ەلوردادا تۇڭعىش رەت! شٸلدەنٸڭ 27-30 ارالىعىندا «استانا وپەرانىڭ» ٷلكەن زالى ساحناسىندا اتاقتى پاريج ۇلتتىق وپەرا تەاترىنىڭ بالەت ترۋپپاسى گاسترولدٸك ساپار اياسىندا ٶنەر كٶرسەتپەك. ەۋروپالىق بالەتتٸڭ جارقىن جۇلدىزدارى قازاقستاندىق كٶرەرمەنگە Gala de Paris اتتى وراسان زور باعدارلاما ۇسىنادى. «استانا وپەرا» سيمفونييالىق وركەسترٸنە ماەسترو ۆلاديمير لاندە (رەسەي – اقش) جەتەكشٸلٸك ەتەدٸ.
گاسترول قر مەدەنيەت جەنە سپورت مينيسترلٸگٸنٸڭ قولداۋىمەن استانانىڭ 20 جىلدىعى اياسىندا ٶتپەك. سونداي-اق تۋرنە پاريج ۇلتتىق وپەراسىنىڭ 350 جىلدىعىنا ورايلاستىرىلعان.
Paris Opéra Ballet – XIV ليۋدوۆيك پاتشانىڭ 1661 جىلى كورولدٸك بي اكادەميياسى رەتٸندە نەگٸزٸن قالاعان پاريج وپەراسىنىڭ رەسمي ۇلتتىق بالەت ترۋپپاسى. بٷگٸندە ۇجىمنىڭ قۇرامىندا 150-دەن استام ەرتٸس بار, پاريج ۇلتتىق وپەرا تەاترىنىڭ كٶركەمدٸك جەتەكشٸسٸ – ورەلي ديۋپون. جىل ٸشٸندە ترۋپپا 180-نەن استام ٶنەر كٶرسەتەدٸ, ولاردىڭ ەرقايسىسى اسقاق ٶنەردٸڭ شىنايى مەيرامى بولىپ تابىلادى.
ايتا كەتەر بولساق, ەر جىلدارى بالەت ترۋپپاسى مارييا تالوني, دجوردج بالانچين, سەرج ليفار, موريس بەجار, رولان پەتي, رۋدولف نۋرەەۆ, سيريل اتاناسوۆ, سيلۆي گيللەم, انجەلەن پرەلجوكاج جەنە ٶزگە دە ۇلى ەسٸمدەرمەن تىعىز بايلانىستا اتالعان. «استانا وپەرا» بالەت ترۋپپاسىنىڭ كٶركەمدٸك جەتەكشٸسٸ, رەسەيدٸڭ حالىق ەرتٸسٸ التىناي اسىلمۇراتوۆا 90-جىلدارى ەيگٸلٸ ساحنادا ر.نۋرەەۆتٸڭ قويىلىمدارىنداعى باستى پارتييالاردا جارقىراعان ەدٸ. ەلەمگە تانىمال پريما ل.مينكۋستىڭ «بايادەركا» بالەتٸندە نيكييانىڭ رٶلٸن ورىنداپ, پ.چايكوۆسكييدٸڭ «اققۋ كٶلٸ» بالەتٸندەگٸ ودەتتا مەن وديلييانىڭ بەينەلەرٸن سومدادى.
وسى جازدا ٷزدٸك فرانتسۋز ەرتٸستەرٸ ەلوردا تۇرعىندارى مەن قالا قوناقتارىنا ەستەن كەتپەس كٶڭٸل-كٷي سىيلاماق. ەرەكشە ەسەرگە تولى Gala de Paris باعدارلاماسى ەلەمدەگٸ كٶنە ۇلتتىق ترۋپپانىڭ ەتۋالدارى, جەتەكشٸ سوليستەرٸ, سوليستەر مەن كوردەبالەت ەرتٸستەرٸنٸڭ باسىن بٸرٸكتٸرمەك. «استانا وپەرانىڭ» ٷلكەن زالى ساحناسىنا لەتيتسييا پيۋجول, سە ىن پاك, فرانسۋا اليۋ, مارك مورو, پابلو لەگاسا, اكسەل ماگليانو, كاميل بون, توماس دوكير, امەلي جوانيدەس, نايس ديۋبوسك, يسااك لوپەس گومەس, ماريون گوتە, ۆيكتۋار انكەتيل, ادەل بەلەم, جوزەف ومەر, دجەك گازتوۋت شىعىپ, ٶنەر كٶرسەتەدٸ.
پاريج ۇلتتىق وپەراسى بالەت ترۋپپاسىنىڭ بٸرەگەي كونتسەرتتٸك باعدارلاماسى ماريۋس پەتيپا بويىنشا ۆ.شايەنٸڭ قويىلىمىنداعى (مۋزىكا اۆتورى ا.گلازۋنوۆ) قانىق ەرٸ ەسەرلٸ «رايموندا» بالەتٸنٸڭ ٷزٸندٸسٸمەن اشىلادى. ورتاعاسىرداعى رىتسارلىق اڭىزعا نەگٸزدەلگەن بالەت سۇلۋ رايموندا, ونىڭ كٷيەۋ جٸگٸتٸ – رىتسار-كٸرەسكەر جان دە بريەن مەن ساراتسين ابدەراحمان جايلى باياندايدى.
كەشتٸ ت.گوتەنٸڭ اتتاس ٶلەڭٸنٸڭ جەلٸسٸمەن ك.م. فون ۆەبەردٸڭ مۋزىكاسىنا قويىلعان م.فوكيننىڭ «راۋشان گٷلٸنٸڭ ەلەسٸ» بالەتٸنەن روماتيكالىق پا-دە-دە جالعاستىرماق. بي قوزعالىسى شىرمالىپ ٶسٸپ, گٷلدەگەن راۋشاننىڭ يكەمٸنە نەگٸزدەلگەن.
سونىمەن قاتار ٶنەرسٷيەر قاۋىم نازارىنا 1949 جىلى پاريج وپەراسىندا د.وبەردٸڭ مۋزىكاسىنا ۆ.گزوۆسكييمەن قويىلعان گران-پا كلاسسيك ۇسىنىلادى. بالەت ٶنەرٸنٸڭ ەڭ سٷيٸكتٸ جاۋھارلارىنىڭ بٸرٸ كٶرەرمەندٸ ٶزٸنٸڭ رەتتٸلٸگٸمەن, دەنە تۇرىسىنىڭ تولىقتىعىمەن, شىڭدالعان تەحنيكاسىمەن, ەرتٸستٸك شەبەرلٸگٸمەن, سونداي-اق ناعىز فرانتسۋزدىق ٷلگٸدەگٸ جەڭٸلدٸگٸمەن, تاپقىرلىعىمەن تەنتٸ ەتەدٸ.
«مانفرەد» حورەوگرافيياسىن پاريج بالەت ترۋپپاسىنا ارناپ پ.چايكوۆسكييدٸڭ مۋزىكاسىنا ر.نۋرەەۆ جاسادى. سيۋجەتكە لورد دج.گ.بايروننىڭ درامالىق پوەماسى نەگٸز بولدى. وسى بالەتكە ارقاۋ بولعان وقيعالار بايروننىڭ ٶز ٶمٸرٸنەن الىنعان.
ر.دريگونىڭ ٶڭدەۋٸندەگٸ ا.اداننىڭ مۋزىكاسىنا م.پەتيپا بويىنشا س.بەرتونىڭ قويىلىمىنداعى اتاقتى «كورسار» كلاسسيكالىق بالەتٸندەگٸ تاڭعالارلىق پا-دە-دە تٷرلٸ ەل كٶرەرمەندەرٸنٸڭ كٶڭٸلٸنەن ەرەكشە ورىن العان.
ف.مەندەلسوننىڭ مي مينور ور.64 وركەسترمەن سكريپكاعا ارنالعان كونتسەرتٸنٸڭ مۋزىكاسىنا قويىلعان س.بەرتونىڭ تاڭداۋلى «رەنەسسانس» بالەتٸمەن ەكٸنشٸ بٶلٸمنٸڭ شىمىلدىعى اشىلادى. بٷگٸنگٸ تاڭدا جاسالعان كلاسسيكالىق ستيلدەگٸ قويىلىم پاريج وپەرا تەاترى ەرتٸستەرٸنٸڭ دارىنىن اشا تٷسەدٸ. بٸرەگەي ەرٸ سەندٸ كوستيۋمدەردٸ ەيگٸلٸ فرانتسۋز مودەلەرٸ, بالمەن سەن ٷيٸنٸڭ كرەاتيۆتٸ ديرەكتورى وليۆە رۋستەن جاسادى.
«ٶلٸم الدىنداعى اققۋ» سولوسى ك.سەن-سانستىڭ «جانۋارلار كارناۆالى» سيۋيتاسىنان الىنعان «اققۋ» پەساسىنىڭ مۋزىكاسىنا م.فوكينمەن قويىلدى. اققۋدىڭ نەزٸك بەينەسٸ ٶمٸر ٷشٸن كٷرەس نىشانىنا اينالادى, سەزٸمٸنٸڭ شىنايىلىعى ەرٸ كٷشتٸلٸگٸمەن ول جەر بەتٸندەگٸ بارشا جاننىڭ جٷرەكتەرٸن تەبٸرەنتەدٸ.
كەش بارلىق ەرتٸستەردٸڭ قاتىسۋىمەن ورىندالاتىن ك.چەرنيدٸڭ «ەتيۋد» مۋزىكاسىمەن اياقتالادى. ترۋپپا كٷردەلٸ بي قيمىلدارى, رومانتيكالىق ليريكامەن قاتار كلاسسيكالىق ايبىندىلىق, ەسەرلٸ سەكٸرۋلەر مەن پيرۋەتتەردٸ ورتاعا سالادى. سوليستەر كلاسسيكالىق بالەتتٸڭ ەسەمدٸگٸ مەن قۋاتتىلىعىن, جوعارى دەڭگەيدەگٸ ٶنەر كٶرسەتۋدٸڭ شاتتىعى مەن تولعانىسىن جٷرەكتەرگە جەتكٸزە بٸلۋٸ تيٸس.
ەرتٸستەر فرانتسۋز بالەت مەكتەبٸندە تاريحي تۇرعىدان قالىپتاسقان XIV ليۋدوۆيكتەن باستاپ قازٸرگٸ زامانعا دەيٸنگٸ, ۆەرسالدان گارنە وپەراسىنا دەيٸنگٸ ەجەلگٸ بي ٶنەرٸ دەستٷرٸن جالعاستىرۋشىلار بولىپ تابىلادى. پاريج ۇلتتىق وپەراسى ترۋپپاسىنىڭ كٷش-جٸگەرٸ مەن قۇلشىنىسى اسقاق ٶنەردٸ باعالاۋشى ەلوردالىق قاۋىمنىڭ جادىندا مەڭگٸلٸككە ساقتالىپ قالارى انىق.
جوبا «قازاق ەۋەندەرٸ» قوعامىمەن بٸرگە جٷزەگە اسىرىلادى.
باستالۋى ساعات 19:00-دە.
