اقوردادا قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ مەملەكەتتٸك حاتشىسى قىرىمبەك كٶشەرباەۆتىڭ تٶراعالىعىمەن قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتٸنٸڭ جانىنداعى سىبايلاس جەمقورلىققا قارسى ٸس-قيمىل جٶنٸندەگٸ كوميسسييانىڭ وتىرىسى ٶتتٸ, دەپ حابارلايدى "ۇلت اقپارات" اقوردانىڭ باسپاسٶز قىزمەتٸنە سٸلتەمە جاساپ.
كوميسسييا سۋ رەسۋرستار سالاسىنداعى زاڭدىلىقتىڭ ساقتالۋى, مەملەكەت باسشىسىنىڭ بيزنەستٸ زاڭسىز ەكٸمشٸلٸك قىسىمنان جەنە قىلمىستىق قۋدالاۋ قاتەرٸنەن كورعاۋ جٶنٸندەگٸ مەسەلەلەردٸ قارادى.
وتىرىستا جوعارعى سوت, باس پروكۋراتۋرا, رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتٸڭ اتقارىلۋىن باقىلاۋ جٶنٸندەگٸ ەسەپ كوميتەتٸ, سىبايلاس جەمقورلىققا قارسى ٸس-قيمىل اگەنتتٸگٸ, قارجى مينيسترلٸگٸ, ۇلتتىق ەكونوميكا مينيسترلٸگٸ, يندۋسترييا جەنە ينفراقۇرىلىمدىق دامۋ مينيسترلٸگٸ, ەكولوگييا, گەولوگييا جەنە تابيعي رەسۋرستار مينيسترلٸگٸ, سونداي-اق, «اتامەكەن» ۇكپ باسشىلارىنىڭ ەسەپتەرٸ تىڭدالدى.
تالقىلاۋ بارىسىندا كوميسسييا مٷشەلەرٸ ەكولوگييا, گەولوگييا جەنە تابيعي رەسۋرستار مينيسترلٸگٸ سۋ رەسۋرستارى كوميتەتٸنٸڭ رەسپۋبليكادا سۋمەن قامتاماسىز ەتۋ ساپاسىن ەدەۋٸر تٶمەندەتۋگە جول بەرگەن جٷيەسٸز ولقىلىقتارىنا نازار اۋداردى. اتاپ ايتساق گيدروتەحنيكالىق نىسانداردىڭ 42 پايىزى اپاتتىق جاعدايدا تۇر, ماگيسترالدىق سۋ توراپتارىنداعى شىعىندى ازايتۋ, وڭالتۋ جەنە جاڭا ينفراقۇرىلىمدار قۇرىلىسىنا قاتىستى پروبلەمالار ٶتكٸر كٷيٸندە تۇر.
بيىل كوميتەتتٸ جەنە ونىڭ قۇرىلىمدىق بٶلٸمشەلەرٸن تەكسەرۋ بارىسىندا قىمقىرۋ, قارجىلىق زاڭ بۇزۋشىلىقتار, بيۋدجەت قاراجاتىن تيٸمسٸز جوسپارلاۋ جەنە پايدالانۋدىڭ كٶپتەگەن فاكتٸلەرٸ انىقتالدى. سونىڭ سالدارىنان زاڭدىلىقتىڭ بۇزىلۋى بويىنشا 26 ۇسىنىم ەنگٸزٸلٸپ, شىعىننىڭ جالپى سوماسى 8 ميللياردتان استام تەڭگەنٸ قۇرايتىن 25 فاكتٸ بويىنشا سوت الدى تەرگەۋ جۇمىستارى باستالدى. سوڭعى جىلدارى سىبايلاس جەمقورلىققا قارسى ٸس-قيمىل اگەنتتٸگٸ كوميتەتتٸڭ جەنە وعان قاراستى ۇيىمداردىڭ قىزمەتكەرلەرٸ تاراپىنان جاسالعان بٸرقاتار جەمقورلىق قىلمىستارىن تٸركەدٸ, ولاردىڭ بارلىعى قىلمىستىق جاۋاپكەرشٸلٸككە تارتىلدى.
وسىنداي سىبايلاس جەمقورلىق قۇقىق بۇزۋشىلىقتارىنىڭ جولىن كەسۋ ماقساتىندا ايقىن ەرٸ اشىقتىق, ٸزگٸلٸك قاعيداتتارىن كەڭ تٷردە ەنگٸزۋ جەنە رەسپۋبليكادا قوعامدىق باقىلاۋدى جٷزەگە اسىرۋ ٷشٸن ارنايى قۇرىلعان «ادالدىق الاڭى» جوبالىق وفيسٸ شەڭبەرٸندە سىبايلاس جەمقورلىققا قارسى جۇمىس جٷرگٸزۋدٸڭ ماڭىزدىلىعى اتاپ ٶتٸلدٸ.
كەسٸپكەرلٸك ەركٸندٸگٸنٸڭ كونستيتۋتسييالىق قۇقىعىن ٸسكە اسىرۋ مەسەلەسٸ بويىنشا مەملەكەتتٸك حاتشى قىرىمبەك كٶشەرباەۆ باقىلاۋ, قاداعالاۋ قىزمەتٸ سالاسىندا كەڭ اۋقىمدى زاڭنامالىق رەفورمالار جٷرگٸزٸلگەنٸن باسا ايتتى.
بۇل ورايدا كەسٸپكەرلٸك سۋبەكتٸلەرٸنە قاتىستى قىلمىستىق ٸستەردٸ تٸركەۋ قىسقارتىلىپ, ەكٸمشٸلٸك جەنە قىلمىستىق زاڭناما ٸزگٸلەندٸرٸلدٸ, سونىمەن قاتار, سالىقتىق قۇقىق بۇزۋشىلىقتى قىلمىسسىزداندىرۋعا باعىتتالعان نورمالار قاراستىرىلدى.
سونىمەن قاتار رەسپۋبليكادا زاڭسىز تەكسەرۋ سانى ازايىپ, قاۋٸپ-قاتەرلەردٸ باسقارۋدى باعالاۋ جٷيەسٸ ەنگٸزٸلدٸ جەنە ادامي فاكتوردى بولدىرماۋعا, تەكسەرۋ سۋبەكتٸلەرٸن دەربەس انىقتاۋعا مٷمكٸندٸك تۋعىزاتىن «تسوبت» (تەكسەرۋ سۋبەكتٸلەرٸ مەن وبەكتٸلەرٸنٸڭ بٸرىڭعاي تٸزٸلٸمٸ) اقپاراتتىق جٷيەسٸ ەزٸرلەندٸ. مەملەكەتتٸك ورگانداردىڭ شاعىن جەنە ورتا بيزنەسكە زاڭسىز ارالاسۋ فاكتٸلەرٸنٸڭ الدىن الۋ جۇمىستارى بەلسەندٸ جٷرگٸزٸلۋدە, سول ارقىلى مىڭنان استام كەسٸپكەردٸڭ قۇقىعىن قورعاۋ مٷمكٸن بولدى. ەلٸمٸزدٸڭ بارلىق ٶڭٸرلەرٸندە بيزنەس جوبالاردىڭ سىبايلاس جەمقورلىققا قارسى سٷيەمەلدەنۋٸن قامتاماسىز ەتەتٸن فرونت-وفيستەر اشىلدى.
كوميسسييا شەشٸمٸمەن مەملەكەتتٸك ورگاندارعا سۋ رەسۋرستارىن باسقارۋ سالاسىنداعى جوبالاردى ٸسكە اسىرۋدا زاڭدىلىقتىڭ ساقتالۋىن تەكسەرۋ جٶنٸندە قۇقىق قورعاۋ ورگاندارىنىڭ تيٸمدٸ جۇمىسىن ٷيلەستٸرۋدٸ قامتاماسىز ەتۋ, سونداي-اق, بيزنەستٸ قورعاۋ مەسەلەلەرٸندە ازاماتتىق-قۇقىقتىق قاتىناستاردا رەيدەرلٸك فاكتٸلەردٸ شەكتەۋ بويىنشا ەدٸستەمەلٸك ۇسىنىمداردى ەزٸرلەۋ تاپسىرىلدى. وتىرىستى قورىتىندىلاي كەلە كوميسسييا مٷشەلەرٸ باقىلاۋ-قاداعالاۋ قىزمەتٸن تسيفرلاندىرۋ مەسەلەسٸن جەتٸلدٸرۋدٸ جەنە سىبايلاس جەمقورلىققا قارسى ٸس-قيمىل جٶنٸندە جۇرتشىلىق اراسىندا اۋقىمدى اقپاراتتىق جۇمىس جٷرگٸزۋدٸ ۇسىندى.
