قازاقستان پرەزيدەنتٸ ەلوردانى دامىتۋ جٶنٸندە بٸرقاتار ناقتى تاپسىرما بەردٸ, دەپ حابارلايدى "ۇلت اقپارات" اقورداعا سٸلتەمە جاساپ.
قاسىم-جومارت توقاەۆ سوڭعى 10 جىلدا ەلورداعا تارتىلعان ينۆەستيتسييا كٶلەمٸنٸڭ ازايىپ كەتكەنٸنە نازار اۋداردى. مەملەكەت باسشىسى قالا ەكٸمدٸگٸ مەن سىرتقى ٸستەر مينيسترلٸگٸنە وسى باعىتتاعى جۇمىستى جانداندىرىپ, جۋىق ارادا ناقتى نەتيجەلەرگە قول جەتكٸزۋدٸ تاپسىردى.
– نۇر-سۇلتان ەكونوميكا مەن بيزنەس ورتاعا قولايلى جاعداي جاسايتىن قالا بولىپ قالا بەرۋٸ قاجەت. باستى مٸندەتتەردٸڭ بٸرٸ – ينۆەستيتسييا تارتۋ, – دەدٸ پرەزيدەنت.
قاسىم-جومارت توقاەۆ ٶزەكتٸ مەسەلەلەردٸڭ بٸرٸ رەتٸندە باسپانا بەرۋ مەن قۇرىلىس جۇمىستارىنىڭ بەسەڭدەۋٸن اتادى.
– ٷلەسكەرلٸك قۇرىلىس مەسەلەسٸن تەز ارادا شەشۋ كەرەك. قالادا 49 پروبلەمالىق نىسان بار. ونداعى قۇرىلىستىڭ اياقتالۋىن 13,5 مىڭ ٷلەسكەر تاعاتسىزدانا كٷتٸپ وتىر, – دەدٸ مەملەكەت باسشىسى.
پرەزيدەنت ەنەرگەتيكا سالاسىنداعى نىساندار قۇرىلىسىنىڭ ۋاقىتىلى اياقتالماۋىن اتاپ ايتتى. قۇرىلىسى 2010 جىلى باستالىپ, بيىل اياقتالۋى تيٸس جەو-3-تٸڭ پايدالانۋعا بەرٸلۋ مەرزٸمٸ كەيٸنگە شەگەرٸلگەنٸن مىسالعا كەلتٸردٸ. قاسىم-جومارت توقاەۆ قالانىڭ «سارىارقا» گاز قۇبىرىنا قوسىلۋعا دايىن بولماۋىن دا سىنعا الدى.
سونداي-اق مەملەكەت باسشىسى بيزنەستٸڭ دامۋىنا كەدەرگٸ كەلتٸرٸپ وتىرعان ينجەنەرلٸك جٷيەلەرگە قوسىلۋدىڭ قيىندىعىنا نازار اۋداردى.
– كٶپ جاعدايدا كوممۋنيكاتسيياعا قوسىلۋعا تەحنيكالىق مٷمكٸندٸگٸ جوق جەر تەلٸمدەرٸ اۋكتسيونعا شىعارىلادى نەمەسە الدىن الا جازىلعان تەحنيكالىق تالاپتار قۇرىلىس بارىسىندا ٶزگەرٸپ جاتادى. بۇعان جول بەرۋگە بولمايدى. بەرٸلەتٸن جەر تەلٸمدەرٸ بارلىق جٷيەلەرگە قوسىلۋعا دايىن بولۋى كەرەك, – دەپ تاپسىردى پرەزيدەنت.
قاسىم-جومارت توقاەۆ قولما قول اقشاسىز ەسەپ ايىرىسۋ ٷلەسٸن ارتتىرۋ قاجەتتٸگٸن ايتتى. قازٸر ەلوردادا ول نەبەرٸ 9 پايىزدى قۇرايدى.
– اتالعان پروبلەما قالا تۇرعىندارى مەن قوناقتارىنا جايسىز جاعداي تۋعىزىپ قانا قويماي, «كٶلەڭكەلٸ ەكونوميكانىڭ» ٶرٸستەۋٸنە ەكەپ سوعادى. قارجى مينيسترلٸگٸ قالا ەكٸمدٸگٸمەن بٸرلەسٸپ قالاداعى ساۋدا نٷكتەلەرٸ مەن قىزمەت كٶرسەتۋ سالالارىنداعى باقىلاۋ-كاسسالىق اپپاراتتاردى, كارتالىق تەرمينالداردىڭ بولۋىن قاتاڭ باقىلاۋعا الۋى قاجەت, – دەدٸ مەملەكەت باسشىسى.
پرەزيدەنت ازىق-تٷلٸك جەنە كٷندەلٸكتٸ تۇتىنۋ تاۋارلارىنىڭ قىمباتتىعىنا نازار اۋداردى. ونىڭ ويىنشا, باعانىڭ قىمباتتىعى – ينفراقۇرىلىم مەن ازىق-تٷلٸك بەلدەۋٸنٸڭ ناشارلىعى, ساۋدا ورىندارىنىڭ جەتٸسپەۋشٸلٸگٸنٸڭ ايعاعى.
قاسىم-جومارت توقاەۆ نۇر-سۇلتان قالاسى مەن اقمولا, قاراعاندى, پاۆلودار وبلىستارىنىڭ ەكٸمدٸكتەرٸنە تاۋار ٶندٸرۋشٸلەرمەن جەنە ساۋدا جەلٸلەرٸمەن تٸكەلەي بايلانىس ورناتۋدى تاپسىردى.
مەملەكەت باسشىسى ٶز سٶزٸنٸڭ باسىم بٶلٸگٸن قالا تۇرعىندارىنىڭ ەلەۋمەتتٸك تۇرمىس جاعدايىن جاقسارتۋعا ارنادى. ونىڭ ويىنشا, ٸشكٸ ميگراتسييالىق پروتسەستەرگە باقىلاۋدىڭ بولماۋىنان جىل سايىن قالا حالقىنىڭ سانى ارتىپ, ول ٶز كەزەگٸندە ەلەۋمەتتٸك ينفراقۇرىلىمعا, سونىڭ ٸشٸندە مەديتسينا مەن بٸلٸم سالاسىنا سالماق تٷسٸرۋدە.
پرەزيدەنت بٸلٸم بەرۋ ۇيىمدارىندا ورىن جەتٸسپەۋشٸلٸگٸن ايتتى. ول مەكتەپتەر مەن مەكتەپكە دەيٸنگٸ بٸلٸم بەرۋ مەكەمەلەرٸندەگٸ ورىن تاپشىلىعىن شەشۋ ٷشٸن جەكەمەنشٸك ەرٸپتەستٸكتٸ كٶبٸرەك تارتۋدىڭ ماڭىزدىلىعىن ايتتى.
قاسىم-جومارت توقاەۆ مەديتسينالىق قىزمەتتٸڭ ساپاسىن ارتتىرۋدى دا اتاپ ٶتتٸ. بۇل تۇرعىدا 60 جىلدان بەرٸ كٷردەلٸ جٶندەۋ جٷرگٸزٸلمەگەن ورتالىق تەمٸرجول اۋرۋحاناسىنىڭ اپاتتى جاعدايىن مىسالعا كەلتٸردٸ.
سونىمەن قاتار مەملەكەت باسشىسى سپورتتىق نىسانداردىڭ قالا تۇرعىندارى ٷشٸن قولجەتٸمدٸ بولۋى ٷشٸن قاجەتتٸ شارالار ۇيىمداستىرۋدى, «قازاقستان» جەنە «تولقىن» سپورت كەشەندەرٸندە قايتا جٶندەۋ جۇمىستارىن جٷرگٸزۋدٸ تاپسىردى.
پرەزيدەنت ەلوردادا تۇرعىندارىنىڭ ٶمٸر سٷرۋٸنە مەيٸلٸنشە قولايلى جاعداي جاساۋ كەرەكتٸگٸنە كٶڭٸل بٶلدٸ. پرەزيدەنتتٸڭ پايىمداۋىنشا, نۇر-سۇلتان – «شەكاراسىز قالا» قاعيداتىمەن دامۋى قاجەت. نەگٸزگٸ مٸندەت – جول سالۋ جەنە جٶندەۋ, ورتالىق كوممۋنيكاتسييالاردى تارتۋ, شەتكٸ كٶشەلەر مەن «ميچۋرينو», «ينتەرناتسيونالنىي», «كٷيگەنجار» ەلدٸ مەكەندەرٸن جارىقتاندىرۋ.
قاسىم-جومارت توقاەۆ قالا تۇرعىندارىنىڭ قوزعالىسىن قامتاماسىز ەتۋ مەسەلەسٸن دە اينالىپ ٶتپەدٸ. بۇل تۇرعىدا مەملەكەت باسشىسى جەڭٸل رەلستٸ كٶلٸك (LRT) قۇرلىسىن سىنعا الدى.
– ٷكٸمەت پەن ەكٸمدٸككە LRT قۇرلىسىن قايتا باستاۋ جەنە بٸرٸنشٸ كەزەڭٸنٸڭ اياقتالۋ مەرزٸمٸن ناقتى بەلگٸلەۋدٸ, سونىمەن قاتار, ەكٸنشٸ كەزەڭنٸڭ كەستەسٸ مەن جٷزەگە اسىرۋ تەتٸكتەرٸن ايقىنداۋدى تاپسىرامىن, – دەدٸ پرەزيدەنت.
سونداي-اق مەملەكەت باسشىسى ٷكٸمەت پەن ەكٸمدٸككە كٶشەلەردەگٸ كٶلٸك كەپتەلٸسٸن ازايتۋ ماقساتىندا قالانىڭ ينتەللەكتۋالدىق كٶلٸك جٷيەسٸنٸڭ تيٸمدٸلٸگٸن قامتاماسىز ەتەتٸن شارالار قابىلداۋدى تاپسىردى. ناقتى ايتقاندا, قاسىم-جومارت توقاەۆ سارايشىق جەنە سارىارقا كٶشەلەرٸندەگٸ كەپتەلٸستٸ ازايتۋ ٷشٸن ەسٸل ٶزەنٸ ارقىلى تەۋەلسٸزدٸك داڭعىلىنا دەيٸن كٶپٸر سالۋدى ۇسىندى.
پرەزيدەنت نۇر-سۇلتان اعىلشىن تٸلٸندە قىزمەت كٶرسەتەتٸن حالىقارالىق ورتالىق رەتٸندە دامي بەرۋٸ كەرەك دەدٸ.
– شەتەلدٸك ساراپشىلار مەن ينۆەستورلارعا اعىلشىن تٸلٸندە «بٸر تەرەزە» قاعيداتى بويىنشا قىزمەت كٶرسەتۋدٸ ۇيىمداستىرۋ كەرەك. ول ٷشٸن قالا ەكٸمدٸگٸ «استانا» حالىقارالىق قارجى ورتالىعى ەكسپات ورتالىعىنىڭ مٷمكٸندٸگٸ مەن تەجٸريبەسٸن پايدالانۋى تيٸس, – دەدٸ مەملەكەت باسشىسى.
قاسىم-جومارت توقاەۆ ەلوردانىڭ قارقىندى دامۋى ٷشٸن تۇرعىندارىنىڭ قاۋٸپسٸزدٸگٸن قامتاماسىز ەتۋ مەسەلەسٸ دە ٶزەكتٸ ەكەنٸن ايتتى.
– جىل باسىنان بەرٸ بالالاردىڭ تەرەزەلەردەن, بالكوننان قۇلاۋ سالدارىنان 14 توسىن جاعداي تٸركەلدٸ. قۇرىلىس نورمالارىندا قاۋٸپسٸزدٸكتٸڭ ناقتى پارامەترلەرٸن كٷشەيتۋ قاجەت دەپ سانايمىن, – دەدٸ پرەزيدەنت.
مەملەكەت باسشىسى قالانىڭ بٸرقاتار پروبلەمالارىنا توقتالىپ, ولاردى شەشۋ جٶنٸندە ناقتى تاپسىرما بەردٸ.
