مەملەكەتتٸك قىزمەت. مانساپتاعى ٸلگەرٸلەۋ

مەملەكەتتٸك قىزمەتشٸلەردٸڭ مانساپتىق ٸلگەرٸلەۋٸ قالاي جٷزەگە اسىرىلادى? باسشىلىق قىزمەتكە ٷمٸتكەرلەر كونكۋرستىق كوميسسييانىڭ شەشٸمدەرٸمەن كەلٸسپەگەن جاعدايدا نە ٸستەۋ كەرەك? مەملەكەتتٸك قىزمەت ٶتٸلٸ دەگەنٸمٸز نە?

وسى جەنە باسقا دا ساۋالدارعا بٷگٸن قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ مەملەكەتتٸك قىزمەت جەنە سىبايلاس جەمقورلىققا قارسى ٸس-قيمىل اگەنتتٸندە ٶتەتٸن بريفينگتە اگەنتتٸكتٸڭ مەملەكەتتٸك قىزمەت دەپارتامەنتٸ ديرەكتورىنىڭ م.ا. جارقىن تٸلەۋكەنوۆ, مەملەكەتتٸك قىزمەت سالاسىنداعى باقىلاۋ دەپارتامەنتٸ ديرەكتورىنىڭ ورىنباسارى ماقسات مۋسين جەنە قازاقستاننىڭ HR-مەنەدجەرلەرٸ قاۋىمداستىعىنىڭ پرەزيدەنتٸ گٷلميرا رايسوۆا جاۋاپ بەردٸ.

ٸشكٸ كونكۋرستار ينستيتۋتى

2016-شى جىلدان باستاپ قازاقستاندا مەملەكەتتٸك قىزمەتتٸڭ ماڭساپتىق مودەلٸ قولدانىسقا ەنگٸزٸلدٸ. بۇل مودەلدٸڭ تيٸمدٸ جۇمىس ٸستەۋٸ ٷشٸن اۆسترالييا, فرانتسييا, جاپونييا ەلدەرٸندەگٸ مەملەكەتتٸك قىزمەتتٸڭ تەجٸريبەسٸ نەگٸزگە الىنىپ, ٸشكٸ كونكۋرستار ينستيتۋتى ەنگٸزٸلدٸ. مۇنداي كونكۋرستار ەكٸ كەزەڭنەن تۇرادى.

بوس لاۋازىم پايدا بولعان كەزدە مەملەكەتتٸك ورگان ٸشكٸ كونكۋرستىڭ بٸرٸنشٸ كەزەڭٸن ٶتكٸزەدٸ. وعان بٸرٸنشٸ كەزەكتە وسى ورگاننىڭ تٶمەنگٸ لاۋازىمدارىنا يە قىزمەتشٸلەر قاتىسادى. مۇنداي امالدار مەملەكەتتٸك قىزمەتشٸلەرگە ٶزدەرٸنٸڭ مانساپتىق ٸلگەرٸلەۋٸن ۇزاق مەرزٸمگە جوسپارلاۋعا مٷمكٸندٸك بەرەدٸ. 

ٸشكٸ كونكۋرستىڭ بٸرٸنشٸ كەزەڭٸندە كونكۋرستى جارييالاعان مەملەكتتٸك ورگاننىڭ قىزمەتشٸلەرٸمەن قاتار ونىڭ اۋماقتىق بٶلٸمشەلەرٸنٸڭ قىزمەتكەرلەرٸ قاتىسا الادى. ول ٷشٸن تٶمەنگٸ لاۋازىمداردا ەڭبەك ٶتٸلٸ بولۋى شارت جەنە بوس لاۋازىمنىڭ مٸندەتتەرٸن اتقارۋعا سەيكەس كەلەتٸن بٸلٸمٸ بولۋى تيٸس.   

كونكۋرستىق ٸرٸكتەۋدٸڭ اشىقتىعىن قامتاماسىز ەتۋ ماقساتىندا اگەنتتٸكتە جەنە ونىڭ اۋماقتىق دەپارتامەنتتەرٸندە اپەللياتسييالىق كوميسسييالار جۇمىس ٸستەيدٸ. ٸرٸكتەۋدٸڭ نەتيجەلەرٸنە كٷمەن كەلتٸرگەن ٷمٸتكەرلەر وسى كوميسسييالارعا شاعىم تٷسٸرۋگە قۇقىلى. بۇدان بٶلەك ولار سوتقا دا ارىزدانا الادى. وسى كٷنگە دەيٸن ەلٸمٸز بويىنشا 10 مىڭنان استام كونكۋرس جارييالانىپ, كونكۋرستىق ٸرٸكتەۋدٸڭ ەدٸل ٶتۋٸە كٷمەن كەلتٸرگەن 30 ادام اپەللياتسييالىق شاعىم تٷسٸرگەن.  

مانساپتىق ٸلگەرٸلەۋدٸڭ ارقاسىندا جىل باسىنان بەرٸ ٸشكٸ كونكۋرستاردىڭ قورىتىندىسى بويىنشا تٶمەنگٸ لاۋازىمنان جوعارى لاۋازىمعا اۋىسقان قىزمەتشٸلەردٸڭ سانى 2 512 ادامعا جەتتٸ.

ٸشكٸ كونكۋرستاردىڭ ەكٸنشٸ كەزەڭٸ مەملەكەتتٸك قىزمەتتەگٸ تيٸستٸ ەڭبەك ٶتٸلٸ بار بارلىق مەملەكەتتٸك قىزمەتشٸلەر اراسىندا ٶتكٸزٸلەدٸ. جىل باسىنان بەرٸ 651 مەملەكەتتٸك قىزمەتشٸلەر ٸشكٸ كونكۋرستاردىڭ ەكٸنشٸ كەزەڭٸ ارقىلى ٶتٸپ, جوعارى لاۋازىمدارعا تاعايىندالعان.

كونكۋرستىڭ ٷشٸنشٸ كەزەڭٸ, ياعني جالپى كونكۋرس, تەك مەملەكەتتٸك قىزمەتشٸلەر اراسىندا تيٸستٸ ٷمٸتكەرلەر انىقتالماعان جاعدايدا عانا جارييالانادى. وعان بارلىق ازاماتتار قابىلدانا الادى. سونىڭ ٸشٸندە ەڭبەك ٶتٸلٸ جوق جوعارى وقۋ ورىندارىنىڭ تٷلەكتەرٸ دە قاتىسا الادى.

مەملەكەتتٸك قىزمەت ٶتٸلٸن ەسەپتەۋ تەرتٸبٸ تۋرالى

مەملەكەتتٸك قىزمەتشٸلەردٸڭ ەڭبەك ٶتٸلٸن ەسەپتەۋ مەسەلەسٸ بٷگٸنگٸ كٷندە ەڭ ٶزەكتٸ مەسەلەلەردٸڭ بٸرٸ. تٶراعانىڭ بلوگى مەن اگەنتتٸكتٸڭ رەسمي سايتىنا كەلەتٸن ساۋالداردىڭ باسىم بٶلٸگٸ ناق وسى مەسەلەگە قاتىستى.

مەملەكەتتٸك قىزمەت ٶتٸلٸنە مەملەكەتتٸك ورگاندارداعى اتقارىلعان قىزمەت ٶتٸلٸ كٸرەدٸ. مانساپتىق ٸلگەرٸلەۋ بارىسىندا مەملەكەتتٸك قىزمەت ٶتٸلٸنٸڭ بولۋى باستى شارت بولىپ سانالادى.

ٷستٸمٸزدەگٸ جىلدىڭ شٸلدە ايىنان بەرٸ لاۋازىمدىق جالاقىنى بەكٸتۋگە قۇقىق بەرەتٸن ەڭبەك ٶتٸلٸن ەسەپتەۋدٸڭ جاڭا ەرەجەلەرٸ قولدانىسقا ەنگٸزٸلدٸ. 

بۇل ەرەجەلەرگە سەيكەس, لاۋازىمدىق جالاقىنى بەكٸتۋگە قۇقىق بەرەتٸن ەڭبەك ٶتٸلٸنە ەسكەري قىزمەت, قۇقىق قورعاۋ جەنە ارنايى مەملەكەتتٸك ورگاندارداعى قىزمەت ٶتٸلٸ, ارنايى وقۋ ورىندارىنداعى جەنە ارنايى باستاپقى وقىتۋ ورىندارىنداعى بٸلٸم الۋ مەرزٸمٸ ەسەپتەلەدٸ. الايدا, ەڭبەك ٶتٸلٸنە تەك وتاندىق بٸلٸم وردالارىنداعى وقۋ مەرزٸمٸ ەسەپتەلەدٸ. (ٸٸم, ۇقك, باس پروكۋراتۋرانىڭ  اكادەمييالارى جەنە تاراتىلعان قارجى پوليتسيياسىنىڭ اكادەميياسى).

سونىمەن قاتار, لاۋازىمدىق جالاقىنى بەكٸتۋگە قۇقىق بەرەتٸن ەڭبەك ٶتٸلٸنە مەملەكەتتٸك مەكەمەلەردەگٸ باسشىلىق قىزمەتتەردەگٸ ەڭبەك ٶتٸلٸ دە قوسىلا الادى. بۇل جەردە مەملەكەتتٸك مەكەمە قاتارىنا مەملەكەتتٸك زاڭدى تۇلعالار – مەملەكەتتٸك مەكەمەلەر مەن مەملەكەتتٸك كەسٸپورىندار نازارعا الىنادى. 

مەملەكەتتٸك ورگانداردىڭ جولداۋى بويىنشا وقۋ مەرزٸمٸ, سونىڭ ٸشٸندە شەتەلدە بٸلٸم الۋ مەرزٸمٸ, مەملەكەتتٸك قىزمەت ٶتٸلٸنە قوسىلۋى مٷمكٸن ەگەر قىزمەتشٸ وقۋعا اتتانار كەزدە مەملەكەتتٸك قىزمەتتە ەڭبەك ەتسە جەنە وقۋى اياقتالىسىمەن مەملەكەتتٸك قىزمەتكە ورالسا.

بارلىق مەملەكەتتٸك ورگانداردا ەڭبەك ٶتٸلٸن بەكٸتۋ جٶنٸندەگٸ كوميسسييا جۇمىس ٸستەيدٸ. مەملەكەتتٸك قىزمەتشٸلەر وعان ارىزدانۋعا قۇقىلى.   

ەسكە سالا كەتەيٸك, 2016 جىلدىڭ 1-شٸ قاڭتارىنان باستاپ «قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ مەملەكەتتٸك قىزمەتٸ تۋرالى» زاڭ كٷشٸنە ەندٸ. ول «كەسٸبي مەملەكەتتٸك اپپارات قالىپتاستىرۋ» اتى بٸرٸنشٸ ينستيتۋتسيونالدىق رەفورمانى جٷزەگە اسىرۋدىڭ زاڭنامالىق نەگٸزٸن قالادى.

اگەنتتٸك اتالعان زاڭنىڭ جەنە «100 ناقتى قادام» ۇلت جوسپارىنىڭ جٷزەگە اسىرىلۋىن قامتاماسىز ەتەتٸن باسقا دا نورماتيۆتٸك-قۇقىقتىق اكتٸلەردٸڭ نەگٸزگٸ ەرەجەلەرٸن تٷسٸندٸرۋ بويىنشا جۇمىستاردى ودان ەرٸ جالعاستىرادى.