28 ناۋرىز كٷنٸ ٶتكەن سەنات وتىرىسىندا دەپۋتات تٶلەۋبەك مۇقاشەۆ قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەمەر-مينيسترٸ ا.ۇ. ماميننٸڭ اتىنا دەپۋتاتتىق ساۋال جولدادى.
قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ
پرەمەر-مينيسترٸ
ا.ۇ.مامينگە
قۇرمەتتٸ اسقار ۇزاقبايۇلى!
ٶزدەرٸڭٸز بٸلەتٸندەي, بيىلعى 25 ناۋرىزدا ماڭعىستاۋ وبلىسىنداعى «قالامقاس» كەن ورنىنداعى 8237 ۇڭعىدا گاز بەن سۋدىڭ بٸرنەشە مەرتە جويقىن اتقىلاۋىنان كەيٸن ٶرت بولدى.
ستراتەگييالىق ماڭىزى بار نىسانعا عانا ەمەس, سونىمەن بٸرگە كاسپيي ايماعىنىڭ ەكولوگيياسىنا قاتتى زييان كەلدٸ.
بۇل جاعداي «قالامقاس» كەن ورنىندا مۇناي بارلاۋمەن جەنە ٶندٸرۋمەن اينالىساتىن كومپانييالاردىڭ عانا ەمەس, سونداي-اق جەر قويناۋىن پايدالانۋ, ٶرتتەن جەنە ٶنەركەسٸپ قاۋٸپسٸزدٸگٸ سالاسىنداعى مەملەكەتتٸك ساياساتتى قالىپتاستىرۋ مەن ٸسكە اسىرۋ مەسەلەلەرٸ زاڭ جٷزٸندە جٷكتەلگەن مەملەكەتتٸك ورگانداردىڭ ولقىلىقتارىنا بايلانىستى ورىن الدى دەپ ويلايمىن. ونىڭ ٷستٸنە, بيىلعى جىلعى 13 ناۋرىزدا ورىن العان اپاتتى وقشاۋلاۋعا قاجەتتٸ ۋاقىتتى جٸبەرٸپ الىپ, اپاتتى جويۋعا قاجەتتٸ كٷشتەر مەن قۇرالداردىڭ ەلەۋەتٸ پايدالانىلمادى, ۇڭعىدا ٶرت شىققاننان كەيٸن عانا مەسەلەگە نازار اۋدارىدى. جەر قويناۋىن قورعاۋ مەن پايدالانۋ ەرەجەلەرٸ بۇزىلعانى ايدان انىق.
مەملەكەتتٸك جەنە جەكە ٶرت سٶندٸرۋ كٷشتەرٸنٸڭ وسىنداي اپاتتى جويۋعا قاجەتتٸ ەشقانداي قۇرالدارى مەن مٷمكٸندٸكتەرٸ جوق ەكەنٸن ايتا كەتكەن جٶن.
جوعارىدا ايتىلعان جاعداي قاۋٸپتٸ ٶندٸرٸس وبەكتٸلەرٸندەگٸ جازاتايىم وقيعالار مەن جاعداياتتاردان تۋىندايتىن قاۋٸپتٸ ٶندٸرٸستٸك كٶرٸنٸستەردٸڭ زيياندى ەسەرلەرٸن بولدىرماۋعا ارنالعان ٶنەركەسٸپ قاۋٸپسٸزدٸگٸ سالاسىنداعى تيٸستٸ مەملەكەتتٸك قاداعالاۋ جٷرگٸزٸلمەگەنٸن كٶرسەتتٸ.
سونىمەن قاتار قاۋٸپتٸ تەحنيكالىق قۇرالداردى پايدالاناتىن قاۋٸپتٸ ٶندٸرٸس وبەكتٸلەرٸ مەن ۇيىمداردىڭ اپاتتار مەن ولاردىڭ زارداپتارىن جويۋ جەنە وقشاۋلاۋ جۇمىستارىن جٷرگٸزۋگە دايىندىعىن مەملەكەتتٸك باقىلاۋ ەلسٸز ەكەنٸ بايقالىپ وتىر.
سونداي-اق, اپاتتا قۇتقارۋ قىزمەتٸ مەن قۇرالىمدار جۇمىسىنىڭ اراسىندا, تٶتەنشە جاعدايلاردى جويۋعا ارنالعان قاجەتتٸ كٷشتەر مەن قۇرالداردى جەدەل تٷردە تارتۋ ماقساتىنداعى مەملەكەتتٸك ەمەس ٶرتكە قارسى قىزمەتتەردٸڭ ٷيلەسٸمٸ جوق.
وعان قوسا, نەگٸزگٸ قىزمەتٸ وسىنداي دەڭگەيدەگٸ ٶرتتٸ جويا الاتىن, رەسپۋبليكانىڭ بارلىق ٶنەركەسٸپتٸ ايماقتارىندا جۇمىس ٸستەيتٸن ەرٸ 13 فيليالى بار ەلٸمٸزدەگٸ جالعىز مەملەكەتتٸك كەسٸبي ەسكەريلەندٸرٸلگەن اۆارييالىق-قۇتقارۋ قىزمەتٸ 2018 جىلى جەكەشەلەنٸپ كەتتٸ.
ٷكٸمەتتٸڭ جەر قويناۋىن پايدالانۋ سالاسىنداعى مەملەكەتتٸك ساياساتتىڭ نەگٸزگٸ باعىتتارىن بەلگٸلەيتٸنٸن, سونداي-اق ٶرت پەن ٶنەركەسٸپتٸك قاۋٸپسٸزدٸگٸن قامتاماسىز ەتەتٸنٸن ەسكەرە وتىرىپ, بٸرٸنشٸدەن, جازاتايىم وقيعالاردىڭ سەبەپتەرٸن تەرگەپ-تەكسەرۋدٸ جەنە ايقىنداۋدى قاجەت دەپ سانايمىز. سونىمەن قاتار زاڭنامادا بەلگٸلەنگەن تەرتٸپتە مىنانداي ٶزەكتٸ مەسەلەلەرگە جاۋاپ بەرۋدٸ سۇرايمىز:
1. وسىنداي جاعدايلارعا جول بەرمەۋ ٷشٸن ٷكٸمەت بولاشاقتا قانداي شارالار قابىلداۋدى جوسپارلاپ وتىر?
2. ەلٸمٸزدەگٸ كەسٸبي اپاتتا قۇتقارۋ قىزمەتتەرٸ مەن تٶتەنشە جاعدايلاردى جەنە ولاردىڭ زارداپتارىن جويۋ جٶنٸندەگٸ بٶلٸمشەلەردٸڭ رەسپۋبليكاداعى بارلىق قاۋٸپتٸ ٶندٸرٸس نىساندارىنا قىزمەت كٶرسەتۋ جاعدايى قانداي?
3. كەسٸبي اپاتتا قۇتقارۋ قىزمەتتەرٸ مەن قۇرالىمدارىنىڭ دايىندىعى, ونىڭ ٸشٸندە اپاتتا قۇتقارۋ جۇمىستارىن جٷرگٸزۋ ٷشٸن قاجەتتٸ تەحنيكامەن, جابدىقتارمەن, ساقتاندىرۋ قۇرالدارىمەن جەنە جەكە قورعانۋ اسپاپتارىمەن قامتاماسىز ەتٸلۋ دەڭگەيٸ قانداي?
قۇرمەتپەن, ت. مۇقاشەۆ