قازٸرگٸ ۋاقىتتا ەلدٸڭ تاريحى, جەردٸڭ تاريحى – قوعامدىق ۇلتتىق سانانى قالىپتاستىرۋدا, ٶتكەندٸ جاڭعىرتىپ, كەلەشەكتٸ باعامداۋدا اتقاراتىن رٶلٸ مەن ماڭىزى وراسان. وسىدان بٸر جىل بۇرىن باسقاشا ويلايتىن شەندٸلەر مەن جاعىمپاز رەكتورلاردىڭ كەسٸرٸنەن, جوو-نىڭ وقۋ باعدارلاماسىنان قازاقستان تاريحى پەنٸ سىزىلىپ, الىنىپ تاستالعان ەدٸ. بۇل – قوعامدىق داۋ-دامايعا ۇلاسىپ, دەر كەزٸندە تاريحشى عالىمداردىڭ جانايقايىنا قازاقستاننىڭ «اق جول» پارتيياسى قۇلاق اسىپ, بٸلٸم جەنە عىلىم مينيسترٸنٸڭ اتىنا دەپۋتاتتىق ساۋال جولداپ, «وتستاۆكاعا» كەتكەن تاريح پەنٸن قايتادان وقۋشى قاۋىمەن قاۋىشتىرعان بولاتىن. بٸراق, باسىنان داۋ ارىلمايتىن وتاندىق تاريح عىلىمىنىڭ جاعدايى تٷزەلٸپ, باعى جانىپ كەتە قويعان جوق.
بٸزدٸڭ تاريح – اقىن قادىر مىرزا ەلٸ ايتقانداي, «جەڭٸل ەرٸ جۇقا عانا» بولىپ تۇر! ٶيتكەنٸ: تاريحي كٶپتەگەن فاكتٸلەردٸڭ ٶزٸنە قاراما-قايشى ايتىلار پٸكٸر كٶپ. تاريحشىلاردىڭ باسى بٸرگە توعىسسا دا, پٸكٸرلەرٸ بٸر جەردەن شىقپاي جٷر! ٶستٸپ, انا رۋدىڭ اتاسى مارعاسقا, مىنا بٸر رۋدىڭ اتاسى تەگەۋرٸندٸ تالان بولىپ تۇر! ونىڭ ٷستٸنە وتاندىق تاريحتىڭ قارجىلاندىرۋ كٶزٸ – قارلىعاشتىڭ قاناتىمەن سۋ سەپكەندەي عانا بولىپ تۇرعانى ٶكٸنٸشتٸ جاعداي. ەيگٸلٸ ش.ۋەليحانوۆ اتىنداعى تاريح جەنە ەتنوگولييا ينستيتۋتىنىڭ مٷيٸزٸ قاراعايداي عالىمدارى بٸراز ۋاقىتتان بەرٸ ايلىقتارىن دۇرىس الا الماي, عىلىمي جوبالارعا قاراپ تەلمٸرٸپ وتىر!
تاريحشىلاردىڭ رٶلٸ تەك ٶتكەن تاريحتى زەرتتەۋدە عانا ەمەس, جارقىن بولاشاقتى قالىپتاستىرۋدا دا ماڭىزدى ەكەنٸن ا.پەرۋاشەۆ ش.ۋەليحانوۆ اتىنداعى تاريح جەنە ەتنولوگييا ينستيتۋتىنىڭ بازاسىندا ٶتكەن «دٶڭگەلەك ٷستەل» بارىسىندا ايرىقشا اتاپ ٶتتٸ. بۇل ٸس-شارا ەلباسى ن.نازارباەۆتىڭ رۋحاني جاڭعىرۋ باعدارلاماسى اياسىندا ۇيىمداسىرىلعان تاريح عىلىمى جەنە قازٸرگٸ قازاق مەملەكەتٸنٸڭ, كەسٸبي تاريحشى-عالىمداردىڭ قوعامدىق ورتاداعى رٶلٸ ايتىلدى.
ينستيتۋتتىڭ عىلىمي قىزمەتكەرلەرٸ جەتەكشٸ جوبالار, ولاردىڭ ورىندالۋى مەن جٷزەگە اسۋى بارىسىنداعى كەيبٸر مەسەلەلەردٸ ايتىپ, جوو –داعى «قازاقستان تاريحى» پەنٸنە بايلانىستى دەپۋتاتتاردىڭ پٸكٸر بٸلدٸرٸپ, قولداعاندارىنا العىستارىن بٸلدٸردٸ. ەستەرٸڭٸزگە سالا كەتەيٸك, ٶتكەن جىلدىڭ سەۋٸر ايىندا «اق جول» فراكتسيياسىنىڭ مٷشەسٸ ب.دٷيسەمبينوۆ قر بعم-نٸڭ اتىنا دەپۋتاتتىق ساۋال جولداپ, جوو –داعى «قازاقستان تاريحى» پەنٸن قالدىرۋدى تالاپ ەتكەن بولاتىن.
ينستيتۋت ديرەكتورى, پروفەسسور ز.كابۋلدينوۆ زەرتتەۋ ينستيتۋتىنىڭ عىلىمي-زەرتتەۋ جۇمىستارى, قاسيەتتٸ جەرلەر گەوگرافيياسىنداعى ەسكەرتكٸشتەرگە كەشەندٸ زەرتتەۋ جٷرگٸزۋ, كارتاسىن دايارلاۋ بارىسى جايىندا جوسپارلارىمەن بٶلٸستٸ.
«دٶڭگەلەك ٷستەلگە» قاتىسۋشىلار ەكسپو-2017 اياسىندا شەتەلدٸك تۋريستەردٸڭ وتاندىق تاريحقا دەگەن كٶزقاراستارىنىڭ ارتقانىن, ٸشكٸ تۋريزمنٸڭ دامۋىن جەنە تۋريستٸك اينالىمداعى تاريحي ەسكەرتكٸشتەردٸڭ ماڭىزىن دا ايتتى. عالىمداردىڭ پٸكٸنشە, تاريح عىلىمى قارجىلاندىرۋعا زەرۋ ەكەنٸ دە ايتىلدى.
