بيىل رادياتسييالىق-حيمييالىق بيولوگييالىق قورعانىس ەسكەرلەرٸنٸڭ قۇرىلعانىنا 30 جىل تولدى. وسىعان وراي قر قارۋلى كٷشتەرٸ باس شتابى رادياتسييالىق-حيمييالىق بيولوگييالىق قورعانىس جەنە ەكولوگييالىق قاۋٸپسٸزدٸك ەسكەرلەرٸ دەپارتامەنتٸنٸڭ اعا-وفيتسەرٸ ابۋوۆ نۇرلان بازارۇلى وسى ەسكەر تٷرٸنٸڭ قۇرىلۋ كەزەڭدەرٸ, دامۋى مەن جەتٸستٸكتەرٸ تۋرالى ەڭگٸمەلەپ بەردٸ, – دەپ حابارلايدى «ۇلت اقپارات».
قر قارۋلى كٷشتەرٸ رادياتسييالىق-حيمييالىق بيولوگييالىق قورعانىس ەسكەرلەرٸنٸڭ تاريحى 1992 جىلى 2 شٸلدەدە بٸرٸنشٸ قورعانىس مينيسترٸنٸڭ شەشٸمٸمەن باستالعان. قۇرلىق ەسكەرلەرٸ قۇرامىنا بۇرىنعى كسرو-نىڭ قازاقستان اۋماعىندا ورنالاسقان ەسكەري بٶلٸمدەرٸ مەن مەكەمەلەرٸ كٸرگەن.
«رحب قورعاۋ ەسكەرلەرٸ اتاۋىن ٶزگەرتكەن حيمييالىق قورعاۋ ەسكەرلەرٸ بٸرلەستٸكتەرٸ مەن بٶلٸمدەرٸ كٸردٸ. نەگٸزٸ ولار رحب قورعاۋ قارۋ-جاراق پەن قۇرالدار قويمالارى بولعان. كەيٸنگٸ جىلدارى رحب قورعاۋ ەسكەرلەرٸ زاماناۋي قاۋٸپ-قاتەرلەرگە بايلانىستى ترانسفورماتسييا ٶتٸپ, سونىڭ نەتيجەسٸندە قازٸرگٸ زامانعى جاعدايلاردا سوعىس جەنە بەيبٸت ۋاقىتىندا جٷكتەلگەن مٸندەتتەردٸ ورىنداي الاتىن, قۇرال-جابدىقتارمەن جابدىقتالعان جەنە سانى جاعىنان ىقشامدى ەسكەري بٶلٸمدەر مەن بٶلٸمشەلەر بولىپ تابىلادى. وسى كٷنگە ٶزٸنە ۇيىمداستىرۋشىلىق جاعىنان باس ەسكەري ورگاندار, ورتالىق باعىنىستى بٶلٸمدەر جەنە بٸرلەستٸكتەر مەن ەسكەري بٶلٸمدەردٸڭ رحب قورعاۋ ەسكەري بٶلٸمدەرٸ بٶلٸمشەلەرٸن قوساتىن رحب قورعاۋ ەسكەرلەرٸنٸڭ وڭتايلى قۇرىلىمى قالىپتاستىرىلعان. بۇل بٶلٸمشەلەر ەرتٷرلٸ وقۋ-جاتتىعۋ جەنە ماقساتى بويىنشا مٸندەتتەمەلەردٸ ورىنداۋ كەزٸندە ٶزٸنٸڭ تيٸمدٸلٸگٸن كٶرسەتكەن. رحب قورعاۋدىڭ قارۋ-جاراعى مەن قازٸرگٸ زاماناۋي ٷلگٸلەرمەن تولىق قامتاماسىز ەتٸلگەن. قازٸرگٸ ۋاقىتتا رحب قورعاۋ ەسكەرلەرٸ – بۇل جاۋىنگەرلٸك قامتاماسىز ەتەتٸن ەسكەر تٷرلەرٸنٸڭ بٸردەن-بٸرٸ. ٶزٸنە ۇيىمداستىرۋشىلىق جاعىنان ەسكەري باس ورگاندارى, ورتالىق باعىنىستى بٶلٸمدەر جەنە بٸرلەستٸكتەر مەن ەسكەري بٶلٸمدەرٸنٸڭ ساپىنداعى رقب قورعاۋ ەسكەرلەرٸنٸڭ بٶلٸمدەرٸ بٶلٸمشەلەرٸن قوساتىن رقب قورعاۋ ەسكەرلەرٸنٸڭ وڭتايلى قۇرىلىمى قالىپتاستىرىلعان», – دەيدٸ نۇرلان بازارۇلى.
ونىڭ ايتۋىنشا, بۇل بٶلٸمشەلەر ەرتٷرلٸ وقۋ-جاتتىعۋ جەنە ماقساتى بويىنشا مٸندەتتەمەلەردٸ ورىنداۋ كەزٸندە ٶزٸنٸڭ تيٸمدٸلٸگٸن كٶرسەتكەن. سوندىقتان ۇجىمدىق قاۋٸپسٸزدٸك شارت ۇيىمىنىڭ شانحاي ىنتىماقتاستىق ۇيىمى جەنە حيمييالىق قارۋعا تىيىم سالۋ حالىقارالىق ۇيىمى شەڭبەرٸندە ٶتكٸزٸلەتٸن بارلىق حالىقارالىق جەنە ۆەدومستۆوارالىق وقۋ-جاتتىعۋلارىنا بەلسەنە قاتىساتىن بٶلٸمشەلەردٸ اتاپ ٶتۋگە بولادى. وسى بٶلٸمشەلەرسٸز ەشقانداي وقۋ-جاتتىعۋ ٶتكٸزٸلمەيدٸ. بۇل رەتتە ۆەدومستۆوارالىق ٶزارا ٸس-قيمىل ۇيىمداستىرۋعا ەرەكشە كٶڭٸل بٶلٸنەدٸ.
«مىسالى, اعىمداعى جىلدىڭ سەۋٸر ايىندا ٶتكٸزٸلگەن قر بارلىق كٷشتٸك مەملەكەتتٸك ورگاندارىنىڭ كٷشتەرٸ مەن قۇرالدارى تارتىلعان «باتىل تويتارىس-2022» ۆەدومستۆوارالىق وقۋ-جاتتىعۋى وسىنىڭ جارقىن مىسالى بولىپ تابىلادى.
رحب قورعاۋ مٸندەتتەرٸ تٶتەنشە جاعداي جەنە ٸشكٸ ٸستەر مينيسترلٸگٸ جەرگٸلٸكتٸ اتقارۋ ورگاندارى مەن تىعىز ٶزارا ٸس-قيمىلدى پىسىقتاۋدى اتاپ ٶتۋگە بولادى. قازٸرگٸ تاڭدا رقب قورعاۋ بٶلٸمشەلەرٸ مەن بٶلٸمدەرٸ قازٸرگٸ زاماناۋي قاۋٸپ-قاتەر سپەكترٸن ەسكەرٸپ, سۇرانىسقا ٶتە يە.
رحب قورعاۋ ەسكەرلەرٸنە كوۆيد باسىلعانىمەن, بٸراق بٸزگە تىنىشتىق بولعان جوق. مىسالى, 2020 جىلى مەملەكەت باسشىسىنىڭ تاپسىرماسىمەن بيولوگييالىق قاۋٸپسٸزدٸك قامتاماسىز ەتۋگە سول اتاۋعا سەيكەس قر زاڭىن ەزٸرلەپ, قابىلداۋ تۋرالى تاپسىرماسى بولعان. سوعان بايلانىستى بٸزدٸڭ دەپارتامەنت رحب قورعاۋ جەنە ەكولوگييالىق قاۋٸپسٸزدٸك دەپارتامەنتٸنٸڭ ٶكٸلٸ بٸرقاتار مەملەكەتتٸك ورگاندارىمەن قوسىلىپ, سول مٸندەتتٸ ورىنداپ شىقتى. كوۆيد ينفەكتسيياسى سەيٸلگەنٸمەن, ەلەمنٸڭ تٷكپٸر-تٷكپٸرٸندە باسقا دا ينفەكتسييالىق اۋرۋلار تۋىنداۋدا. ونىڭ بارلىعىنا بٸزدٸڭ تاراپىنان جٸتٸك نازار اۋدارىلدى. مىسالى, جاقىندا بٸرقاتار مەملەكەتتەردە مايمىل شەشەگٸ سيياقتى ٸندەت تارالۋ ٷستٸندە. سونىمەن قاتار, ودان دا باسقا پاتاگەندٸك-بيولوگييالىق اگەنتتەر جاپپاي تاراتۋ قاۋٸپٸ كٷندەلٸكتٸ قاۋپٸ بار. رقب قورعاۋ ەسكەرلەرٸ ٷشٸن تىنىشتىق كەزەڭدەر ەلٸ دە ورناتىلماعان دەپ ايتۋعا بولادى», – دەيدٸ نۇرلان ابۋوۆ.
وسى ورايدا قر قارۋلى كٷشتەرٸ باس شتابى رادياتسييالىق-حيمييالىق بيولوگييالىق قورعانىس جەنە ەكولوگييالىق قاۋٸپسٸزدٸك ەسكەرلەرٸ دەپارتامەنتٸنٸڭ اعا-وفيتسەرٸ قۇرلىق ەسكەرلەرٸ ەسكەري ينستيتۋتىندا رحب ماماندارىنىڭ العاشقى تٷلەكتەرٸ ٶزدەرٸن قالاي كٶرسەتٸپ جٷرگەنٸن ەڭگٸمەلەدٸ.
«رحب قورعاۋ ەسكەرلەرٸنٸڭ كادرلارىن قورعاۋ جٷيەسٸ ٷنەمٸ جەتٸلدٸرٸلٸپ وتىرىلادى. سوڭعى جىلدارى الماتى قالاسىندا ورنالاسقان قۇرلىق ەسكەرلەرٸنٸڭ ەسكەري ينستيتۋتىندا رقب قورعاۋ ەسكەرلەرٸنٸڭ وفيتسەرلەرٸن وفيتسەرلٸك كادرلارىن دايارلاۋ قولعا الىنعان. مەسەلەن, 2021 جىلى قر اۋماعىندا العاش رەت وسى ماماننىڭ وفيتسەرلەرٸ ەزٸرلەنٸپ, تٷلەك بولىپ ۇشتى. سونىمەن قاتار, بٸرنەشە جىل بويى زاپاستاعى وفيتسەرلەردٸ بٸزدە وڭتٷستٸك قازاقستان مەملەكەتتٸك ۋنيۆەرسيتەتٸنٸڭ ەسكەري كافەدراسىندا دايارلانىپ كەلدٸ. جەنە سوڭعى بٸر-ەكٸ جىلدىڭ ٸشٸندە قاراعاندى مەملەكەتتٸك ۋنيۆەرسيتەتٸندە ەسكەري كافەدراسىندا زاپاستاعى وفيتسەرلەردٸ دايارلاۋ باستالدى. جاڭادان قاتارعا قوسىلعان وفيتسەرلەردٸ ەدەتتەگٸدەي باستاپقى ەسكەري لاۋازىمدارعا, ياعني ۆزۆود كومانديرلەرٸ لاۋازىمدارىنا ٷلەستٸرٸلدٸ. جەنە بٸرٸنشٸ بٸر جىل ٶتتٸ دەۋگە بولادى, ەشقانداي كومانديرلەر تاراپىنان بٸز سٶگٸس نەمەسە بٸر وعاش سٶز ەستٸمەدٸك.
ال رادياتسييالىق-حيمييالىق بيولوگييالىق قورعانىس ەسكەرلەرٸنٸڭ الداعى دامۋ پەرسپەكتيۆالارى رحب قورعاۋ ەسكەري ماماندارىنىڭ جاۋىنگەرلٸك جەنە ارنايى دايارلاۋ ەدٸستەرٸ مەن تەسٸلدەرٸن ودان ارى جەتٸلدٸرۋ. ال كەيبٸر باعىتتار بويىنشا, شەتەلدەردٸڭ قارۋلى كٷشتەرٸنٸڭ تەجٸريبەسٸنە بٸزدٸڭ قىزىعۋشىلىعىمىز بار. سونداي-اق وتاندىق قورعانىس ٶنەركەسٸپتٸك كەشەنمەن ٶزارا ەرەكەتتەسۋدٸ كٷشەيتۋدٸ قاراستىرامىز. بۇل مەسەلەدە ەلٸ دامۋ مٷمكٸندٸكتەرٸ بار. رحب قورعاۋ قۇرالدارى مەن قارۋ-جاراعىن قۇرۋ, جاڭعىرتۋ بويىنشا بٸرقاتار پەرسپەكتيۆالى يدەيالار بار. بۇدان باسقا, قر قارۋلى كٷشتەرٸ جوعارعى باس قولباسشىسىنىڭ ەلدٸڭ قاۋٸپسٸزدٸگٸنە تٶنەتٸن قاۋٸپ-قاتەرلەردٸ تٶمەندەتۋ جەنە ولارعا قارسى ٸس-قيمىل مەسەلەلەرٸ جٶنٸندەگٸ تاپسىرمالارىنا سەيكەس قر باسقا دا مەملەكەتتٸك ورگاندارىمەن تىعىز جۇمىس ٸستەيتٸن بولامىز», – دەيدٸ نۇرلان ابۋوۆ.
