قىتاي حالىق رەسپۋبليكاسىنىڭ تٷرمەسٸندە وتىرعان قازاقستان ازاماتشاسى اقجارقىن تۇرلىبايدىڭ اناسى قىزىنىڭ قازٸرگٸ جاعدايى مەن اتىشۋلى قىلمىستىق ٸسكە قاتىستى تىڭ دەرەكتەردٸ ايتىپ بەردٸ, دەپ جازادى Sputnik قازاقستان تٸلشٸسٸ.
2014 جىلدىڭ ناۋرىز ايىندا گۋانچجوۋ ەۋەجايىندا 4,5 كەلٸ ەسٸرتكٸمەن ۇستالعان اقجارقىن تۇرلىباي ٸسٸ كٷللٸ ەلدٸ دٷرلٸكتٸرگەنٸ بەلگٸلٸ. بٸرٸ ونى اقشانىڭ سوڭىنان كەتتٸ دەپ ايىپتاسا, ەندٸ بٸرٸ 20 جاستاعى قازاق قىزى ەسٸرتكٸ بيزنەسٸمەن اينالىستى دەگەنگە سەنبەدٸ. تانىستارىنىڭ ٶتٸنٸشٸمەن مالايزيياعا تاۋار جەتكٸزٸپ بەرۋگە كەلٸسكەن ول ەلدەكٸمدەردٸڭ شىرماۋىنا تٷستٸ دەدٸ. قارشاداي قىزدىڭ تۋىستارى اقجارقىننىڭ كٸنەسٸز ەكەنٸن ايتىپ, ەلدەن كٶمەك كٷتتٸ. تٸپتٸ اناسى ەلباسىدان اراشا دا سۇرادى. 2015 جىلى گۋانچجوۋ سوتى قازاق قىزىنا ٶمٸر بويىنا باس بوستاندىعىن ايىرۋ جازاسىن بەردٸ. اقجارقىننىڭ ادۆوكاتتارى (اۆت: قازاقستاندىق سۇڭقار نۇرماعامبەتوۆ جەنە قىتايلىق ەكٸ قورعاۋشى) سوتتىڭ بۇل ٷكٸمٸمەن كەلٸسپەي, جوعارعى سوتقا شاعىم تٷسٸردٸ. 2016 جىلدىڭ سەۋٸرٸندە اپەللياتسييالىق سوت قازاق قىزىن ٶمٸر بويىنا باس بوستاندىعىنان ايىرعان گۋانچجوۋ سوتى ٷكٸمٸنٸڭ زاڭدى كٷشٸن جويىپ, ٸستٸ قايتا قاراۋ تۋرالى قاۋلى شىعاردى. ودان بەرٸ 2 جىل, 4 اي ٶتتٸ. جالپى ەسەپپەن العاندا اقجارقىن تۇرلىباي 4 جىل, 5 اي عۇمىرىن قىتاي اباقتىسىندا ٶتكٸزٸپ وتىر.
قىزىمدى ٷش-اق رەت كٶردٸم…"
"تۇلا بويى تۇڭعىشىمنىڭ ەسٸرتكٸ بيزنەسٸمەن اينالىستى دەگەنٸ جالعان ايىپ, انا جٷرەگٸم الدامايدى" دەگەن اقجارقىننىڭ اناسى سارى ۋايىمعا سالىنعانىنان بيىل ينسۋلت الىپ, اۋرۋحانادان بٸر-اق شىققان. بٸرنەشە اي ەم قابىلداعان ول بٷگٸندە جاعدايىم جاقسى, ٶزەگٸمدٸ ٶرتەيتٸنٸ پەرزەنتٸمە دەگەن ساعىنىشىم دەيدٸ.
"اقجارقىن قىتايدا ۇستالعالى بەرٸ ٷش-اق رەت كٶردٸم. سوڭعى رەت 2016 جىلى سوت وتىرىسىندا كەزدەستٸم. ودان بەرٸ 2,5 جىل ٶتتٸ. مەن ٷشٸن بۇل قانداي اۋىر ەكەنٸن سٶزبەن جەتكٸزە المايمىن. قورعاۋشىلارىنىڭ ايتۋىنشا, جاعدايى بٸرقالىپتى. جۇمىس ٸستەپ جٷر دەدٸ. ٶزٸنە قاجەتتٸ كٸتاپتاردى قىتايداعى قورعاۋشىسى اپارىپ بەرٸپ جٷر. بٸراق سانى شەكتەۋلٸ جەنە تەك اعىلشىن تٸلٸندە بولۋى كەرەك", — دەگەن اقجارقىننىڭ اناسى زۋحرا سەيتٸموۆا بٸرٸنشٸ كەزەكتە اتا-ەجەسٸ ٷشٸن دە الاڭداپ وتىرعانىن جەتكٸزدٸ.
ٶيتكەنٸ اقجارقىن اتا-ەجەنٸڭ قولىندا تەربيەلەنگەن. ونىڭ قىتاي ەلٸندە ۇستالدى دەگەنٸن ەستٸگەن قارييالار ٷشٸن بۇل حابار قاتتى سوققى بولىپ تيگەن.
قىتايلىق ماماندار دا اقجارقىن جاعىندا
سۇحبات بارىسىندا "قىزىمنىڭ اقتالىپ شىعاتىنىنا سەنٸمدٸمٸن" دەپ بٸرنەشە رەت ايتقان زۋحرا سەيتٸموۆا ادۆوكاتتارى دا سوت ٷكٸمٸ اقجارقىننىڭ پايداسىنا شىعادى دەپ بولجام جاساپ وتىر دەيدٸ.
"اقجارقىن وسى ۋاقىتقا دەيٸن تاعىلعان كٸنەنٸ مويىنداعان جوق. باسىندا ونىڭ ٸسٸ قۇجاتتاردا باسقاشا جازىلعان, كەيٸن وعان تاعىلعان ٶمٸر بويىنا باس بوستاندىعىنان ايىرۋ جازاسى الىندى. ەندٸ ٸس قايتا قارالىپ جاتقان سوڭ قۇجاتتار دا ٶزگەرتٸلەتٸنٸ بەلگٸلٸ. ٶتكەندە قورعاۋشىسى ٸستٸڭ سوزىلىپ كەتۋٸن وسىمەن بايلانىستىردى. شىنىمدى ايتسام, نە ويلارىمدى دا بٸلمەيمٸن. ٸشكٸ تٷيسٸگٸم الدامايدى دەپ وتىرمىن" دەگەن زۋحرا سەيتٸموۆا قىتايلىق كەيبٸر ماماندار دا اقجارقىننىڭ كٸنەسٸز ەكەنٸنە سەنٸپ وتىر دەيدٸ.
"اقجارقىننىڭ ەۋەجايدا ۇستالعان كەزٸندەگٸ ۆيدەوجازبالاردى كٶرگەن قىتايلىق پسيحولوگ ماماندارى ەگەر سٶمكەسٸندە ەسٸرتكٸ بارىن بٸلەتٸن ادامنىڭ جٷزٸندە كٸشكەنە بولسىن ەموتسييانىڭ بايقالىپ, قوبالجۋى تيٸستٸگٸن ايتىپتى. ال اقجارقىن ەشبٸر الاڭسىز تۇرعان. مامانداردىڭ ايتۋىنشا, ەگەر ادام بٸر رەت بولسا دا ەسٸرتكٸ قولدانسا, قان قۇرامىندا ول بٸرنەشە ۋاقىتتا جويىلىپ كەتۋٸ مٷمكٸن, بٸراق تىرناق پەن شاشتا ٶمٸر بويىنا ساقتالادى ەكەن. تٸپتٸ ەسٸرتكٸنٸ جاي ۇستاپ كٶرگەن ادامنىڭ قولىنداعى كلەتكالاردا ونىڭ قۇرامى ساقتالادى دەيدٸ. بۇل ەكٸ ساراپتاما قورىتىندىسىندا دا اقجارقىن تازا بوپ شىقتى. ادۆوكاتتارى دا شىندىقتىڭ جەڭٸپ شىعاتىنىنا سەندٸرٸپ وتىر",-دەدٸ قىتاي تٷرمەسٸندە وتىرعان بويجەتكەننٸڭ اناسى.
"ادۆوكات اقىسىن تاپپاي وتىرمىن"
اقجارقىن تۇرلىباي ٸستٸ بولعان سوڭ اتا-اناسى ٷيلەرٸن ساتىپ, تۋىستارىنان جىلۋ جيناعان. كەيٸن كرەديت العان. باس-اياعى جينالعان 10 مىڭ اقش دوللارىن قىتايداعى قوس ادۆوكاتتىڭ قىزمەت اقىسى رەتٸندە تٶلەگەن. ونىڭ بٸرٸ اعىلشىن جەنە ورىس, ەكٸنشٸسٸ قىتاي تٸلٸن ەركٸن مەڭگەرگەن. ال قازاقستانداعى قورعاۋشى سۇڭقار نۇرماعانبەتوۆ اقجارقىنعا اقىسىز اراشا بولىپ كەلەدٸ.
"قىتايداعى ەكٸ قورعاۋشىنىڭ قىزمەت اقىسىنىڭ بٸر ميلليون تەڭگەسٸ قالعان. ونى ناۋرىز ايىندا بەرۋٸم كەرەك ەدٸ. ٶزٸم "قىزمەت اقىسىن ەلٸ كٷنگە دەيٸن تٶلەمەگەن سوڭ, جۇمىس ٸستەمەي جاتىر ما ەكەن?" دەپ ويلانىپ وتىرمىن. بٸر ميلليون تەڭگە بٸز ٷشٸن وڭاي اقشا ەمەس. ٶزٸم ەكٸ جەردە جۇمىس ٸستەيمٸن, تاپقان تابىسىم كرەديتٸم (اقجارقىن ۇستالعان كەزدە قورعاۋشى اقىسىن تٶلەۋ ٷشٸن الىنعان – اۆتور) مەن كٷندەلٸكتٸ اس-اۋقاتتان ارتىلمايدى. اقجارقىننان ٶزگە دە پەرزەنتتەرٸم بار عوي" دەپ مۇڭىن شاققان انا قارجىنىڭ جوقتىعى قولدى بايلاپ وتىرعانىن ايتتى. تٸپتٸ قىتاي ەلٸنە بارماق تٷگٸلٸ, ۆيزا جاساتۋدىڭ ٶزٸنە اقشا تاپپاي وتىر ەكەن. سٸم جاساپ بەرگەن ۆيزا مەرزٸمٸ ٶتٸپ كەتٸپتٸ.
ٷكٸم شىعاتىن كٷندٸ ەشكٸم بٸلمەيدٸ
"قورعاۋشىلار ٷكٸم ٶتكەن جىلدىڭ باسىندا شىعىپ قالار دەپ ٷمٸتتەندٸرٸپ ەدٸ. كەيٸن سول جىلدىڭ سوڭىندا ارى كەتسە ٷش ايدا ٷكٸم شىعۋى مٷمكٸن دەپ تە بولجام جاسادى. ودان بەرٸ قانشاما ۋاقىت ٶتتٸ. قازٸر حابار جوق. ادۆوكاتتارى كٷتۋدەن باسقا امال جوق دەيدٸ. ٷكٸمنٸڭ قاشان شىعاتىنى تۋرالى تٸپتٸ بولجام دا جاساي الماي وتىر ول كٸسٸلەر. قورعاۋشىلارى قولدارىنان كەلگەننٸڭ بارىن جاساپ جاتقانىنا سەنٸمدٸمٸن. وسى تامىز ايىنىڭ ٸشٸندە قىتايداعى قورعاۋشىلارىنىڭ بٸرٸ الماتىعا كەلمەكشٸ. جاقسى حابار بولار دەپ ٷمٸتتەنٸپ وتىرمىن", - دەدٸ زۋحرا سەيتٸموۆا.
ەسكە سالا كەتسەك, جۋىردا عانا اقجارقىن تۇرلىبايدىڭ قازاقستانداعى ادۆوكاتى سۇڭقار نۇرماعانبەتوۆ قىتاي ەلٸنە بارىپ قايتتى.
"شٸلدەنٸڭ 17-20 ارالىعىندى قىتايدا بولدىم. جۇمىسىم اقجارقىن تۇرلىبايدىڭ ٸسٸنە قاتىستى. قازٸر نە بولىپ جاتىر? سوت شەشٸمٸ جارييا ەتۋ ساتىسىندا تۇر. سوت (جاڭا قۇرام) كەڭەس بەرۋ بٶلمەسٸنە كەتتٸ. اقجارقىننىڭ جاعدايى بۇرىنعىداي قاناعاتتانارلىق دەڭگەيدە”, – دەپ جازدى ادۆوكات جەلٸدەگٸ پاراقشاسىندا.
