قازاق جەرiندە ارحيۆ iسiنiڭ تاريحى 1794 جىلى بٶكەي حاندىعى قۇرىلعان سەتتەن باستاۋ العان. 1920 جىلى ارحيۆ iسiنiڭ ورتالىق باسقارماسى قۇرىلىپ, جەر-جەرلەردە ونىڭ تارماقتالعان جٷيەلەرi قالىپتاستى. قازiرگi تاڭدا ارحيۆ iسi حالىقتىڭ يگiلiگiنە اينالدى.
تەۋەلسiز ەلiمiزدiڭ دامۋ ساتىسىندا ەڭ قاجەتتi, قۇندى قۇجاتتارىمىزدى كٶزدiڭ قاراشىعىنداي قورعاۋمەن قاتار, ونى ەل-جۇرتقا تانىتۋ iسi جاندانۋدا. اسا ماڭىزدى ەرi جاۋاپتى iسپەن شۇعىلدانىپ وتىرعان شىمكەنت قالالىق مەملەكەتتiك ارحيۆiنە بيىل – 25 جىل. 1992 جىلدىڭ قازانىندا شىمكەنت قالاسى ەكiمiنiڭ شەشiمiمەن قۇرىلعان بۇل مەكەمە – تاريحي دەرەكتەردiڭ قازىناسى.
مەكەمەدە ساقتالعان جەكە قۇرام قۇجاتتارعا كٶز جٷگiرتەر بولساق, شىمكەنت قالاسىنداعى قاجىرلى تاريحي ەڭبەكتٸڭ ايعاقتارى پەن رۋحاني مۇرالاردى ساقتاۋدا كٶپتەگەن جۇمىس اتقارىلعانىن بايقاۋعا بولادى. سوعىس جىلدارى شاھار مايدان شەبiنەن ەۆاكۋاتسييالانعان ٶندiرiستiك, ەكونوميكالىق ماڭىزى زور فابريكالارمەن, زاۋىتتارمەن تولىقتى. بۇل جىلدارى ەلiمiزدiڭ باتىس وبلىستارىنان كٶشiرiلiپ ەكەلiنگەن كٶپتەگەن iرi ٶنەركەسiپ ورىندارى مەملەكەتiمiزدiڭ كٶركەيۋiنە ٶز ٷلەسiن قوستى. مەسەلەن, شىمكەنت قورعاسىن زاۋىتى ايماعىنا ورنىققان پودولسك قورعاسىن-پروكات زاۋىتىنىڭ پروكات تسەحى, شىمكەنت حيمفارم زاۋىتى ايماعىنا ەكەلiنگەن مەسكەۋ الكولويد, ساليتسيل زاۋىتى, كيەۆ بايلاۋ ماتەريالدارى فابريكاسى, ۆورونەج قالاسىنان كٶشiرiلگەن بiرقاتار زاۋىت-فابريكالار سوعىس ۋاقىتىندا قاجەتتiلiككە بايلانىستى قىرۋار جۇمىستار اتقاردى.
قالانىڭ ٶزگە دە تىڭ تاريحي-مەدەني دەرەكتەرi وسى جەردە ساقتاۋلى. ولاردىڭ ەرقايسىسىن كٷتiپ-باپتاپ, كٶپشiلiككە ۇسىنۋدا مۇراعات قىزمەتكەرلەرiنiڭ ەڭبەگi وراسان.
مۇنان ٶزگە دە سارعايعان قۇجاتتار شىمكەنت قالالىق مەملەكەتتiك ارحيۆiندە ۇقىپتىلىقپەن قاتتاۋلى تۇر.
رايحان بينازاروۆا,
وقو مەملەكەتتiك ارحيۆi,
قۇجاتتاردى پايدالانۋ جەنە جارىققا شىعارۋ بٶلiمiنiڭ باسشىسى.
