XII استانا ەكونوميكالىق فورۋمىندا ەلەمدٸك ەكونوميكانىڭ پروبلەمالارى تالقىعا سالىنباق. وسى ورايدا قازاقستاننىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتٸ نۇرسۇلتان نازارباەۆ ٶز كٶزقاراسىن بٸلدٸردٸ, دەپ حابارلايدى Sputnik قازاقستان تٸلشٸسٸ.
"مٸنە, 30 جىلدان بەرٸ, سوناۋ كەڭەستٸك كەزەڭنەن باستاپ مەن قازاقستاندى باسقاردىم. وسى ۋاقىتتىڭ ٸشٸندە كٶپتەگەن مەملەكەت باسشىسىمەن كەزدەستٸم. ەرينە, بٸراز تەجٸريبە جيناقتالدى. وسىعان بايلانىستى ٶز كٶزاراسىمدى جەتكٸزگٸم كەلٸپ وتىر", - دەدٸ نازارباەۆ XII استانا ەكونوميكالىق فورۋمىنىڭ پلەنارلىق وتىرىسىندا.
ونىڭ ايتۋىنشا, بٷگٸندە حالىق سانىنىڭ ٶسۋٸ ەكونوميكانىڭ دامۋىنا ايتارلىقتاي ەسەر ەتپەيدٸ. اتالعان فاكتور بەسەڭدەپ كەلەدٸ. بٸرٸنشٸ ورىنعا ەڭبەك ٶنٸمدٸلٸگٸ شىعىپ وتىر. مەسەلەن, سوڭعى 50 جىلدىڭ ٸشٸندە دامىعان مەملەكەتتەردە ٸشكٸ جالپى ٶنٸمنٸڭ ٷشتەن بٸرٸ عانا حالىق سانىنىڭ ٶسۋٸ ارقاسىندا كٶتەرٸلدٸ. قالعانى ەڭبەك ٶنٸمدٸلٸگٸنٸڭ ٷلەسٸندە. ساراپشىلاردىڭ ايتۋىنشا, دەل وسى كٶرسەتكٸشتٸ جاقسارتا الاتىن مەملەكەتتەر بەسەكەگە قابٸلەتتٸ بولا الادى.
"ەكٸنشٸدەن, تسيفرلىق تەحنولوگييالار ەكونوميكاعا قاتىستى بٸزدٸڭ بٷگٸنگٸ كٶزقاراسىمىزدى تٷبەگەيلٸ ٶزگەرتٸپ وتىر. مەسەلەن, Apple, Google, Microsoft Amazon سيياقتى كومپانييالار دەستٷرلٸ جەنە ينۆەستيتسييالىق كومپانييالاردى ىعىستىرىپ وتىر. ولاردىڭ جالپى قۇنى 3,5 تريلليون دوللاردى قۇراپ وتىر. اتالعان كٶرسەتكٸش كەيبٸر دامىعان ەلدەردٸڭ ٸشكٸ جالپى ٶنٸمٸمەن بٸردەي بولىپ تۇر. مەسەلەن, گەرمانييانىڭ ٸشكٸ جالپى ٶنٸمٸ 3,6 تريلليوندى قۇرايدى", - دەپ اتاپ كٶرسەتتٸ تۇڭعىش پرەزيدەنت.
ٷشٸنشٸ باسىمدىق – ول ادام كاپيتالى. بٷگٸندە موبيلدٸ جەنە كرەاتيۆتٸ ادام كاپيتالى عانا كەز كەلگەن ەكونوميكانى تابىسقا جەتكٸزە الادى. ال قالىپتى فۋنكتسييالاردى اۆتومانتتاندىرۋعا بولادى. قازٸردٸڭ ٶزٸندە ەلەمدٸك ەكونوميكاداعى جۇمىس ۋاقىتىنىڭ جارتىسىن اۆتوماتتى رەجيمگە اۋىستىرۋعا مٷمكٸندٸك بار.
"وسى ورايدا بٸر ماڭىزدى مەسەلەنٸ اتاپ ٶتكەن جٶن. 2030 جىلعا قاراي ەلەم بويىنشا, شامامەن, 375 ميلليون ادامعا, ياعني بارلىق جۇمىس كٷشٸنٸڭ 14 پروتسەنتٸنە قايتا دايارلاۋدان ٶتٸپ, ٶز كەسٸبٸن اۋىستىرۋعا تۋرا كەلەدٸ. ال جاڭا تەحنولوگييالار كەيبٸر ماماندىقتاردى ىسىرىپ تاستايدى", - دەدٸ نازارباەۆ.
تٶرتٸنشٸدەن, ٸرٸ قالالاردىڭ ەكونوميكالىق ەسەرٸ ارتا تٷسەدٸ. بٷگٸندە ەلەم بويىنشا 4 ميللياردتان استام ادام قالالىق جەردە تۇرادى. بولجامعا سەيكەس, 2050 جىلعا قاراي قالا حالقى ەكٸ ەسەگە ٶسەدٸ. ال ينۆەستيتسييالار مەملەكەتكە ەمەس, قالاعا قۇيىلادى.
"قازاقستان دا ەلەمدٸك ۋربانيزاتسييا ٷدەرٸسٸنەن تىس قالىپ وتىرعان جوق. بٸزدە حالىقتىڭ 40 پروتسەنتٸ اۋىلدا تۇرسا دا, جارتىسى قالادا جۇمىس ٸستەيدٸ. بٷگٸندە ٷش ٸرٸ قالامىز بار. ەلوردامىز 20 جىلدىڭ ٸشٸندە 1,2 ميلليون حالقى بار قالاعا اينالدى. الماتىنىڭ حالقى 2 ميلليوننان استى. بىلتىر ولارعا شىمكەنت قوسىلدى. ەندٸ, تاعى ەكٸ قالانى وسى دەڭگەيگە كٶتەرٸپ جاتىرمىز. اتالعان قالالار ماگنيت سيياقتى حالىقتى تارتىپ, بٸلٸم مەن تەحنولوگييالاردىڭ وشاعىنا اينالادى. قازاقستانداعى قالالاردىڭ تابىسى ەلٸمٸزدٸڭ ەلەمدٸك نارىقتاعى بەسەكەلەستٸگٸن كٷشەيتەدٸ", - دەپ تٷيٸندەدٸ قازاقستاننىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتٸ نۇرسۇلتان نازارباەۆ.
