قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەمەر-مينيسترٸ ولجاس بەكتەنوۆ China Tianying Inc. كومپانيياسىنىڭ پرەزيدەنتٸ ەرٸ پارتييا كوميتەتٸنٸڭ حاتشىسى دەبياو تساومەن كەزدەستٸ. جٷزدەسۋ بارىسىندا تۇرمىستىق قاتتى قالدىقتاردى قايتا ٶڭدەۋ جەنە ەنەرگەتيكالىق كەدەگە جاراتۋ سالاسىنداعى ينۆەستيتسييالىق جوبالاردى جٷزەگە اسىرۋ مەسەلەلەرٸ تالقىلاندى.
«ەكٸ ەل كٶشباسشىلارى قاسىم-جومارت توقاەۆ پەن سي تسزينپين اراسىنداعى سەنٸمگە نەگٸزدەلگەن سىندارلى ديالوگتٸڭ ارقاسىندا ەكٸجاقتى ىنتىماقتاستىق ەكونوميكانىڭ بارلىق سالاسىندا قارقىندى دامىپ, جاڭا دەڭگەيگە كٶتەرٸلۋدە. ٶتكەن جىلدىڭ قورىتىندىسى بويىنشا قازاقستان مەن قىتاي اراسىنداعى تاۋار اينالىمى $48 ملرد-قا جەتتٸ. ٷكٸمەت ەكٸ مەملەكەت باسشىلارى ايقىنداعان ٶزارا ساۋدا كٶلەمٸن ەكٸ ەسەگە ارتتىرۋ جٶنٸندەگٸ مٸندەتتەردٸ ورىنداۋ ٷشٸن بار كٷش-جٸگەرٸن جۇمىلدىرىپ جاتىر», — دەپ اتاپ ٶتتٸ ولجاس بەكتەنوۆ.
بٷگٸنگٸ تاڭدا قازاقستان مەن قىتاي ىنتىماقتاستىعى اياسىندا جالپى قۇنى $13,3 ملرد-تى قۇرايتىن 77 بٸرلەسكەن جوبا جٷزەگە اسىرىلىپ, 21,6 مىڭنان استام جۇمىس ورنى اشىلدى. سونىمەن قاتار جالپى سانى 269-دان استام باستاما كەلەشەگٸ زور جوبالار پورتفەلٸنە ەنگٸزٸلگەن.
قالدىقتاردى ەنەرگەتيكالىق كەدەگە جاراتۋ بەلسەندٸ دامىپ كەلە جاتقان باعىتتار قاتارىنا جاتادى. قازٸرگٸ ۋاقىتتا قازاقستاندا استانا, الماتى جەنە شىمكەنت قالالارىندا وسىنداي زاۋىتتار سالۋ بويىنشا جوبالار جٷزەگە اسىرىلۋدا. سونداي-اق ٶڭٸرلەردە Waste-to-energy تەتٸگٸ ەنگٸزٸلۋدە. China Tianying كومپانيياسى بۇل سالادا 20 جىلدان استام ۋاقىتتان بەرٸ جۇمىس ٸستەيدٸ, ٶزٸندٸك تەحنولوگييالىق جەنە ٶندٸرٸستٸك ەلەۋەتكە يە. كومپانييا قىزمەتٸ سينگاپۋر, مالديۆ ارالدارى, فرانتسييا سيياقتى ەلەمنٸڭ 30-دان استام ەلٸن قامتيدى.
China Tianying Inc. كومپانيياسىنىڭ باسشىسى دەبياو تساو كومپانييانىڭ ٶندٸرٸستٸك قۋاتى مەن تەحنولوگييالىق شەشٸمدەرٸ ەكولوگييا سالاسىنداعى وزىق ەۋروپالىق ستاندارتتارعا سەيكەس كەلەتٸنٸن اتاپ ٶتتٸ.
«بٸز ەكٸ نەگٸزگٸ باعىتتا جۇمىس ٸستەيمٸز: قورشاعان ورتانى قورعاۋ جوبالارىن جٷزەگە اسىرۋ جەنە جاڭا ەنەرگەتيكا سالاسىنداعى تەحنولوگييالاردى دامىتۋ. قازٸرگٸ ۋاقىتتا كومپانييا زاۋىتتارىنىڭ قاتتى تۇرمىستىق قالدىقتاردى ٶڭدەۋ قۋاتى تەۋلٸگٸنە 4 مىڭ توننانى قۇرايدى. الداعى ۋاقىتتا بۇل كٶرسەتكٸش تەۋلٸگٸنە 7 مىڭ تونناعا دەيٸن ارتاتىن بولادى. كومپانييا تەحنيكالىق شەشٸمدەردٸ ەزٸرلەۋ, جابدىقتاردى ٶندٸرۋدەن باستاپ, قۇرىلىس جۇمىستارىن جٷرگٸزۋ, نىسانداردى پايدالانۋعا بەرۋ جەنە ولاردى كەيٸنگٸ سەرۆيستٸك قىزمەتپەن قامتاماسىز ەتۋگە دەيٸنگٸ تولىق ٶندٸرٸستٸك تسيكلدٸ جٷزەگە اسىرادى», — دەدٸ دەبياو تساو.
كەزدەسۋ بارىسىندا قازاقستاندا تەۋلٸگٸنە 250-دەن 500 تونناعا دەيٸنگٸ قالدىقتاردى ٶڭدەيتٸن شاعىن قۋاتتى زاۋىتتار سالۋ پەرسپەكتيۆالارىنا ەرەكشە نازار اۋدارىلدى. مۇنداي شەشٸمدەر كوممۋنالدىق قالدىقتاردىڭ كٶلەمٸ ٸرٸ كەسٸپورىندار سالۋدى قاجەت ەتپەيتٸن ٶڭٸرلەر ٷشٸن اسا ٶزەكتٸ.
بٷگٸنگٸ تاڭدا قازاقستاندا قاتتى تۇرمىستىق قالدىقتاردى ٶڭدەۋ بويىنشا جوبالار ينۆەستيتسييالار تۋرالى كەلٸسٸمدەر تەتٸگٸ ارقىلى جٷزەگە اسىرىلۋدا. ەنەرگەتيكالىق كەدەگە جاراتۋ جوبالارى ٷشٸن ٶندٸرٸلەتٸن ەلەكتر ەنەرگيياسىنا 1 كۆت/ساع ٷشٸن 55 تەڭگەگە دەيٸن تاريف بەلگٸلەندٸ.
كەزدەسۋ قورىتىندىسى بويىنشا پرەمەر-مينيستر مەملەكەتتٸك ورگاندارعا ٶڭٸرلەردە زاماناۋي ەكولوگييالىق جەنە ەنەرگەتيكالىق تەحنولوگييالاردى ەنگٸزۋ بويىنشا ايتىلعان باستامالاردى ۋاقتىلى جٷزەگە اسىرۋ ٷشٸن ينۆەستيتسييالىق جوبانى سٷيەمەلدەۋگە جەردەمدەسۋدٸ تاپسىردى.
«ەكولوگييا مينيسترلٸگٸ ٶزگە دە مٷددەلٸ مەملەكەتتٸك ورگاندارمەن بٸرلەسٸپ, كومپانييامەن كەلٸسسٶزدەردٸڭ سوڭعى كەزەڭٸن جەدەلدەتٸلگەن تەرتٸپپەن جٷرگٸزۋٸ جەنە ەكٸ اپتا ٸشٸندە قازاقستاننىڭ كەمٸندە ٷش ٸرٸ قالاسىندا تۇرمىستىق قاتتى قالدىقتاردى كەدەگە جاراتۋ زاۋىتتارىن سالۋدى كٶزدەيتٸن ينۆەستيتسييالار تۋرالى كەلٸسٸمدٸ بەكٸتۋگە ۇسىنۋى تيٸس», — دەپ تاپسىردى ولجاس بەكتەنوۆ.
انىقتاما: ٶتكەن جىلى قىتاي كومپانييالارىمەن ينۆەستيتسييالار تۋرالى كەلٸسٸمدەر جاسالدى جەنە بٷگٸنگٸ تاڭدا ٷش قالادا جالپى قۇنى 293,3 ملرد تەڭگەنٸ قۇرايتىن قالدىقتاردى ەنەرگەتيكالىق كەدەگە جاراتۋ سالاسىندا زاۋىتتار قۇرىلىسى باستالدى. جالپى قۋاتى تەۋلٸگٸنە 4,5 مىڭ توننا قالدىقتى قۇرايتىن نىسان 134 مۆت ەلەكتر ەنەرگيياسىن ٶندٸرٸپ, 300-دەن استام تۇراقتى جۇمىس ورنىن اشادى.
الماتىدا Junxin Environmental Protection كومپانيياسىمەن بٸرلەسٸپ تەۋلٸگٸنە 2000 توننا كوممۋنالدىق قالدىقتاردى (جىلىنا 730 مىڭ توننا) كەدەگە جاراتۋ جەنە 60 مۆت ەلەكتر ەنەرگيياسىن ٶندٸرەتٸن زاۋىتتىڭ قۇرىلىسى جٷرگٸزٸلۋدە. ينۆەستيتسييا كٶلەمٸ – 145,5 ملرد تەڭگە.
استانادا EAST HOPE كومپانيياسى تەۋلٸگٸنە كەمٸندە 1500 توننا كوممۋنالدىق قالدىقتاردى (جىلىنا 550 مىڭ توننا) ەنەرگەتيكالىق كەدەگە جاراتۋدى جەنە كەيٸننەن 50 مۆت ەلەكتر ەنەرگيياسىن ٶندٸرۋدٸ كٶزدەيتٸن جوبانى جٷزەگە اسىرۋدا. تارتىلعان ينۆەستيتسييالاردىڭ جالپى سوماسى 94,4 ملرد تەڭگە.
شىمكەنت قالاسىندا Shaanxi Construction Engineering Kazakhstan Co., Ltd تەۋلٸگٸنە 1000 توننا كوممۋنالدىق قالدىقتاردى (جىلىنا 360 مىڭ توننا) كەدەگە جاراتۋ, كەيٸننەن 24 مۆت ەلەكتر ەنەرگيياسىن ٶندٸرەتٸن زاۋىت سالىنۋدا. شامامەن 54 ملرد تەڭگە ينۆەستيتسييا تارتىلدى.
قازٸرگٸ تاڭدا اقتٶبە, اتىراۋ, قاراعاندى جەنە ەلٸمٸزدٸڭ باسقا دا قالالارىندا وسىنداي جوبالار قاراستىرىلۋدا.
