تەتٸگٸن تاپقاندار قوقىستان دا قۋات ٶندٸرەدٸ

بٷگٸنگٸ تاڭدا ەل اۋماعىنداعى قوقىس پوليگوندارىندا 100 ميلليون توننادان استام قاتتى قالدىقتار كٶمٸلٸپتٸ. وعان جىل سايىن 6 ميلليون توننا قوسىلىپ وتىراتىنىن ەسكەرسەك, كٶپ ۇزاماي بۇل كٶرسەتكٸش ەسەلەنٸپ ٶسٸپ كەتەرٸ انىق. ياعني, مامانداردىڭ قالدىقتاردان تاۋ تۇرعىزۋعا بولاتىنىن ايتىپ دابىل قاعىپ جاتقانى بەكەر ەمەس سىڭايلى.

ەلوردادا جاڭعىرمالى ەنەرگييا جەنە قالدىقتاردى قايتا ٶڭدەۋ مەسەلەلەرٸنە ارنالعان القالى جيىن ٶتۋدە. ەكسپو-2017 حالىقارالىق كٶرمەسٸنٸڭ قارساڭىندا «Green Energy & Waste Recycling Forum-2016» دەگەن اتپەن ٶتٸپ جاتقان بيزنەس-فورۋمدى ۇيىمداستىرۋعا «استانا ەكسپو-2017» ۇلتتىق كومپانيياسى, ەنەرگەتيكا مينيس­تر­لٸگٸ جەنە «اتامەكەن» ۇلتتىق كە­سٸپ­كەر­لەر پالاتاسى مۇرىندىق بولىپتى. وسى بيزنەس-فورۋمدا ماماندار قوقىس­­تى ٶڭدەۋگە قاتىستى قازاقستاندا قول­د­ا­نىلىپ كەلە جاتقان تەجٸريبەنٸ ودان ەرٸ جەتٸلدٸرۋدٸڭ جولدارىن قاراس­تىردى.

ەنەرگەتيكا مينيسترلٸگٸ قالدىق­تاردى باسقارۋ دەپارتامەنتٸنٸڭ ديرەكتورى جان نۇربەكوۆ اتاپ ٶتكەندەي, ەلٸمٸزدە جاڭعىرمالى ەنەرگييانى دامىتۋ, جاڭا ەنەرگييا كٶزدەرٸنە قول جەتكٸزۋ, قال­دىقتاردى ەنەرگييا ٶندٸرۋگە پايدالانۋ بيزنەستٸڭ دە دامۋىنا ىقپال ەتەتٸن ماڭ­ىزدى باعىتتاردىڭ بٸرٸ بولىپ تابىلادى. ەكولوگييالىق جاعىنان تازالىعىن ەسكەرسەك, ونىڭ ماڭىزدىلىعى دا ارتا تٷسەتٸنٸ تٷسٸنٸكتٸ.

تاعى بٸر ايتا كەتەرلٸگٸ, بيىلعى جىلدىڭ ەكٸنشٸ جارتىسىندا قورشاعان ورتانى قورعاۋ تۋرالى زاڭنامالارعا ەنگٸزٸلگەن ٶزگەرٸستەر كٷشٸنە ەنگەن بولاتىن.  «قازاقستاننىڭ تۇراقتى دامۋىنا كٶمەكتەسۋ» ورتالىعىنىڭ ديرەكتورى ۆەرا مۇستافينانىڭ ايتۋىنشا, بۇل ٶزگەرٸستەن كٶپشٸلٸك بەيحابار.

– زاڭعا ەنگٸزٸلگەن ٶزگەرٸستەردە كەي­بٸر قالدىق تٷرلەرٸ, اتاپ ايتقاندا ەلەكتروندى قۇرىلعىلار, ۋلى زاتتار سىندى قىلدىقتاردى قالاي قولدانۋ كەرەكتٸگٸ كٶرسەتٸلگەن. ٶكٸنٸشكە قاراي, ول تۋرالى قاراپايىم ازاماتتار دا, ٶندٸرٸستٸك كەسٸپورىندار دا بٸلە بەرمەيدٸ. بٷگٸنگٸ جيىنعا كٶپتەگەن كەسٸپورىنداردىڭ ٶكٸلدەرٸ قاتىسىپ جاتقانىن ەسكەرٸپ, زاڭدا كٶرسەتٸلگەن جاڭا ەرەجەلەر, تالاپتار تۋرالى ايتىلۋعا تيٸس, – دەيدٸ ول.

ەكٸ كٷنگە سوزىلاتىن بيزنەس-فورۋمدا ەلەمدە جەنە تمد ەلدەرٸندە, قازاقستاندا جاڭعىرمالى ەنەرگييانىڭ دامۋ بارىسى, قاتتى تۇرمىستىق قالدىقتاردى جيناۋ, سۇرىپتاۋ جەنە كەدەگە جاراتۋ جۇمىستارى, ٶندٸرٸستٸك قالدىقتاردى ٶڭدەۋ جەنە باسقا دا تاقىرىپتار بويىنشا سەمينارلار مەن دٶڭگەلەك ٷستەلدەر ٶتكٸزٸلەدٸ. سونداي-اق, قالدىقتاردان ەنەرگييا ٶندٸرۋ بو­يىنشا تٷرلٸ جوبالار تانىستىرىلادى.

ارنۇر اسقار,

«ەگەمەن قازاقستان»