قازٸر ەلەۋمەتتٸك جەلٸلەردە تەۋلٸگٸنە بٸر تاقىرىپتى تالقىلاماساق تۇرا المايتىن حالگە جەتكەنٸمٸز شىندىق. مەسەلەن, كٷنٸ كەشە Facebook پاراقشالارىندا قازاق تٸلٸ پەنٸنەن تەستتەر جيناعىنداعى ٶرەسكەل قاتەلٸك جٶنٸندەگٸ بەينەجازبا تاراپ, عالامتور قولدانۋشىلارىن دٷر سٸلكٸنتتٸ. نازارباەۆ زيياتكەرلٸك مەكتەبٸنە قابىلدانۋعا ٷمٸتتٸ وقۋشىلار ٷشٸن دايىندالعان اتالمىش وقۋلىقتى قازاق تٸلٸ مەن ەدەبيەتٸ پەنٸنٸڭ مۇعالٸمٸ قازبەك ساعيدولدا مەن ساۋد ارابييا مەملەكەتٸندەگٸ كاۋست ۋنيۆەرسيتەتٸنٸڭ دوكتورانتى سەرٸكبولسىن دٷيسەمباي قۇراستىرعان.
جٸگٸتتٸڭ جاسى جيىرما بەسكە ەندٸ عانا اياق باسقان قوس بٸردەي جاس پەداگوگ ماتەماتيكا, قازاق تٸلٸ پەندەرٸنەن تەستتەر, لوگيكالىق سۇراقتار قۇراستىرۋمەن ەكٸ-ٷش جىلدان بەرٸ اينالىسىپ كەلەدٸ. كەرەكۋ ٶڭٸرٸنەن شىققان قازبەك پەن سەرٸكبولسىن ٶز ٸستەرٸنە اسقان جاۋاپكەرشٸلٸكپەن قاراپ, ۇقىپتىلىقتى ٶزگەدەن بۇرىن ٶزدەرٸنەن تالاپ ەتٸپ ٷيرەنگەن. از سٶيلەپ, كٶپ ٸس تىندىراتىن ەرٸ تۋعان ەلٸنٸڭ تٸلٸنە, بولاشاعىنا بەي-جاي قارامايتىن مۇنداي جاس مامانداردىڭ قۇراستىرعان جيناعىنان «مس سايلاۋبەككە» قاتىستى ساۋالدىڭ تابىلۋى باسىندا بەرٸمٸزدٸ دە ابدىراتىپ جٸبەرگەنٸ جاسىرىن ەمەس. دەگەنمەن, ەلەۋمەتتٸك جەلٸدەگٸ قولدانۋشىلار سەكٸلدٸ بٸردەن دٷرلٸكپەي, سەبەبٸن انىقتاپ, اقيقاتقا كٶز جەتكٸزۋگە تىرىستىق. مەسەلەنٸڭ بايىبىنا بارماي تۇرىپ, بەزبٸرەۋلەر سەكٸلدٸ وعان باعا بەرە سالۋدى كەسٸبٸمٸزگە سىن دەپ تٷسٸندٸك. سٶيتٸپ, وقۋلىقتى قۇراستىرۋشىلاردىڭ بٸرٸ قازبەك ساعيدولدانى سٶزگە تارتۋدىڭ سەتٸ تٷستٸ.
- قازبەك مىرزا, مىنانى ايتىڭىزشى, مۇنداي قاتەلٸككە قالايشا جول بەرٸپ جٷرسٸزدەر?
- العاش وسى جيناعىمىزدى شىعارماق بولعاندا ەرتٷرلٸ تەست تاپسىرمالارىن قاراستىردىق, بٸلٸم بەرۋ ورتالىقتارىنان تەستتەر الدىق. سٶيتٸپ, سان الۋان نۇسقالاردى سالىستىردىق, اراسىندا «ەلگٸ سۇراق» تا بولدى. بٸز دايىن مەتٸندەرگە, سۇراقتارعا قاراپ ٶز تەستتەرٸمٸزدٸ قۇراستىرا باستادىق. دەل وسى مەتٸنٸ بار نۇسقا بٸزدٸڭ كومپيۋتەرٸمٸزدە بىلتىر دا بار ەدٸ, الايدا, ونى جارىققا شىعارۋ دەگەن ويىمىزدا مٷلدە بولماعان-تىن. سول سەبەپتٸ دە بىلتىرعى باسىلىمدا بۇل مەتٸن جوق. بيىلعى باسىلىمعا نۇسقالارىمىزدى جاڭارتقان كەزدە جاڭاعى مەتٸن مەن سۇراق كٸرٸپ كەتكەن. ٶكٸنٸشكە قاراي, دەر كەزٸندە بايقاماي قالىپپىز.
- سوندا سٸزدەر قۇراستىرعان وقۋلىقتاردى ەشكٸم تەكسەرمەي مە?
- بٸزدٸڭ كٸتاپتارىمىز رەسمي تٷردە وقۋلىق رەتٸندە سانالمايدى. تەك قوسىمشا دايىندىق قۇرالى بولعاندىقتان ونى ٶزٸمٸزدەن باسقا ەشكٸم تەكسەرمەيدٸ.
- دەل وسى «سۇراقتىڭ» ابايسىزدا كەتٸپ قالعانىن كٸتاپ باسپادان شىققاندا بايقادىڭىزدار ما, əلدە تۇتىنۋشىلار حابارلاستى ما?
-ۇمىتپاسام, 16 قاڭتار كٷنٸ شىمكەنت قالاسىنان جومارت ەسٸمدٸ اعامىز حابارلاسىپ, كٸتاپتا وسىنداي مەتٸننٸڭ جٷرگەنٸن ايتىپ, ٶكپەسٸن بٸلدٸردٸ. بٸز جٸبەرگەن قاتەلٸگٸمٸز ٷشٸن كەشٸرٸم سۇراپ, مەتٸن مەن ساۋالدى كەلەسٸ باسىلىمنان الىپ ٷلگەردٸك. ەيتپەسە, ول دا باسپاعا كەتەيٸن دەپ تۇرعان بولاتىن.
- اتالمىش سۇراق كەزدەسەتٸن نۇسقانىڭ قانشا داناسى تارالىپ كەتتٸ? سوسىن بۇل سۇراق قانداي ساۋالمەن الماستىرىلدى?
- 100 دانامەن تارالدى. كەيٸنگٸ باسىلىمدا بۇل مەتٸن ەسەپشوت تۋرالى ساۋالمەن الماستىرىلدى.
- ەلەۋمەتتٸك جەلٸلەردەگٸ سىن-پٸكٸرلەردٸ قالاي قابىلدادىڭىز?
- ەرينە, وڭاي تيدٸ دەپ ايتا المايمىن. دەگەنمەن, بۇل – بٸز ٷشٸن ٷلكەن ساباق بولدى. كەلەسٸدە مۇنداي ٶرەسكەل قاتەلٸكتٸ جٸبەرمەۋگە تىرىسامىز. «جاڭىلمايتىن جاق, سٷرٸنبەيتٸن تۇياق بولمايدى» دەمەكشٸ, بۇدان كەيٸن وقۋلىقتارعا اسقان ۇقىپتىلىقپەن قارايمىز دەپ ۋەدە بەرەمٸز.
- بٸز دە سوعان تٸلەكشٸمٸز. جۇمىستارىڭىز العا باسا بەرسٸن!
P.S. مٸنەكي, قۇرمەتتٸ وقىرمان, قاتەلٸك دەگەن وسى ەكەن دەپ كٸمدٸ بولسىن جٶنسٸز سىناي بەرۋگە بولمايتىنىنا كٶز جەتكٸزگەندەيمٸز. بۇعان دەيٸن ەشبٸر اتا-انانىڭ نە وقۋشىلاردىڭ سىنىنا ۇشىراپ كٶرمەگەن جاس پەداگوگتاردىڭ ٶرەسكەل قاتەلٸك جٸبەرۋدەگٸ بٸزگە بەيمەلٸم تۇستارىن ٶزدەرٸنەن سۇراپ بٸلدٸك. بٸزدٸكٸ – اقيقاتىن انىقتاۋ, ال, ونى وڭ نە تەرٸس تٷسٸنۋ – ٶز ەركٸڭٸزدە!
سۇقباتتاسقان ەرمۇرات نازارۇلى
ۇلت پورتالى
ۇقساس جازبالار:
