قازاقستانداعى كٶشباسشى ەيەلدەر بۋىنى: ولار قاي سالالاردا ەڭبەك ەتۋدە?

فوتو: Dalanews.kz

قازاقستاندا ەيەلدەر كەسٸپكەرلٸگٸ مەن ولاردىڭ قارجى, ٶندٸرٸس, ەلەۋمەتتٸك سالالارداعى جەتەكشٸ رٶلٸ جىل ساناپ ارتىپ كەلەدٸ. ولار شاعىن جەنە ورتا بيزنەستە عانا ەمەس, ٸرٸ كومپانييالار مەن بانكتەردٸڭ باسقارۋ قۇرىلىمىندا دا جوعارى لاۋازىمدارعا يە. كٶشباسشى ەيەلدەر ەكونوميكانىڭ ەرتٷرلٸ سەكتورىنا جاڭاشىلدىق ەنگٸزٸپ, ەلٸمٸزدٸڭ دامۋىنا ايتارلىقتاي ٷلەس قوسۋدا, دەپ حابارلايدى Ult.kz.

بيزنەستە جەنە قارجى سەكتورىندا ەيەلدەردٸڭ بولۋى نەلٸكتەن ماڭىزدى?

ەيەلدەر باسقاراتىن كومپانييالار مەن قارجى ۇيىمدارى كٶبٸنەسە تۇراقتىلىققا, ۇزاق مەرزٸمدٸ ستراتەگيياعا جەنە ەلەۋمەتتٸك جاۋاپكەرشٸلٸككە ەرەكشە نازار اۋدارادى. ولاردىڭ كٶشباسشىلىق ستيلٸ بيزنەس پەن ەكونوميكانىڭ تۇراقتى ٸلگەرٸلەۋٸنە ىقپال ەتەدٸ.

ستاتيستيكاعا سٷيەنسەك:

• ​• ​قازاقستاندا شاعىن جەنە ورتا بيزنەس سۋبەكتٸلەرٸنٸڭ شامامەن 43%-ىن ەيەلدەر باسقارادى.
• ​• ​قارجى سەكتورىنىڭ 50%-دان استامى ەيەل قىزمەتكەرلەردەن تۇرادى, ال ولاردىڭ بٸرقاتارى جەتەكشٸلٸك قىزمەتتەردٸ اتقارادى.
• ​• ​بانك سەكتورىندا ەيەلدەردٸڭ ٷلەسٸ ارتىپ, بٸرنەشە ٸرٸ قارجى ينستيتۋتتارىن ەيەل باسشىلار باسقارىپ وتىر.
• ​• ​ەيەل كەسٸپكەرلەر نەگٸزٸنەن بٸلٸم بەرۋ, دەنساۋلىق ساقتاۋ, ساۋدا-ساتتىق, قىزمەت كٶرسەتۋ سالالارىندا كٶپتەپ كەزدەسەدٸ. 
• ​• ​بۇۇ-نىڭ زەرتتەۋلەرٸنە سەيكەس, ەيەلدەر كەسٸپكەرلٸگٸ جۇمىس ورىندارىن كٶبەيتٸپ, ەكونوميكالىق ٶسٸمدٸ جەدەلدەتۋگە ىقپال ەتەدٸ.

قازاقستاندىق بيزنەستەگٸ جەنە بانك سەكتورىنداعى كٶشباسشى ەيەلدەر

ٷمٸت شاياحمەتوۆا – بانك سەكتورىنداعىكٶشباسشى

ٷمٸت بولاتحانقىزى شاياحمەتوۆا – قازاقستانداعى ەڭ ٸرٸ بانكتەردٸڭ بٸرٸ Halyk Bank-تٸڭ باسقارما تٶرايىمى. ونىڭ جەتەكشٸلٸگٸمەن بانك ەلٸمٸزدەگٸ قارجى جٷيەسٸنٸڭ نەگٸزگٸ تٸرەكتەرٸنٸڭ بٸرٸنە اينالىپ, تسيفرلاندىرۋ مەن يننوۆاتسييا باعىتىندا ٷلكەن جەتٸستٸكتەرگە جەتتٸ.

لەززات يبراگيموۆا – تۇرعىن ٷي قۇرىلىس جيناق جٷيەسٸن ٸسكە اسىرۋشى

لەززات ەركٸنقىزى يبراگيموۆا «وتباسى بانك» اق ديرەكتورلار كەڭەسٸنٸڭ مٷشەسٸ. بۇعان دەيٸن «وتباسى بانكتٸڭ» باسقارما تٶرايىمى, "بەيتەرەك" حولدينگٸ تٶراعاسىنىڭ ورىنباسارى بولعان. "دامۋ"كەسٸپكەرلٸكتٸ دامىتۋ قورىن باسقارىپ, 20 جىلدان بەرٸ شاعىن جەنە ورتا بيزنەستٸ مەملەكەتتٸك قولداۋ مەسەلەلەرٸن زەرتتەپ كەلەدٸ.

ينۆەستيتسييا, ٶندٸرٸس جەنە قۇرىلىس سەكتورىنداعى ەيەلدەر

اينۇر شەنەنوۆا – ينۆەستيتسييالىق حولدينگتٸ باسقارۋشى

اينۇر شەنەنوۆا – “KIPROS” جەكە ينۆەستيتسييالىق حولدينگٸنٸڭ باس ديرەكتورى. قازاقستاننىڭ ٸرٸ ۇلتتىق كومپانييالارىندا باسقارۋ جەنە ستراتەگييالىق دامۋ سالاسىندا كٶپ جىلدىق تەجٸريبەسٸ بار. ول “قازاقستان تەمٸر جولى” اق باس ديرەكتورىنىڭ بٸرٸنشٸ ورىنباسارى, “قازمۇنايگاز” ۇك” اق مۇناي كەسٸپشٸلٸك قىزمەتتەرٸ جٶنٸندەگٸ باسقارۋشى ديرەكتورى بولعان.

التىناي قونىسباەۆا – قۇرىلىس جەنە دەۆەلوپمەنت سالاسىنداعى جەتەكشٸ

التىناي قونىسباەۆا Mercury Properties كومپانيياسىنىڭ باس ديرەكتورى. ونىڭ باسقارۋشىلىق تەجٸريبەسٸ 20 جىلدان اسادى, بۇعان دەيٸن “Kcell” اق, “قازمۇنايگاز” ۇك اق, “قازترانسويل” اق سيياقتى ٸرٸ كومپانييالاردا جەتەكشٸ قىزمەتتەر اتقارعان.

دينارا شٷكٸجانوۆا - ماشينا جاساۋ سالاسىنداعى جەتەكشٸ بيزنەس ٶكٸلٸ

دينارا شٷكٸجانوۆا – قازاقستان رەسپۋبليكاسى مەجٸلٸسٸنٸڭ VIII شاقىرىلىمداعى دەپۋتاتى, ەكونوميكالىق رەفورما جەنە ٶڭٸرلٸك دامۋ كوميتەتٸنٸڭ مٷشەسٸ, «اگروماشحولدينگ KZ» اق پرەزيدەنتٸ (2022). ول «رەسپۋبليكا» پارتيياسىنىڭ تەڭتٶراعاسى ەرٸ بيزنەستەگٸ تانىمال جاس ەيەل.

ەيەل كەسٸپكەرلەرگە قانداي قولداۋ بار?

قازاقستاندا ەيەلدەر كەسٸپكەرلٸگٸن دامىتۋ ٷشٸن ەرتٷرلٸ باعدارلامالار ٸسكە قوسىلعان:

• ​•​“ەيەلدەر كەسٸپكەرلٸگٸن دامىتۋ ورتالىقتارى” – كەسٸپ اشقىسى كەلەتٸن ەيەلدەرگە كەڭەس بەرەدٸ.
• ​•​“بيزنەستٸڭ جول كارتاسى – 2025” باعدارلاماسى – كەسٸپكەرلەرگە مەملەكەتتٸك سۋبسيدييالار ۇسىنادى.
• •​ميكرونەسيەلەر مەن گرانتتار – ەيەلدەردٸڭ ستارتاپتارىن قارجىلاندىرۋعا مٷمكٸندٸك بەرەدٸ.

قايىرىمدىلىق جەنە بٸلٸم سالاسىنداعى كٶشباسشى ەيەلدەر

دينارا قۇلىباەۆا – بٸلٸم مەن ەلەۋمەتتٸك جوبالارعا قولداۋ كٶرسەتۋشٸ

دينارا قۇلىباەۆا – ەلٸمٸزدەگٸ ەڭ ٸرٸ بٸلٸم قورلارىنىڭ بٸرٸ NNEF قورىنىڭ نەگٸزٸن قالاۋشى. ونىڭ باستاماسىمەن كٶپتەگەن بٸلٸم بەرۋ, دەنساۋلىق ساقتاۋ جەنە مەدەنيەت جوبالارى جٷزەگە اسۋدا.

ەسەل تاسماعامبەتوۆا – ەكولوگييالىق جەنە ەلەۋمەتتٸك جوبالاردىڭ باستاماشىسى

ەسەل قازاقستاندا قورشاعان ورتانى قورعاۋ جەنە ەلەۋمەتتٸك دامۋ سالاسىندا بەلسەندٸ جۇمىس ٸستەيدٸ. ول “سەبي” قورى ارقىلى بٸلٸم بەرۋ, مەديتسينا جەنە ەكولوگييا باعىتتارىندا كٶپتەگەن قايىرىمدىلىق جوبالارىن جٷزەگە اسىرىپ كەلەدٸ.

گٷلجان اسانوۆا – بالالارعا قامقورلىق كٶرسەتۋشٸ

گٷلجان ساتىلحانوۆنا اسانوۆا – قازاقستاننىڭ SOS بالالار اۋىلدارىنىڭ ۇلتتىق ديرەكتورى. ول بالالارعا قامقورلىق كٶرسەتۋ سالاسىندا ۇزاق جىلدار بويى ەڭبەك ەتٸپ كەلەدٸ. گٷلجان حانىمنىڭ باسشىلىعىمەن ۇيىم كٶپتەگەن بالالار مەن وتباسىلارعا كٶمەك كٶرسەتٸپ, ولاردىڭ ٶمٸر سٷرۋ جاعدايلارىن جاقسارتۋعا باعىتتالعان جوبالاردى جٷزەگە اسىرۋدا.

ەكاتەرينا سمولياكوۆا – بٸلٸكتٸ پەداگوگ جەنە تٸل جاناشىرى

ەكاتەرينا سمولياكوۆا - جاڭا تاعايىندالعان قرمەجٸلٸسٸنٸڭ دەپۋتاتى. رەسەيدٸڭ تۋماسى سمولياكوۆا قازاقستانعا كٶشٸپ كەلگەننەن كەيٸن قازاق تٸلٸ مەن ەدەبيەتٸ ماماندىعى بويىنشا فيلولوگييا فاكۋلتەتٸندە وقىدى. ول ەڭبەك جولىن قازاق تٸلٸ مەن ەدەبيەتٸ پەنٸنٸڭ مۇعالٸمٸ رەتٸندە مەكتەپتەن باستاپ, كەيٸن كوللەدجدە جالعاستىردى. 2016 جىلدان قبتۋ-دا وقىتۋشى بولىپ جۇمىس ٸستەپ, پرورەكتورلىق قىزمەتكە دەيٸن كٶتەرٸلدٸ.

سپورت جەنە ەكسترەمالدى تۋريزمدەگٸ ەيەلدەر

ماقپال بۋراشەۆا – قازاقستانداعى ەيەلدەر الپينيزمٸنٸڭ كٶشباسشىسى, بٸرنەشە ەلەمدٸك شىڭداردى باعىندىرعان سپورتشى. ول جاستاردى الپينيزمگە باۋلىپ, تاۋلى ايماق تۋريزمٸنٸڭ دامۋىنا ٷلەس قوسىپ كەلەدٸ.

ابيبا ەبۋجاقىنوۆا – دزيۋدوشى. تاشكەنتتەگٸ ەلەم چەمپيوناتىندا مەدال العان تۇڭعىش قازاق قىزى اتاندى. ول 48 كەلٸ سالماقتا ٷزدٸك ٷشتٸككە ەنگەن بولاتىن.

ولگا رىپاكوۆا - جەڭٸل اتلەت. قاتارىنان ٷش وليمپيادادا جٷلدە العان. ول 2012 جىلى لوندون وليمپياداسىندا چەمپيون اتانسا, 2008 جىلعى ويىنداردا ەكٸنشٸ, 2016 جىلعى ريو دوداسىندا ٷشٸنشٸ ورىننان كٶرٸندٸ. ولگا وليمپيادانىڭ جٷلدەلەر جيىنتىعىن تولىق جيناعان قازاقستانداعى جالعىز سپورتشى ەيەل. سونداي-اق, ول ٷش قارعىپ سەكٸرۋدەن ازييا رەكوردىنىڭ يەگەرٸ.

مەديا جەنە مەدەنيەت سالاسىنداعى توپ-مەنەدجەرلەر

لەززات تانىسباي – مەديا مەنەدجەر جەنە جۋرناليست

لەززات مۇراتقىزى تانىسباي – قازاقستاندىق جۋرناليست جەنە مەديا مەنەدجەر. 2019 جىلدىڭ سەۋٸر ايىنان باستاپ قۇرامىنا رەسپۋبليكالىق 4تەلەارنا جەنە 4 راديو, سونداي-اق 14 ايماقتىق تەلەارنا كٸرەتٸن “قازاقستان” رەسپۋبليكالىق تەلەراديوكورپوراتسيياسى” اق باسقارما تٶرايىمى قىزمەتٸن اتقارۋدا.

ماقپال جۇماباي – ەدەبيەت, ٶنەر جەنە مەديا سالاسىنىڭ مەنەدجەرٸ

ماقپال جۇماباي – اقىن, قر جازۋشىلار وداعىنىڭ مٷشەسٸ, قر پرەزيدەنتٸ جانىنداعى جاستار ساياساتى جٶنٸندەگٸ كەڭەستٸڭ مٷشەسٸ. قازاقستاننىڭ www.kitap.kz اشىق كٸتاپحاناسى, ÓzgeEpic قازٸرگٸ زامانعى ٶنەر كەڭٸستٸگٸ سەكٸلدٸ تىڭ جوبالارى ارقىلى ەدەبيەت پەن مەدەنيەتتٸڭ دامۋىنا ەلەۋلٸ ەڭبەك سٸڭٸردٸ. قازٸرگٸ ۋاقىتتا ش.شاياحمەتوۆ اتىنداعى «تٸل-قازىنا» رەسپۋبليكالىق ۇلتتىق-عىلىمي پراكتيكالىق ورتالىعىنىڭ باس ديرەكتورى.

كەلەشەكتٸڭ كٶشباسشىلارى

قازاقستاندا جاڭا فورماتسيياداعى ەيەل كٶشباسشىلار قالىپتاستى. ولار – بٷگٸندٸ ەمەس, بولاشاقتى ٶزگەرتەتٸن جاندار. الداعى ۋاقىتتا ولاردىڭ ەسٸمدەرٸ تەحنولوگييا, قارجى, ەكولوگييا جەنە مەدەنيەت سالالارىندا ايقىن تانىلادى.

ولار – ەلدٸڭ دامۋىن جەدەلدەتەتٸن كٷش. جاڭا يدەيالارىمەن, باتىل شەشٸمدەرٸمەن قازاقستاندى جاھاندىق دەڭگەيدە ٸلگەرٸلەتەدٸ. ەڭ باستىسى – كەلەر ۇرپاققا ٷلگٸ بولىپ, تەڭدٸك پەن پروگرەستٸڭ نەگٸزٸن قالايدى.

ولار – كەلەشەكتٸ جاسايتىن تۇلعالار!