بٷگٸن, 27 قازان كٷنٸ قر پرەمەر-مينيسترٸنٸڭ ورىنباسارى يمانعالي تاسماعامبەتوۆ الماتى وبلىسى تالعار اۋدانىنداعى «تالحيز» ورتا عاسىرلىق قالاشىعىنىڭ ساقتالۋى مەسەلەلەرٸ بويىنشا كٶشپەلٸ كەڭەس ٶتكٸزدٸ.
بٷگٸنگٸ تاڭدا مەدەني مۇرا نىسانىن ساقتاپ قالۋدىڭ ٶزەكتٸلٸگٸ ٶتە ماڭىزدى سانالادى. ەسكە سالا كەتەيٸك, 2014 جىلدان بەرٸ قاراي تاريحي نىسان حالىقارالىق مەرتەبەگە يە, ونى پايدالانۋ, قورعاۋ, ساقتاۋ جەنە باسقارۋدا 1994 جىلى قازاقستان راتيفيكاتسييالاعان حالىقارالىق كەلٸسٸم - ەلەمدٸك مەدەني جەنە تابيعي مۇرالاردى قورعاۋ جٶنٸندەگٸ كونۆەنتسييانىڭ تەرتٸبٸ مەن نورماسى قولدانىلادى.
كەڭەس بارىسىندا ۆيتسە-پرەمەر اتاپ ٶتكەندەي, وسىناۋ كونۆەنتسييانى راتيفيكاتسييالاۋ وسى مۇرانى قورعاۋ, ساقتاۋ, قايتا قالپىنا كەلتٸرۋ جەنە ناسيحاتتاۋ ٷشٸن قۇقىقتىق, عىلىمي, تەحنيكالىق, ەكٸمشٸلٸك جەنە قارجىلىق شارالاردى قامتاماسىز ەتۋ بويىنشا ايتارلىقتاي جاۋاپكەرشٸلٸك پەن مٸندەتتەمەلەردٸ جٷكتەيدٸ. الايدا, تالحيز قالاشىعى جاعدايىندا جوعارىدا اتالعان ميسسييانى ورىنداۋدا مەملەكەتتٸك ورگانداردىڭ الدىن-الا كەلٸسٸلمەگەن ٸس-قيمىلى نىساندى ەلەمدٸك مۇرا تٸزٸمٸنەن الىپ تاستاۋعا سەبەپ بولماق.
«بۇل ورايدا, تاريحي نىساننىڭ يۋنەسكو-نىڭ ەلەمدٸك مەدەني مۇرا تٸزٸمٸندە قالۋى جەنە تەرەڭ ارحەولوگييالىق زەرتتەۋگە بەرٸك نەگٸز قالىپتاستىرۋ ٷشٸن ناقتى شارالار قابىلداۋ قاجەت. سوندىقتان, الداعى تەجٸريبەلٸك ٸس-قيمىلداردى ورىنداۋدا ناقتى نەتيجەلەردٸ بٸلۋ ٷشٸن عىلىمي-بارلاۋ زەرتتەۋلەردەن تۇراتىن كەشەندٸ شارالاردى جٷزەگە اسىرۋىمىز قاجەت» – دەدٸ يمانعالي تاسماعامبەتوۆ.
كەڭەس قورىتىندىسى بويىنشا پرەمەر-مينيستردٸڭ ورىنباسارىمەن كەلەسٸ شەشٸمدەر قابىلدانىپ, ناقتى تاپسىرمالار بەرٸلدٸ: - بٸرٸنشٸدەن, تالعار (تالحيز) قالاشىعىنىڭ ماڭىنداعى بارلىق قۇرىلىس جۇمىستارى توقتاتىلسىن; ەكٸنشٸدەن, الماتى وبلىسىنىڭ ەكٸمدٸگٸ قورعاۋ ايماعىنان تىس جاڭا اينالما جول قۇرىلىسىن جوبالاسىن جەنە جٷرگٸزسٸن; ٷشٸنشٸدەن, جەرگٸلٸكتٸ جەردٸڭ بەدەرٸن قالپىنا كەلتٸرسٸن, اتاپ ايتقاندا, جول تٶسەمٸن سالۋ ٷشٸن قازىلعان ارىقتاردى توپىراقپەن جاپسىن; تٶرتٸنشٸدەن, قورعالعان ايماقتىڭ اينالاسىنا قورشاۋ ورناتسىن, سونداي-اق, عيماراتتىڭ قاۋٸپسٸزدٸگٸن جان-جاقتى قامتاماسىز ەتسٸن, ونىڭ ٸشٸندە جەر استى سۋلارىنان قورعاۋ, ەسكەرتكٸش ماڭىنداعى ارىقتاردى قۇرعاتسىن; بەسٸنشٸدەن, ەكٸمدٸك قوسىمشا ارحەولوگييالىق زەرتتەۋلەر جٷرگٸزۋ ٷشٸن وبلىس بيۋدجەتٸنەن قارجى بٶلسٸن; التىنشىدان, مەدەنيەت جەنە سپورت مينيسترلٸگٸ يۋنەسكو جەنە يسەسكو ٸستەرٸ جٶنٸندەگٸ قر ۇلتتىق كوميسسيياسىمەن بٸرلەسٸپ تاريحي-مەدەني مۇرا مەسەلەلەرٸ بويىنشا تيٸمدٸ جوسپارلاۋ جەنە باسقارۋدى قامتاماسىز ەتۋ ماقساتىندا قر زاڭناماسىنا ٶزگەرٸستەر ەنگٸزۋ جٶنٸندە ۇسىنىستار ەزٸرلەسٸن.
ايتا كەتەيٸك, الداعى ايدا پرەمەر-مينيستردٸڭ ورىنباسارى يمانعالي تاسماعامبەتوۆ ورىن العان جاعدايدى شەشۋ ماقساتىن قازاقستاننىڭ مەملەكەتتٸك ورگاندارى تاراپىنان تيٸستٸ شارالار جٷرگٸزٸلٸپ جاتقاندىعى جٶنٸندە يۋنەسكو-نىڭ باس ديرەكتورى يرينا بوكوۆامەن كەلٸسسٶزدەر جٷرگٸزەدٸ.
ەسكە سالا كەتەيٸك, تالحيز قالاشىعى قازٸرگٸ قازاقستان, قىرعىزستان جەنە قىتاي اۋماعىندا ورنالاسقان ۇلى جٸبەك جولى بويىنداعى ورتا عاسىرلىق 33 قالاشىقتىڭ بٸرٸ سانالادى. 2014 جىلى تالحيز يۋنەسكو-نىڭ ەلەمدٸك مۇرالار تٸزٸمٸنە ەنگٸزٸلدٸ.
