نۇر-سۇلتان قالاسىندا قازاقستاننىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتٸ نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ قاتىسۋىمەن ٶتكەن "نۇر وتان" پارتيياسىنىڭ حٸح سەزٸندە بيلٸك پارتيياسى اتىنان پرەزيدەنت سايلاۋىنا كٸم قاتىساتىنى ايتىلدى. پارتييا تٶراعاسى "نۇر وتان" اتىنان ٷمٸتكەر رەتٸندە قاسىم-جومارت توقاەۆتى ۇسىندى, دەپ حابارلايدى "ۇلت اقپارات".
نازارباەۆ توقاەۆتى "تەجٸريبەلٸ ساياساتكەر" دەپ باعالادى.
«قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ ديپلوماتييالىق تەجٸريبەسٸ بۇۇ دەڭگەيٸندە جوعارى باعالانعانىن بٸلەسٸزدەر. وسى جاھاندىق قۇرىلىمدا ول باس حاتشىنىڭ ورىنباسارى رەتٸندە قىزمەت ەتتٸ. ديپلوماتييالىق جەتٸستٸكتەرٸمەن قاتار قاسىم-جومارت كەمەلۇلى مەملەكەتتٸك باسقارۋ سالاسىندا مول تەجٸريبە جينادى. ول ەل دامۋىنىڭ ەڭ كٷردەلٸ كەزەڭٸندە قازاقستان ٷكٸمەتٸن باسقاردى. ەستەرٸڭٸزدە بولسا, 1998 جىلعى ازيياداعى قارجى داعدارىسىنان كەيٸن ەكونوميكانى قالپىنا كەلتٸرۋگە اتسالىستى», - دەپ اتاپ ٶتتٸ قر تۇڭعىش پرەزيدەنتٸ.
نازارباەۆ ق.توقاەۆتىڭ تٸكەلەي قاتىسۋىمەن 90-شى جىلداردىڭ اياعى مەن 2000 جىلداردىڭ باسىندا بٸرقاتار ماڭىزدى رەفورما جٷرگٸزٸلٸپ, ەل ەكونوميكاسىن ٶركەندەتۋگە جول اشىلعاندىعىن ايتتى.
«سول جىلدارى ول مەنٸڭ ۇلتتىق قور قۇرۋ تۋرالى يدەيامدى تولىق قولداپ, ونىڭ قۇرىلۋىنا اتسالىستى. تۇرعىنٷيقۇرىلىسجيناقبانكٸ, دامۋ ينستيتۋتتارى وسى كەزدە پايدا بولدى. ەلەۋمەتتٸك جاڭعىرۋ جولىندا العاشقى قادامدار جاسالدى. جاڭا زەينەتاقى جٷيەسٸ قالىپتاستى. قاسىم-جومارت توقاەۆ سەنات تٶراعاسى رەتٸندە قازاقستانداعى پارلامەنتاريزمنٸڭ جاڭا زاڭ شىعارۋ قىزمەتٸنە مول ٷلەس قوستى. وسى جىلدار ٸشٸندە ول ماعان سەنٸمدٸ سەرٸك بولىپ, ەلٸمٸزدٸ ودان ارى ٶركەندەۋگە قاتىستى ۇستانىمىمدى قولداپ كەلەدٸ. مەن وعان تولىق سەنەمٸن جەنە ونى قازاقستاندى باسقارۋعا لايىقتى ازامات دەپ ەسەپتەيمٸن. ول مەنەن بٸر مٷشەل جاس كٸشٸ, وسى كٷنٸ ەل باسقارىپ وتىرعان تٶڭٸرەكتەگٸ كٶرشٸلەرٸمٸزدٸڭ قۇرداسى جەنە زامانداسى بولىپ سانالادى. جۇمىس ٸستەۋٸنە ىڭعايلى», - دەدٸ نۇرسۇلتان نازارباەۆ.
سەزد باسىندا سٶيلەگەن نازارباەۆ "قازاقستاننىڭ جارقىن بولاشاعى ٷشٸن" بيلٸكتەن كەتۋ تۋرالى "وڭاي ەمەس شەشٸم" قابىلداعانىن ايتتى. مۇنان سوڭ ەكس-پرەزيدەنت قازاقستاننىڭ "ٶتكەرگەن قيىندىقتارى مەن جەتكەن جەتٸستٸكتەرٸن" سٶز ەتتٸ.
"ەلباسى مەن ەل بٸرگە بولعاندا عانا مەملەكەت تابىسقا جەتەدٸ" دەدٸ نازارباەۆ.
- مەنٸڭ ساياساتىمدى قازاقستاندىقتاردىڭ باسىم بٶلٸگٸ قولدايتىنىن بٸلەمٸن. بۇل ماعان سەنٸم ۇيالاتادى. ادامدارعا تۇراقتىلىق كەرەك. قازاقستان پرەزيدەنتٸمەن بٸرلەسٸپ ەلدٸ كٷشەيتۋ جولىندا جۇمىس ٸستەيمٸن, - دەدٸ ەكس-پرەزيدەنت.
سونداي-اق, ول پرەزيدەنت سايلاۋى حالقىمىزدى بيٸك ماقساتتارعا جۇمىلدىرۋعا تيٸس دەپ سانايتىنىن ايتتى.
«ەلٸمٸزدەگٸ بيلٸك ساباقتاستىعىن جالعاستىرۋ - اتا زاڭىمىزعا تولىق سەيكەس كەلەدٸ. ەكٸ اپتا بۇرىن مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت كەمەلۇلى توقاەۆ كەزەكتەن تىس سايلاۋ ٶتكٸزۋ تۋرالى جارلىققا قول قويدى. بۇل جان-جاقتى ويلاستىرىلىپ جاسالعان قادام. قاسىم-جومارت كەمەلۇلى ەربٸر ٸسكە زور جاۋاپكەرشٸلٸكپەن قارايتىن مەملەكەت قايراتكەرٸ. ول ايقىن ساياسات جٷرگٸزۋدٸڭ قانشالىقتى ماڭىزدى ەكەنٸن جاقسى بٸلەدٸ.
(...)پرەزيدەنتتٸك ٶكٸلەتتٸگٸمدٸ توقتاتقاننان سوڭ, بٸرقاتار ەلدەردٸڭ باسشىلارىمەن سٶيلەستٸم. كٶپشٸلٸگٸنەن ەلٸ كٷنگە دەيٸن حاتتار كەلٸپ تٷسٸپ جاتىر. سولاردىڭ بارلىعى بيلٸكتٸ بەرۋدٸڭ ٶزٸندٸك ٷلگٸسٸن جٷزەگە اسىرىپ جاتقانىمىزعا قۇرمەتپەن قارايتىنىن جەتكٸزدٸ. ەڭ الدىمەن, الداعى پرەزيدەنت سايلاۋى حالقىمىزدى بيٸك ماقساتتارعا جۇمىلدىرۋعا تيٸس دەپ سانايمىن. ەلٸمٸز ٷشٸن تۇراقتىلىق پەن تاتۋلىقتان ارتىق ەش نەرسە جوق. تىنىشتىقتا ٶمٸر سٷرٸپ, الاڭسىز ەڭبەك ەتكەنگە, باقىتتى ۇرپاق تەربيەلەگەنگە نە جەتسٸن. مٸنە, ەڭ باستىسى وسى», - دەدٸ تۇڭعىش پرەزيدەنت», - دەدٸ ەلباسى.
ايتا كەتەيٸك, پارتييا سەزٸنٸڭ جۇمىسىنا قر پرەزيدەنتٸ قاسىم-جومارت توقاەۆ, پارلامەنت پالاتالارىنىڭ تٶراعالارى داريعا نازارباەۆا مەن نۇرلان نىعماتۋلين, پرەمەر-مينيستر اسقار مامين, ٷكٸمەت مٷشەلەرٸ, دەپۋتاتتار, وبلىستاردىڭ, رەسپۋبليكالىق ماڭىزى بار قالالاردىڭ ەكٸمدەرٸ, ديپلوماتييالىق كورپۋس ٶكٸلدەرٸ, ٶڭٸرلەردەن كەلگەن 627 دەلەگات, جالپى 1500-دەن استام ادام قاتىسىپ وتىر.
قازاقستان پرەزيدەنتٸ قاسىم-جومارت توقاەۆ 9 سەۋٸردە رەسپۋبليكالىق ارنالار ەفيرٸنەن جاساعان مەلٸمدەمەسٸندە قازاقستانداعى كەزەكتەن تىس پرەزيدەنت سايلاۋى 2019 جىلدىڭ 9 ماۋسىمىندا ٶتەتٸن جارييالاعان.
قازاقستاندا كەزەكتەن تىس ٶتەتٸن پرەزيدەنت سايلاۋىنا كانديداتتاردى ۇسىنۋ 10 سەۋٸردە باستالعان. ٷمٸتكەرلەردٸ ۇسىنۋ 28 سەۋٸردە, تٸركەۋ 11 مامىردا اياقتالادى.
22 سەۋٸردە ورتالىق سايلاۋ كوميسسيياسى سەدٸبەك تٷگەل "ۇلى دالا قىراندارى" رەسپۋبليكالىق قوعامدىق بٸرلەستٸگٸ اتىنان پرەزيدەنت سايلاۋىنا كانديدات رەتٸندە قۇجاتتارىن ٶتكٸزگەنٸن حابارلادى.
تاپ سول كٷنٸ جالپىۇلتتىق سوتسيال-دەموكراتييالىق پارتيياسىنىڭ ساياسي كەڭەسٸ پارتييا سەزٸندە "دات" گازەتتەر جوباسىنىڭ جەتەكشٸسٸ, جۋرناليست ەرمۇرات باپيدٸ ساياسي ۇيىمنىڭ اتىنان سايلاۋعا كانديدات رەتٸندە ۇسىناتىنىن حابارلاعان. وعان دەيٸن جاقسىباي بەزٸلباەۆ تا سايلاۋعا تٷسكٸسٸ كەلەتٸنٸن ايتقان. ولار ورتالىق سايلاۋ كوميسسيياسىنا قۇجاتتارىن ەلٸ تاپسىرعان جوق.
