نەگٸزٸ ەلٸمساقتان بەرٸ ادام بالاسى مىنا دٷنيەگە كەلگەلٸ ٶز تٸرشٸلٸگٸن, تۇرمىسىن عىلىمسىز ەلەستەتۋ مٷمكٸن ەمەس. عىلىم بٸلٸك دەگەن سٶز. سول بٸلٸكتٸڭ باسى "قۇتتى بٸلٸك" ول ەرينە دٸن بولدى. سەبەبٸ دٸن جاراتۋشىمەن تٸكەلەي بايلانىستى ادامنىڭ ەڭ نەگٸزگٸ پاناسى بولاتىن.
ٶتكەن عاسىردا ادامزات تاريحىنا ٷلكەن رەۆيزييا جاسالدى. ادامدى سول "قۇتىنان" ايىرۋدى باستى ماقسات ەتكەن پوزيتيۆيزم تەورييالارى شىعىپ, ادامزات تاريحىندا ەڭ بٸرٸنشٸ رەت كەڭەستٸك يدەولوگييا رەتٸندە پراكتيكالىق تۇرعىدان قولدانىلدى. كەڭەستٸك جٷيە ونى عىلىمي اتەيز ٸلٸمٸ رەتٸندە ٶمٸرٸنٸڭ سوڭىنا دەيٸن دەرٸپتەدٸ.
پوزيتيۆيزم رۋحاني ەلەمدٸ, رۋحتى, كيەلٸنٸ, قۇتتى, اقىرەتتٸ, تاعدىردى, اللانى مويىندامادى. ونىڭ نەگٸزگٸ اسپەكتٸسٸ ماتەريالدى ەلەم, تەن, اقىل, ەڭبەك, ەۆوليۋتسييا, تەجٸريبە,سوسىن تابيعي دامۋ ديالەكتيكاسى بولدى. قولمەن ۇستاپ, كٶزبەن كٶرمەيتٸن, اقىلعا سىيمايتىن, تەجٸريبەگە اينالمايتىن, گيپوتەزاعا باعىنبايتىن نەرسەلەردٸڭ بارلىعى ادامدى قۇل قىلاتىن ٶزٸنە ٶزٸ جات قىلاتىن تانىمدار رەتٸندە جوققا شىعاردى. مىنا ەلەمدٸ بيلەيتٸن تەك ادام عانا بولۋ كەرەك دەپ گۋمانيزم سيياقتى قوسالقى يدەولوگييالاردى, دارۆينيزم سيياقتى قولدان جاسالعان مەحانيزمدەردٸ العان تارتىپ, عىلىمي تانىمدى ەڭ باسىم قۇرال دەپ دەرٸپتەدٸ. سونىمەن وسى تەوريياعا ساي باتىستا گەگەل شىعىپ "فيلوسوفييا ٶلدٸ" دەپ مەلٸمدەدٸ. ونىڭ ورنىنا عىلىم سالتاناتى تاق قۇرادى دەپ جار سالدى. بۇل جەردە ادامزات تاريحىندا عىلىم ونسىزدا سالتانات قۇرىپ كەلگەندٸگٸن جاسىرىپ باقتى. ادامدى قورشاعان تانىمداردىڭ ٶزٸن رەۆيزييالاپ, ورىندارىن اۋىستىرىپ, بٸرٸنشٸلٸك, ەكٸنشٸلٸك دەگەن سيياقتى باسىمدىلىقتار منە يەرارحييالار ويلاپ تاپتى. بۇعان گرەك فيلوسوفيياسىناداعى "سانا مەن بولمىس" قاتىناسىنىڭ يەرارحييالىق بايلانىستارى نەگٸز بولدى.
وسى تەورييا نەگٸزٸندە كەڭەستٸك رەجيم جاڭا يدەولوگييالىق عىلىمي اتەيزم ٸلٸمٸن ويلاپ شىعاردى. جالپى ول كەزدە بەرٸ تەك عىلىمي بولۋ كەرەك بولاتىن. فيلوسوفييانىڭ ٶزٸن عىلىمي فيلوسوفييا دەپ انىقتادى. فيلوسوفييادا دا وبەكت پەن سۋبەكت قانا بار "ترەتەگو نە دانو" دەپ توپشىلادى. ال وعان دەيٸن ادامزات اللا, ادام, ەلەم اراسىنداعى قاتىناستار بويىنشا وي تولعايتىن. ادام مەن ەلەم اراسىنداعى قاتىناستار عانا ادامدى راتسيونالىلىققا, شىنايى اقيقاتقا جەتكٸزەدٸ دەپ بٸلدٸ. ال ورتاسىنا اللا ارالاسسا, وندا تانىم دا وبەكتيۆتٸ بولماي قالادى, ول جالپىعا بٸردەي سەزٸلمەگەن سوڭ, تانىلماعان سوڭ ونىڭ عىلىميلىعى دا جوق. سول سەبەپتٸ ٷشٸنشٸسٸ اللا ارتىق دەپ تاپتى.
ەندٸ وسى تەورييالاردى پراكتيكادا قولدانۋ قالدى. وعان دا باتىستىڭ ەسٸرەسە فرانتسيياداعى رەۆوليۋتسييالىق قۇبىلىستار مەن لايتسيزم تەورييالارى نەگٸز بولدى.
بٸرٸنشٸ تەزيس رەتٸندە ادام مەن اللا اراسىن اجىراتۋدى قولعا الدى. ەكٸنشٸ مەملەكەتتٸك جٷيەنٸ دٸننەن اجىراتۋ باتىستىق تٸلٸمەن ايتقاندا لايتسيزم-سەكۋلياريزم ۇستانىمدارىن قۇقىقتىق تۇرعىدان عانا ەمەس, بولمىستىق, ەلەۋمەتتٸك, پسيحولوگييالىق, اكسيولوگييالىق جەنە مورالدىق تۇرعىدان اجىراتىپ كٶرسەتتٸ. بۇل جەردە ٷلكەن ٸرٸ مەكتەپتەر جۇمىس ٸستەدٸ. بولمىس كيەسٸز, ەلەۋمەت تە قۇندىلىقسىز, پيسحولوگييا دا رۋحسىز, مورال دا وجدانسىز قابىلداۋدى باستى پرينتسيپ دەپ كٶرسەتتٸ. سەبەبٸ يدەياسى اللانى جوققا شىعارۋ, اتەيزمدٸ ۇلىقتاۋ بولاتىن.
سودان مەملەكەت دٸننەن اجىراتىلدى, مەدەنيەت تە دٸننەن اجىتالدى, جالپى قوعام دٸنسٸز, ەڭ سوڭىنان ادام دا دٸنسٸز, اللاسىز ەركٸندٸككە جەتۋٸ تيٸس بولاتىن.
ەندٸ بٷگٸن بٸز دەموكرتييالىق, ەلەۋمەتتٸك, قۇقىقتىق جەنە زايىرلى مەملەكەتپٸز. زايىرلىلىق سەكۋليياريزم ەمەس. ول تەك قانا قۇقىقتىق ۇستانىم. ونىڭ مەنٸ مەملەكەتتٸڭ ساياسي قۇقىقتىق شەشٸمدەرٸ دٸني نەگٸزدە قارالمايدى. دنٸ مەن مەملەكەت وسى نەگٸزدە ٶزارا بٶلەك بولادى. ال قازٸرگٸ تۇجىرىمدار دٸندٸ تەك مەملەكەتتەن عانا ەمەس, مەدەنيەتتەن دە, بولمىستان دا, ەكونوميكادان دا, ەلەۋمەتتەن دە, وتباسىنان دا, ٶنەردەن دە, مەديتسيدان دا, اجىراتىپ, "زايىرلى قوعام" لوزۋنگىسىن تىقپالاپ جاتىر. ماقسات يسلاموفوبييانى سەيٸلتۋ. ەلباسى "تەرروريزممەن كٷرەسەمٸز دەپ, يسلاممەن كٷرەسٸپ كەتپەڭدەر" دەگەن ەسكەرتۋٸ جولدا قالدى. ال زايىرلىلىق ۇستانىمى دەموكرتاييالىق ەگمەن ەلدە تەك مەملەكەت ٷشٸن تانىلعان قۇقىقتىق ۇستانىم. تەوريياسى دا اقيقاتى دا وسىلاي. يسلام تابيعاتىنان زايىرلى دٸن. ول دٸن مەن دٷنيە, اللا مەن ەلەم, ادام مەن اقىرەتتٸ ٶز الدىنا جٷيەلەپ تانىتاتىن, قابىلدايتىن دٸن.
سوندىقتان زايىرلىلىق ول مەملەكەتكە عانا قاتىستى ۇستانىم, ول قوعامعا قاتىستى ەمەس. ولاي بولسا كەشەگٸ كەڭەستٸك اتەيزم ۇستانىمىنان ەش ايىرماشىلىعى قالمايدى.
سوسىن دەموكرتاييالىق ەلدە ادام قۇقى تەڭ, ونىڭ كەسٸبٸنە مٸندەتٸنە, قىزمەتٸنە قاراي قۇقى انىقتالمايدى. قۇقىق بٸر, بٸراق جاۋاپكەرشٸلٸگٸ مەن مٸندەتتەرٸ ناقتىلانادى. ال قازٸر بٸزدە مەملەكەتتٸك قىزمەتتەگٸلەر دٸني سەنٸمدەرٸن جٷزەگە اسىرۋعا شەكتەۋ, تىيىم سالىنباقشى. بۇل دەگەن سٶز بيلٸكتٸڭ ساۋاتسىز ۇستانىمى ارقىلى قوعامدا قولدان "كاستا" جاساۋ دەگەن سٶز.
جالعاسى بار...
دوساي كەنجەتاي,
ۇلت پورتالى
بٷگٸنگٸ كەيٸپكەرٸمٸز – اقبەرەن ەلگەزەك. ەڭگٸمە - تەمٸر جول بەكەتٸندە ٶتتٸ. ەدەبيەتكە ەكٸمىڭىنشى جىلدان كەيٸن كەلگەن. اقىن, «سەرپەر» جاستار سىيلىعىنىڭ لاۋرەاتى. «كٶك بٶرٸنٸڭ رۋحى», «كٶلەڭكەلەر كٷبٸرٸ» جىر-جيناقتارىنىڭ اۆتورى. كەزٸندە «قازاق ەدەبيەتٸن قولداۋ» قورىن قۇرعان. ول قور رەسپۋبليكالىق ەدەبي-تانىمدىق «كەنتاۆر» گازەتٸن شىعارىپ تۇردى. ينتەرنەت جٷيەسٸندە ٶتە تانىمال. ٶزٸنٸڭ پوەتيكالىق سايتى بار. ول ٶلەڭگە كەلگەن جوق. ٶلەڭ وعان كەلدٸ. اقىنعا. كٷتپەگەن جەردەن ەمەس. كٷتكەن جەرٸ - تاعدىرى. بٸر قاراعانعا, سىرت كەلبەتٸ ەسەنيندٸ ەسٸڭٸزگە تٷسٸرەدٸ. جانى... قۇشتارلىق بار. سول سەزٸم - ونىڭ ەلەمٸنٸڭ قوزعاۋشى كٷشٸ. سەرگەك. جاڭاشىل. دەستٷردٸ جوققا شىعارۋشى ەمەس. ەدەمٸ كيٸنگەندٸ ۇناتادى. ەستەت. سىيلاس ادامدارىمەن قارىم-قاتىناستا ٶزٸن ەكٸنشٸ ورىنعا ىسىرىپ قويىپ جٷرەدٸ. ماقساتشىل, مٷددەشٸل. بەيمەلٸم, تىلسىم اتاۋلىعا ىنتىق. جەتٸنشٸ ايداھاردىڭ ەلەمٸن ٸزدەيدٸ. پوەتيكالىق ٸزدەنٸسٸ - ٶزٸن تانۋعا ۇمتىلۋ. – مىڭجىلدىقتىڭ جانى – بٸر سەتتە, جالقى سەتتە. كەز كەلگەن تاريحي وقيعا عاسىرلار بويى تولعاتقانىمەن, ٸشتە پٸسكەنٸمەن بٸر-اق سەتتە ٶمٸرگە كەلەدٸ. قاراساڭىز, ەر فيلوسوفييالىق دەۋٸردٸ اشاتىن بٸر ويلاۋ جٷيەسٸ, ەر پوەتيكالىق دەۋٸردٸ اشاتىن سەزٸنۋ فەنومەنٸ بولادى. قالاي ويلايسىز, جاڭا كەزەڭدەگٸ پوەتيكالىق دەۋٸر اشىلدى ما, اشىلسا, ونىڭ ستيحيياسى نە? – جاڭا پوەتيكالىق دەۋٸر بٸر عانا ٶلەڭنٸڭ دٷنيەگە كەلۋٸ ٷشٸن اشىلاتىن سەكٸلدٸ. سول بٸر عانا ٶلەڭدٸ جازۋ ٷشٸن قانشاما بۋىن مەن بٸر-بٸرٸنە ۇقسامايتىن تالانتتار دٷنيەگە كەلٸپ, الماسىپ جاتادى. بەلكٸم, ول ٶلەڭ جازىلعاننان كەيٸن دە قانشا بۋىن كەلٸپ كەتۋٸ مٷمكٸن. مەسەلە سول بٸر قاسيەتتٸ شۋماقتاردىڭ تولعاعىندا بولىپ وتىر. بٸراق ول ٶلەڭدٸ بٸر عانا ەۋليە اقىن جازاتىنى سٶزسٸز. جاڭا عاسىردىڭ, تٸپتٸ جاڭا مىڭجىلدىقتىڭ باستالىسىمەن سول بٸر ٶلەڭگە دەگەن بەيگە باستالىپ كەتتٸ. ول جازىلىپ قويدى ما, جوق پا, ونى تاريح كٶكەم ايتسىن. دەگەنمەن جاڭاشا سٶز ساپتاۋ مەن ٶزگەشە پايىمنىڭ كەلگەنٸ داۋسىز. ول بٸرەۋگە تٷسٸنٸكسٸز, تۇماندى-بۇلدىر شاتپاق-شيماي بولىپ كٶرٸنەر. وعان رەنجۋدٸڭ قاجەتٸ جوق. سولاي ويلاعانداردىڭ تالعامى ٶتكەن ۋاقىتقا دەگەن ساعىنىشتان عانا تۇرادى. جاڭا پوەزييانىڭ ستيحيياسى – مۇڭ. ونى قاسٸرەتتەنۋ دەپ تٷسٸنۋ قاتە. مۇڭ – جاڭا پوەزييانىڭ كٶكجيەگٸنە ەرتٸپ اپاراتىن سۇلۋ جولسەرٸك. ٶلەڭنٸڭ تۋىلۋ الدىندا مۇڭ تۇرماسا, ول ٶلەڭ شەتٸنەپ تۋعان بالا سيياقتى بولادى. بىلايشا ايتقاندا, پوەتيكالىق اتموسفەراسى سەزٸلمەيدٸ. سەبەبٸ مۇڭ – تەڭٸري ماحابباتتىڭ باستاۋى... ال ناعىز پوەزييا - عارىشتىق اۋقىمداعى مۇڭلى شاتتىق بولۋى تيٸس! – قاسيەتتٸ كٸتاپتاردا ابىلدان ۇرپاق تاراماعاندىعى جايلى ايتىلادى. جەنە «ونىڭ قانى ەلٸ كٷنگە دەيٸن شىڭعىرىپ تۇر» دەلٸنەدٸ. وسى داۋىس... ەۋليەلەر مەن اقىنداردىڭ ٶمٸر تاريحى, جان دٷنيەسٸنٸڭ تاريحىندا ەلدەبٸر «كٷبٸر» ەستٸگەندٸكتەرٸ جايلى دەرەكتەر بار. بۇل – ادامزات بالاسىنىڭ العاشقى كٷنەسٸن, اپريوري قاتەلٸگٸن ەسكە سالاتىن داۋىس دەپ ويلايسىز با? ەلدە جاي عانا اڭىز با? – اقىن بولماسام, مۇنى اڭىز دەر ەدٸم. جاراتىلىستا ەشتەڭە كەزدەيسوق ەمەس. ەلميساقتا رۋحتارى جاراتىلىپ, ٶمٸرگە كەلمەگەن ابىل ۇرپاقتارىنىڭ قاسىرەتٸ سۇمدىق, ەرينە. دەگەنمەن تەڭٸر ادامعا جارىق پەن نۇر تۋرالى تٷسٸنٸكتٸ تٷنەك ارقىلى بەرگەن. ابىل – ەڭ العاشقى قۇرباندىق. ونىڭ ٶلٸمٸ مۇنداي سوراقىلىقتى بٸلمەگەن ادام اتا مەن حاۋا انانىڭ ٶزدەرٸنە جەنە ولاردىڭ كٷللٸ ۇرپاعىنا زۇلىمدىق تۋرالى اقپاراتتى جەتكٸزدٸ. ول ٶز كەزەگٸندە ەدٸلدٸككە قۇشتارلىق سەزٸمٸنٸڭ پايدا بولۋىنا الىپ كەلدٸ. ەۋليەلەر مەن اقىندار ەدٸلەتتٸلٸك پەن مەيٸرٸمدٸلٸكتٸ ناسيحاتتايتىن ەلشٸلەر. كٶپ جاعدايدا سول «كٷبٸر» مەن «سىبىردى» ەستٸگەندەرٸ ٷشٸن ولار قابىلعا ۇقساپ كەتكەن ۇرپاقتاردىڭ قولىنان مەرت بولىپ جاتاتىنى ٶكٸنٸشتٸ. – ادامداردى شارتتى تٷردە ەكٸگە بٶلۋ بار: جاقسى ادام جەنە جامان ادام. جاقسى ادام دەگەنٸمٸز كٸم? جامان ادام دەگەنٸمٸز كٸم? – تەڭٸر جاراتقان بٸردە-بٸر تٸرشٸلٸك يەلەرٸنٸڭ جامانى جوق. جاراتۋشى ادامعا تاڭداۋ قۇقىعىن بەرگەن. ەركٸم ٶز تاعدىرىن ٶزٸ سومدايدى. «جامان ادام» دەپ ەسەپتەلٸنەتٸن كٸسٸنٸ بٸز, بەلكٸم, تٷسٸنبەيتٸن شىعارمىز. ال ول ٶزٸ تاڭداعان جولىن دۇرىس دەپ ەسەپتەيدٸ. ونىڭ قىلىقتارىنىڭ دۇرىس-بۇرىستىعىن جاساعان عانا ەكشەيدٸ. بٸزدٸڭ وعان حاقىمىز جوق. – جامان ٶلەڭ دەگەندٸ قالاي تٷسٸنەسٸز? – جاقسى اقىن جامان ٶلەڭ جازا المايدى دەگەنگە كەلٸسٸپ الساق... قاراپايىم تٸلمەن ايتقاندا, جامان ٶلەڭ جازۋ ونىڭ قولىنان كەلمەيدٸ. تالانت - مۇزارت شىڭ سەكٸلدٸ, ونىڭ باسىندا تەك مٶلدٸر مۇزدىقتار عانا تۇرادى. شايقالسا, ەرتٷرلٸ ارنالارمەن توننا-توننا قار كٶشكٸنٸن اعىزادى. ال «حالتۋرا» دەگەن ەدەبيەت پايدا بولعان سەتتەن ونىڭ نەگٸزگٸ جاۋى ٸسپەتتەس ەرٸپ كەلە جاتىر. ول كەدٸمگٸ باسىنان تەك لاي سۋ اعاتىن تٶبەشٸك سەكٸلدٸ. بٸراز ۋاقىتتان سوڭ ول ساز بالشىق, توڭ بولىپ قاتىپ قالادى عوي... بەرٸ ۋاقىتتىڭ ەنشٸسٸندە. – كەيدە شىعارماشىلىقتان كەتٸپ قالعان ادامدار «ەدەبيەتتٸ تاستاپ كەتتٸم» دەيدٸ. قالاي ويلايسىز, نەگٸزٸندە ٶلەڭ تاستاپ كەتپەي مە? وسى ٶلەڭنٸڭ ۇشىپ كەتپەۋٸ ٷشٸن جاننىڭ كٷيٸ قانداي دەڭگەيدە بولۋى كەرەك? اقىننان ساتقىندىق پەن قاتىگەزدٸك شىعا ما? – «ەدەبيەتتٸ تاستاپ كەتتٸم» دەگەنشە, «مەنٸڭ جازاتىن پوتەنتسيالىم بٸتتٸ» دەگەن جٶن. سەبەبٸ كەز كەلگەن قالامگەرگە بٷكٸلعارىشتىق اقپاراتتىق قازىنادان بەلگٸلٸ مٶلشەردەگٸ شىعارمالار جيىنتىعى بۇيىرادى. ال ٶلەڭنٸڭ اقىننان جيٸركەنٸپ ۇشىپ كەتۋٸ شىندىق. سەبەبٸ ول قاسيەتتٸ قۇس. وعان دەگەن ماحابباتىڭ سٶنگەن سەتتە ول سەنٸ تاستاپ كەتەدٸ. اقىن ٷشٸن ەڭ الدىمەن, جاننىڭ تازالىعىن قامتاماسىز ەتۋ قاجەت. كيەلٸ ٶلەڭ-قۇس تەك كٸرشٸكسٸز ٸشكٸ ەلەمدە ۇشىپ جٷرۋٸ تيٸس. رۋحاني دەڭگەيٸ جوعارى ادام عانا ەدەبيەتتە جٷرۋگە قۇقىعى بار. اقىننان قاتىگەزدٸك دە, ساتقىندىق دا شىقپايدى. ەگەر ول ناعىز اقىن بولسا. اقىن – ەڭ الدىمەن بولمىس. ول بولمىس تازا جەنە مەيٸرٸم نۇرىن شاشىپ تۇرۋى شارت. – ٶلەڭ تەحنيكاسى دەگەننەن شىعادى, جاڭا مازمۇننان جاڭا پٸشٸن تۋا ما, ەلدە كەرٸسٸنشە مە? – ادام جانىنىڭ بولمىسى بەتٸنە شىعىپ تۇراتىنى سەكٸلدٸ, ٶلەڭنٸڭ دە پٸشٸنٸن مازمۇنى سومدايدى. كەرەك دەسەڭٸز, قارا ٶلەڭ فورماسىمەن جازاتىن مويىندالعان اقىندارىمىزدىڭ ٶلەڭدەرٸندە ٶزٸنە تەن, ٶزگەشە ستيلٸ بايقالىپ تۇرادى. فورمالىق ٸزدەنٸس ەدەبيەتكە تٶڭكەرٸس جاسايمىن دەپ كەلگەن ەر اقىندا بولاتىن ەلەك. شىنىمدى ايتسام, مەن دە بٸراز ەرەكەتتەنگەن بولدىم. بولمادى, نەگٸزٸ... تٷسٸنگەنٸم, ٶلەڭ فورمالارىنىڭ بارلىق تٷرٸ جاسالىپ قويعان سەكٸلدٸ. مٷمكٸن, بولاشاقتا جاسالاتىن شىعار. ەزٸرگە جاڭا زامان پوەزيياسىنىڭ مٸندەتٸ قولدا بار فورمالارعا مازمۇندىق ٶزگەشە تٷر-ٶڭ بەرۋدە بولىپ وتىر. – ايتۋ جەنە جىرلاۋ. وسى بٸر نەزٸك ارالىقتاعى قۇبىلىستىڭ اتى نە? – ول قۇبىلىستىڭ اتى – ترانس بولار. ٶلەڭنٸڭ تەحنيكاسىن مەڭگەرٸپ العاندار, قۇراستىرىپ, تٸگٸسٸن جاتقىزىپ جازا بەرەدٸ. ال ناعىز ٶلەڭ ساناڭ ۇيىقتاپ, جٷرەگٸڭ – راديوقابىلداعىش رەتٸندە ٸسكە قوسىلعاندا دٷنيەگە كەلەدٸ. – شىن جەك كٶرە الماعان ادام شىن سٷيە دە المايدى. ٶمٸردە نەنٸ جەك كٶرەسٸز? – ساتقىندىق پەن سەرتتە تۇرا الماۋشىلىقتى. سوسىن سەبەبٸ جوق ٶتٸرٸكتٸ. – ەر ادامنىڭ ٸشٸندە بٸر نارتسيسس ٶمٸر سٷرەدٸ. سونداي-اق گورگونا مەدۋزا دا. ٶز ٸشٸڭٸزدە كٸمدٸ كٶبٸرەك سەزٸنەسٸز? – ەي, سونىڭ ەكەۋٸ دە بار-اۋ... شىعارماشىلىقتا نارتسيسسيزمەن اۋىرماعان قالامگەر – جازۋشى ەمەس. تٸرشٸلٸكتە گورگونا بولماساڭ, اشتان ٶلەسٸڭ... – كٷندەردٸڭ كٷنٸندە ۋاقىتتىڭ الدىندا, تاريحتىڭ الدىندا, ادامنىڭ الدىندا, تٸپتٸ اق گٷل مەن قارا تاستىڭ الدىندا دا اقتالۋعا تۋرا كەلەدٸ. اقىندى نە اقتاي الادى? – بٸرٸنشٸ ورىندا اقىندى ٶز ٶلەڭٸ اقتايتىن شىعار... سوسىن سول اقىندى سٷيگەن ارۋلاردىڭ ەۋەدە قالىقتاپ جٷرگەن سەزٸمدەرٸ... – يە, ەلەمدٸ سۇلۋلىق قۇتقارادى, ال اقىندى... كەيدە سونىڭ ٶلٸمٸنە دە سەبەپشٸ بولىپ جاتاتىن تۇستارى بار عوي... – سۇلۋلىقتان جٷرەگٸ جارىلىپ ٶلگەن اقىندى ناعىز اقىن دەپ ەسەپتەيٸكشٸ! سەبەبٸ ول سول سۇلۋلىقتىڭ ٸشٸنە ەنٸپ, سوعان بٸرجولاتا ۇلاسىپ, مەڭگٸ نۇرلانىپ تۇرادى. سۇلۋلىق پەن ماحاببات ٷشٸن قۇربان بولعان اقىندا نە ارمان بار?! دەمەك, ول تەڭٸردٸڭ جٸبەرگەن ماحابباتى ٷشٸن شەيٸت بولدى, ال جاراتقاننىڭ ۇلى ٶلەڭٸندەي ٷزدٸكسٸز وقىلىپ تۇرعان مىنا ەلەم - سۇلۋلىق پەن ٷيلەسٸمنەن تۇرادى. سونى ٶز اجالىمەن دەلەلدەپ كەتكەن اقىن, شىنىمەن, ەۋليە ەمەس پە?! «ماحاببات, عاداۋاتپەن مايدانداسقان, قايران مەنٸڭ جٷرەگٸم مۇز بولماي ما?» دەپ كەتتٸ عوي ۇلى شايىر! ابايدىڭ ماحابباتى سۇلۋ ٶمٸرگە دەگەن تولاسسىز عاشىقتىق قوي, ال ول سٷيٸسپەنشٸلٸكتٸڭ شىرقاۋ شەگٸ تٸرشٸلٸكتٸڭ قوزعاۋشى كٷشٸ - تەڭٸرگە بارىپ تٸرەلەدٸ... – ٶتكەن كٷندەردٸڭ ٶتەۋٸ نە? – مەن ٷشٸن دە-جاۆيۋ بوپ كەلگەن ٶلەڭ. ال تاريحتىڭ ٶتەۋٸ - جاسالعان قاتەلٸكتەردٸڭ بولاشاقتا قايتالانباۋىندا. – ٶمٸر جولىڭىزدا بايقاماي جانىنان ٶتٸپ كەتٸپ, كەيٸن قانشا ٸزدەسەڭٸز دە تابا الماعان ادامدارىڭىز بولدى ما? – جٷزدەپ بولدى! ەشقايسىسىن تابا المادىم. مىسالعا مەن كيەۆ قالاسىندا بٸر كەرەمەت ارۋدى كٶردٸم. 5 سەكۋندىق ۋاقىت قانا سول كەڭٸستٸكتە بٸزدٸ جولىقتىردى. ەلٸ كٶز الدىمدا. ونى قايدان تابامىن? ال ساعىنىش بار. نەگە ەكەنٸ تٷسٸنٸكسٸز. مٷمكٸن, ول ەلەس تە شىعار. قايدان بٸلەيٸن?.. – پايدالىلىق دەگەندٸ قالاي تٷسٸنەسٸز? ٶنەردٸڭ پايداسى بار ما? – وسكار ۋايلد ايتقان عوي: «ٶنەردٸڭ كەز كەلگەن تٷرٸ پايداسىز» دەپ. سول ايتتى دەپ ٶنەر اتاۋلىنىڭ بەرٸن جويىپ, جابايى, ۆارۆارلىق كەيٸپكە تٷسٸپ كەتەيٸك وندا! ادام تەنٸنٸڭ تٸرشٸلٸك ەتۋٸنە ازىق-تٷلٸك قانشالىق قاجەت بولسا, ادام رۋحىنىڭ تٸرٸ تۇرىپ, كەمەلدەنە تٷسۋٸنە ٶنەردٸڭ قاجەتتٸلٸگٸ سونشالىق. بٸز ەڭ الدىمەن تەڭٸري رۋحتان تۇرامىز. تەن دەگەن - جاننىڭ كيٸمٸ. شەشەمٸز دە كەتەمٸز. كەلەسٸ عۇمىرىمىزدا رۋحىمىزدى نەمەن قۋاتتاندىردىق, نەمەن ازىقتاندىردىق, ارى قاراي شارىقتاۋىمىز سوعان بايلانىستى. كٸتاپ وقىماعان, رۋحاني ٸلٸمگە قۇشتار بولماعان ادام ازعىنداپ, اقىر اياعى قىلمىسكەرگە اينالماي ما?! ال جاراتقاننىڭ الدىنا بارعاندا ول بەيباقتىڭ كٷنٸ نە بولاتىنى تٷسٸنٸكتٸ دٷنيە عوي. سوندىقتان ٶنەردٸڭ, ونىڭ ٸشٸندە ەڭ كەربەزٸ دە, پاراساتتىسى - ەدەبيەت, مىنا عاجايىپ ەلەم تٸرٸ تۇرعاندا مەڭگٸ جاسايدى. بٸر قىنجىلتاتىنى, ەدەبيەتتٸڭ پايداسىن ونى جاساۋشىلار كٶرە الماي كەتەدٸ... – ەڭگٸمەڭٸزگە راقمەت. ۆوكزال – كٶڭٸل كٷيدٸڭ مەسەلەسٸ. ا. قالاسىنان ا. قالاسىنا. نەمەسە ا. قالاسىنان ا. قالاسىنا. بەرٸبٸر ەمەس پە?! ادامدى ۇستاپ قالاتىن نەرسە كٶپ. سٶمكەڭە بەرٸ سىيمايدى. جەنە ەشتەڭە دە جوق. ەلدەبٸر ەۋەن... تاڭەرتەڭنەن بەرٸ جاتتالىپ قالعان, قايتالانىپ كەلە بەرەدٸ: «پورا, پورا, پورادۋەمسيا نا سۆوەم ۆەكۋ...». ول ٷنەمٸ جولعا شىعاتىنداي كٶڭٸل كٷيدە جٷرەدٸ. بٸراق بيلەت بٷگٸنگە ەمەس. قاي كٷنگە ەكەنٸ تاعى دا بەلگٸسٸز. ال ا. قالاسىنىڭ شامدارى – جاپ-جارىق, جارىقتىڭ دا كٶلەڭكەسٸ بار. ەڭگٸمەلەسكەن ەرلان جٷنٸستولىعىراق: http://massaget.kz/layfstayl/debiet/kkzhiek/42305/ماتەريالدى كٶشٸرٸپ باسقاندا Massaget.kz سايتىنا گيپەرسٸلتەمە مٸندەتتٸ تٷردە قويىلۋى تيٸس. اۆتورلىق قۇقىقتى ساقتاڭىز
.jpg)