قازاقستان مەن رەسەي اراسىنداعى قارىم-قاتىناستار تابىستى دامىپ كەلەدٸ, دەگەنمەن ىنتىماقتاستىق مەسەلەلەرٸ بويىنشا تاراپتار اراسىندا جيٸ پٸكٸرتالاستار تۋىندايدى. بۇل تۋرالى رەسەي پرەزيدەنتٸ ۆلاديمير پۋتين سانكت-پەتەربۋرگ حالىقارالىق ەكونوميكالىق فورۋمى اياسىندا باق ٶكٸلدەرٸمەن كەزدەسۋدە مەلٸمدەدٸ, دەپ حابارلايدى ult.kz.
«قازاقستانمەن قارىم-قاتىناسىمىز ٶتە تابىستى, ٶرلەۋ باعىتىندا دامىپ كەلەدٸ. سونىمەن قاتار بٸردەن اتاپ ٶتكٸم كەلەدٸ: قازاقستاندىق دوستارىمىز, سەرٸكتەستەرٸمٸز ونشا وڭاي سەرٸكتەستەر ەمەس. بٸزدە ەربٸر دەرلٸك مەسەلە بويىنشا ٶتە قىزۋ پٸكٸرتالاستار جٷرەدٸ.
بۇل قارجى سالاسىنداعى قاتىناستارعا, ٶنەركەسٸپتەگٸ بايلانىستارعا, ينۆەستيتسييالىق قىزمەتتٸڭ شارتتارىنا, ٸرٸ جوبالارعا قاتىستى. بٸراق ەكٸ تاراپتا دا تەك ٶزارا تيٸمدٸ ەمەس, ورتاق ماقساتتارعا جەتۋگە ىقپال ەتەتٸن ىمىرانى تابۋعا دەگەن نيەت بار. ال ورتاق ماقسات بٸرەۋ – قازاقستان مەن رەسەي ازاماتتارىنىڭ ەل-اۋقاتىن ارتتىرۋ جەنە ەلدەردٸڭ دامۋىن قامتاماسىز ەتۋ», – دەدٸ پۋتين.
ول قازاقستان مەن رەسەيدٸ كٶپعاسىرلىق تاريح بايلانىستىراتىنىن اتاپ ٶتٸپ, ەكٸ ەل ىنتىماقتاستىعىنىڭ بولاشاعى زور باعىتتارىنىڭ بٸرٸ بٸلٸم بەرۋ سالاسى ەكەنٸن ايتتى.
«بٸلٸم بەرۋدٸڭ بەرەتٸن ارتىقشىلىقتارىن ودان ەرٸ دامىتۋعا قىزىعۋشىلىق ٶتە جوعارى. بۇل قازاقستانداعى بٸلٸم بەرۋ دەڭگەيٸنە دە, رەسەي فەدەراتسيياسىنداعى بٸلٸم بەرۋ جٷيەسٸنٸڭ جاڭا دامۋ ٷردٸستەرٸنە دە قاتىستى. ٶزدەرٸڭٸز بٸلەتٸندەي, بٸز قازاقستان پرەزيدەنتٸمەن بٸرگە دارىندى بالالاردى ٸزدەۋ جەنە قولداۋدىڭ تيٸمدٸ تەسٸلدەرٸن قالىپتاستىرعان “سيريۋس” جٷيەسٸنٸڭ جۇمىسىن باستاۋ رەسٸمٸنە قاتىستىق. قازاقستاندا تالانتتى بالالار ٶتە كٶپ, ولاردى تەك تاۋىپ, قولداۋ قاجەت. بٸزدٸڭ ىنتىماقتاستىعىمىزدىڭ وسى باعىتى دەل وسىعان ارنالادى», – دەدٸ پۋتين.
قازاقستان-رەسەي ىنتىماقتاستىعىنىڭ نەگٸزگٸ باعىتتارىنا توقتالعان رەسەي پرەزيدەنتٸ ەنەرگەتيكا, ٶنەركەسٸپ, عارىش سالاسى جەنە قازاقستانداعى اتوم ەلەكتر ستانتسيياسىنىڭ قۇرىلىسىنا ەرەكشە نازار اۋداردى.
«قازاقستان – ەلەمدە اسا قاجەت ەرٸ سۇرانىسقا يە تابيعي رەسۋرستارعا ٶتە باي مەملەكەت ەكەنٸن اتاپ ٶتكٸم كەلەدٸ. مەن ەلەكتر ستانتسييالارى مەن اتوم ەلەكتر ستانتسييالارىنا ارنالعان وتىن تۋرالى ايتىپ وتىرمىن. بٸز قازاقستانمەن وسى باعىتتا تابىستى ىنتىماقتاستىق ورناتتىق. ٶزٸنٸڭ تابيعي رەسۋرستىق ەلەۋەتٸنە سٷيەنە وتىرىپ جەنە بٸرلەسكەن مٷمكٸندٸكتەردٸ دامىتا وتىرىپ, قازاقستان ەنەرگەتيكا سالاسىنداعى كٶپتەگەن مٸندەتتەردٸ شەشٸپ, ٷلكەن جەتٸستٸكتەرگە جەتەدٸ دەپ سەنەمٸن. ەل ەنەرگييا كٶزدەرٸن ەرتاراپتاندىرادى. مەنٸڭ بٸلۋٸمشە, قازاقستان قاجەتتٸ ەلەكتر ەنەرگيياسىنىڭ شامامەن 20 پايىزىن اتوم ەلەكتر ستانتسيياسى ارقىلى ٶندٸرۋدٸ جوسپارلاپ وتىر», – دەدٸ پۋتين.
ول سونداي-اق قازاقستان مەن رەسەي ۋران ٶندٸرۋ سالاسىنداعى بٸرلەسكەن جۇمىستاردى جالعاستىراتىنىن ايتتى. ونىڭ پٸكٸرٸنشە, اتوم ەلەكتر ستانتسيياسى جوباسىن جٷزەگە اسىرۋ ەلدٸ قوسىمشا ەنەرگەتيكالىق قۋاتپەن قامتاماسىز ەتٸپ قانا قويماي, ەكونوميكانىڭ جاڭا سالاسىن قالىپتاستىرۋعا مٷمكٸندٸك بەرەدٸ.
پۋتيننٸڭ ايتۋىنشا, اتوم ەنەرگەتيكاسىن دامىتۋ ماماندار دايارلاۋمەن, عىلىمي زەرتتەۋلەردٸ كەڭەيتۋمەن جەنە ٶندٸرٸستٸك بازانى قۇرۋمەن قاتار جٷرەدٸ. بۇدان بٶلەك, تاراپتار عارىش سالاسىندا, ماشينا جاساۋدا جەنە باسقا دا بٸرقاتار باعىتتاردا ىنتىماقتاستىقتى دامىتۋعا نيەتتٸ ەكەنٸن راستادى.
جۋرناليستەر سونداي-اق امۋر جولبارىستارىن قازاقستانعا بەرۋ مەسەلەسٸنٸڭ ماڭىزى تۋرالى سۇرادى. سۇراق بۇل قادامدى تەك ەكولوگييالىق جوبا رەتٸندە عانا ەمەس, ەكٸ ەل اراسىنداعى سەنٸمنٸڭ بەلگٸسٸ رەتٸندە قاراستىرۋعا بولا ما دەگەن تۇرعىدا قويىلدى.
«جولبارىستارعا قاتىستى ايتساق, بۇل – تابيعي نەرسە. بٸز تابيعاتتى, ەكولوگييانى, ٶسٸمدٸكتەر مەن جانۋارلار دٷنيەسٸن قالپىنا كەلتٸرۋدٸ ويلايمىز. بٸزگە دە كٶمەكتەسەدٸ. مىسالى, تەجٸكستان بٸزگە قار بارىستارىن سىيلاعان بولاتىن, سول ٷشٸن تەجٸك دوستارىمىزعا ريزامىز. بٸز قيىر شىعىس جولبارىستارىنىڭ پوپۋلياتسيياسىن ساقتاپ قالۋ ٷشٸن كٶپ جۇمىس اتقاردىق. ايتپاقشى, بۇلار ەلەمدەگٸ ەڭ ٸرٸ جولبارىستار. ودان ٷلكەن جولبارىس جوق. بۇرىن قازاقستاندا دا وسىعان ۇقساس جولبارىستار بولعان. ەگەر بٸز قازاقستاندىق دوستارىمىزعا كٶمەكتەسە الساق, ەرينە, كٶمەكتەسەمٸز», – دەدٸ پۋتين.
رەسەي پرەزيدەنتٸ جولبارىستار مەن باسقا دا سيرەك كەزدەسەتٸن جانۋارلاردىڭ پوپۋلياتسيياسىن ساقتاۋ ەكولوگييالىق ىنتىماقتاستىقتىڭ ماڭىزدى باعىتى ەكەنٸن اتاپ ٶتتٸ.
سونىمەن قاتار تاراپتار ترانسشەكارالىق ٶزەندەردٸڭ سۋ رەسۋرستارىن پايدالانۋ مەسەلەلەرٸن قوسا العاندا, ەكولوگييا سالاسىنداعى پراكتيكالىق مەسەلەلەر بويىنشا ديالوگتى جالعاستىرۋعا نيەتتٸ ەكەنٸن مەلٸمدەدٸ.