸمەن بالقاشتىڭ وڭ جاعالاۋىنا جاسىرىن تٷردە اەس سالىنباق بولعان. سول قۇپييا قالا تۋرالى جاس جۋرناليست تەبەەۆ جازىپ, سونى شەراعاڭ «قازاق ەدەبيەتٸندە» جارييالاپ, سۇمدىق سەنساتسييا جاساعان عوي. شەراعاڭنىڭ جەلكەسٸندە ول زاماندا قىلىشىن قايراپ قىزىل تسەنزۋرا تۇر, بٸراق ول قورىقپادى, تايسالمادى, ەلگٸ ماقالانى شىعاردى. ٶز باسىم شەرحان «بيلٸككە ساتىلىپ كەتٸپتٸ», «حالقىنا قارسى سٶيلەدٸ» دەگەن ايىپتاۋلاردى قابىلداي المايمىن.
مەرەكە قۇلكەنوۆ: شەراعاڭدى, ە. كەكٸلباەۆتى, م. ماعاۋيندٸ, د. يسابەكوۆتى ەر ٶڭٸردٸڭ تۋماسى دەپ بٶلە جارا قاراۋعا بولمايدى. بۇلار بٸزدٸڭ ۇلتتىق برەندٸمٸز, ۇلتتىق تابىسىمىز, ماڭدايىمىزعا باسقان اعالارىمىز.
كەيدە ويلايمىن, دۋلات يسابەكوۆ: «التىن وردا تۋرالى جازىپسىڭ, مۇحتار. بٷكٸل تاريحشىلار جازباعان دٷنيەنٸ جازدىڭ, راحمەت ساعان!» – دەگەن بٸراۋىز سٶز ايتسا, مۇحاڭ دۋلاتقا: «سەن «بٶرتەنٸ» كەرەمەت جازدىڭ, ازاماتسىڭ!» – دەسە ەكەۋٸ دە مارقايىپ قالار ەدٸ-اۋ. ەدەبيەت وسىلاي جاسالادى. ۇلتتىڭ ٸشكٸ بٸرلٸگٸ تۇلعالاردىڭ بٸر-بٸرٸن تانىپ, مويىنداۋى ارقىلى ۇيىسا تٷسەدٸ. ولارعا وسىدان باسقا نە كەرەك, ەشتەڭە كەرەك ەمەس. وسىلايشا كەيٸنگٸ ۇرپاقتى تەربيەلەيمٸز. بٸرٸن-بٸرٸ سىيلاۋدى, بٸر-بٸرٸنەن كٸشٸرەيٸپ تۇرۋدى ٷيرەنەتٸن ۋاقىت كەلدٸ عوي دەپ ويلايمىن قازاققا.
دەۋرەن قۋات,
