فوتو: pixabay
2025 جىلى مەملەكەتتٸك جەردەماقىلارمەن, سونداي-اق مەملەكەتتٸك ەلەۋمەتتٸك ساقتاندىرۋ قورىنان (مەسق) بالانى بوسانۋعا جەنە بالا 1,5 جاسقا تولعانعا دەيٸن ونىڭ كٷتٸمٸنە بايلانىستى جالپى سوماسى 692 ميلليارد تەڭگە بولاتىن تٶلەمدەرمەن 508 مىڭ ادام قامتىلدى, - دەپ حابارلايدى ەڭبەك جەنە حالىقتى ەلەۋمەتتٸك قورعاۋ مينيسترلٸگٸ.
بەلگٸلٸ بولعانىنداي, بالا تۋعاندا بەرٸلەتٸن جەردەماقىنى 2025 جىلدىڭ باسىنان باستاپ رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتەن بارلىعى 51,7 ميلليارد تەڭگە سوماعا 286 مىڭ ادام قامتىلدى, ونىڭ ٸشٸندە قازاندا 5,2 ميلليارد تەڭگە سوماعا 28,5 مىڭ ادام الدى. بۇل جەردەماقىعا بالا تۋعان, اسىراپ العان, سونداي-اق قامقورلىققا العان بالالارى بار ەلٸمٸزدٸڭ ازاماتتارى, قانداستار, سونداي-اق قازاقستاندا تۇراقتى تۇراتىن شەتەلدٸكتەر ٷمٸتكەر بولا الادى.
بالا تۋۋىنا جەنە بالا كٷتٸمٸنە ارنالعان مەملەكەتتٸك جەردەماقىلاردىڭ مٶلشەرٸ رەسپۋبليكالىق بيۋدجەت تۋرالى زاڭمەن تيٸستٸ قارجى جىلىنا بەكٸتٸلگەن ايلىق ەسەپتٸك كٶرسەتكٸشكە (اەك) بايلانىستى بەلگٸلەنەدٸ. 2025 جىلدىڭ باسىنان باستاپ مەملەكەتتٸك جەردەماقىلاردىڭ مٶلشەرٸ 6,5 پايىزعا يندەكستەلگەن.
بالا تۋۋىنا ارنالعان جەردەماقى مٶلشەرٸ:
بٸرٸنشٸ, ەكٸنشٸ, ٷشٸنشٸ بالاعا – 38,0 اەك نەمەسە 149 416 تەڭگە;
تٶرتٸنشٸ جەنە ودان كەيٸنگٸ بالالارعا – 63,0 اەك نەمەسە 247 716 تەڭگە.
بالا 1,5 جاسقا تولعانعا دەيٸن ونىڭ كٷتٸمٸنە بايلانىستى تٶلەنەتٸن جەردەماقى اي سايىن كەلەسٸدەي مٶلشەردە تٶلەنەدٸ:
بٸرٸنشٸ بالاعا – 5,76 اەك نەمەسە 22 648 تەڭگە;
ەكٸنشٸ بالاعا – 6,81 اەك نەمەسە 26 777 تەڭگە;
ٷشٸنشٸ بالاعا – 7,85 اەك نەمەسە 30 866 تەڭگە;
تٶرتٸنشٸ جەنە ودان كەيٸنگٸ بالالارعا – 8,90 اەك نەمەسە 34 995 تەڭگە.
بۇدان باسقا جۇمىس ٸستەيتٸن ازاماتتارعا جٷكتٸلٸككە جەنە بوسانۋعا, جاڭا تۋعان بالانى (بالالاردى) اسىراپ الۋعا بايلانىستى كٸرٸسٸنەن ايىرىلعان جاعدايدا مەسق-تان تٶلەنەتٸن ەلەۋمەتتٸك تٶلەم جٷكتٸلٸگٸ جەنە بوسانۋى بويىنشا بەرٸلگەن دەمالىستىڭ بارلىق كٷندەرٸنە تاعايىندالادى. تٶلەم مٶلشەرٸ جٷكتٸلٸگٸ جەنە بوسانۋى بويىنشا ۋاقىتشا ەڭبەككە جارامسىزدىق پاراعى بەرٸلگەنگە دەيٸنگٸ سوڭعى 12 اي ٸشٸندە مەسق-عا ەلەۋمەتتٸك اۋدارىمدار جٷرگٸزٸلگەن ورتاشا ايلىق كٸرٸسكە جەنە ەڭبەككە جارامسىزدىق كٷندەرٸنٸڭ سانىنا بايلانىستى بولادى.
اتالعان بٸرجولعى تٶلەمدٸ جىل باسىنان بەرٸ جالپى سوماسى 245,3 ميلليارد تەڭگەگە 175,1 مىڭ ادام العان, ونىڭ ٸشٸندە قازاندا 17,4 ميلليارد تەڭگە سوماسىنا 17,8 مىڭ ادام العان. 2025 جىلدىڭ 10 ايىندا تاعايىندالعان تٶلەمنٸڭ ورتاشا مٶلشەرٸ 1 457 321 تەڭگە بولدى.
سونداي-اق, مەسق-دان بالا بٸر جارىم جاسقا تولعانعا دەيٸن ونىڭ كٷتٸمٸنە بايلانىستى كٸرٸسٸنەن ايىرىلۋ جاعدايى بويىنشا اي سايىنعى ەلەۋمەتتٸك تٶلەم مٸندەتتٸ ەلەۋمەتتٸك ساقتاندىرۋ جٷيەسٸنە قاتىسۋشىعا بالانىڭ تۋعان كٷنٸنەن باستاپ تاعايىندالادى. تٶلەمنٸڭ مٶلشەرٸ سوڭعى 2 جىلدا مەسق-عا ەلەۋمەتتٸك اۋدارىمدار جٷرگٸزٸلگەن ورتاشا ايلىق كٸرٸستٸڭ 40 پايىزى بولادى. ەكٸ جەنە ودان دا كٶپ بالا تۋعان جاعدايدا تٶلەم ەر بالاعا جەكە تاعايىندالادى.
2025 جىلدىڭ 10 ايىندا بۇل تٶلەم 358,6 ميلليارد تەڭگەگە 208,2 مىڭ ادامعا تاعايىندالدى. ونىڭ ٸشٸندە تٶلەم قازاندا 18,8 مىڭ الۋشىعا تاعايىندالدى, تٶلەمنٸڭ سوماسى قازان ايىندا 34,5 ميلليارد تەڭگەنٸ قۇرادى. 10 ايداعى تٶلەمنٸڭ اي سايىنعى ورتاشا مٶلشەرٸ – 86 493 تەڭگە.
