قازاقستاندا عىلىمدى قارجىلاندىرۋ ەكٸ ەسە ارتتى

قازاقستاندا عىلىمدى قارجىلاندىرۋ ەكٸ ەسە ارتتى


سوڭعى ەكٸ جىلدا عىلىمدى قارجىلاندىرۋ 2 ەسەگە ٶسكەن. بۇل تۋرالى قر پرەمەر-مينيسترٸ ەليحان سمايىلوۆ ايتتى, دەپ حابارلايدى قازاقپارات.

ٷكٸمەت وتىرىسىندا پرەمەر-مينيستر عىلىم سالاسىنداعى قىزمەتكەرلەردٸ كەسٸبي مەرەكەسٸمەن قۇتتىقتادى. 

«بٷگٸن ەلٸمٸز عىلىم كٷنٸن اتاپ ٶتەدٸ. ەلٸمٸزدە وتاندىق عىلىمدى دامىتۋ جولىندا ەڭبەك ەتٸپ جٷرگەن بارلىق قىزمەتكەرلەردٸ كەسٸبي مەرەكەسٸمەن قۇتتىقتايمىن! سٸزدەرگە تىڭ عىلىمي جاڭالىقتار, جۇمىستارىڭىزعا زور تابىس جەنە سەتتٸلٸك تٸلەيمٸن! بٷگٸنگٸ ٷكٸمەت وتىرىسىندا وتاندىق عىلىمدى دامىتۋ مەسەلەسٸن قارايمىز», - دەدٸ ەليحان سمايىلوۆ ٷكٸمەتتٸڭ بٷگٸنگٸ وتىرىسىندا. 

ونىڭ ايتۋىنشا, ەلٸمٸزدە سوڭعى ەكٸ جىلدا رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتەن عىلىمدى قارجىلاندىرۋ شامامەن 2 ەسەگە ٶسٸپ, 84 ملرد تەڭگەنٸ قۇرادى. 

ونىڭ ٷستٸنە مەملەكەتتٸك قارجىنى عىلىمي جوبالارعا بٶلۋ قۇزىرەتٸ عالىمداردىڭ ٶزدەرٸنە بەرٸلگەن.

«قازٸر قازاقستاندىق عالىمداردىڭ عىلىمي جۇمىستارى كٶبەيٸپ كەلەدٸ. ولاردىڭ زەرتتەۋ ەڭبەكتەرٸ ەلٸمٸزبەن قاتار, شەت مەملەكەتتەردە دە لايىقتى باعالانىپ وتىر. مىسالى كوروناۆيرۋس ينفەكتسيياسىنا قارسى ٶز ۆاكتسيناسى بار 6 ەلدٸڭ قاتارىندا قازاقستاننىڭ بولۋى وتاندىق عىلىمنىڭ ەلەۋەتٸ قانشالىقتى زور ەكەنٸن كٶرسەتەدٸ. پاندەمييا كەزٸندە بۇل ۆاكتسينانى كٶپتەگەن ازاماتتارىمىز سالدىردى, ول باسقا ەلدەرگە دە جٸبەرٸلدٸ. QazVac-تىڭ باستى ارتىقشىلىعى – تيٸمدٸلٸگٸ جوعارى, قاۋٸپسٸز ەرٸ جەڭٸل ٶتەدٸ. ونىڭ ٷستٸنە ۆاكتسينا ەرەكشە ساقتاۋ شارتتارىن قاجەت ەتپەيدٸ. بٸز عىلىمعا جاڭا لەپ ەكەلگەن ٶز ۆاكتسينامىزدى ماقتان تۇتامىز! بۇل – شىن مەنٸندە بٸزدٸڭ عالىمدارىمىزدىڭ ٷلكەن جەڭٸسٸ!», - دەدٸ ٷكٸمەت باسشىسى. 

ٶز سٶزٸندە ە. سمايىلوۆ وتاندىق عىلىمنىڭ حالقىمىزدىڭ ٶمٸر ساپاسىن جاقسارتۋعا ەلەۋلٸ ٷلەس قوسۋى قاجەتتٸگٸن اتاپ ٶتتٸ. 

«عىلىم سالاسىنداعى باعدارلامالىق قۇجاتتاردىڭ بارلىعى وسىعان باعىتتالعان. عالىمداردى قولداۋ, ينفراقۇرىلىمدى دامىتۋ, عىلىمدى ۆەدومستۆوارالىق ٷيلەستٸرۋ جٶنٸندەگٸ كەشەندٸ شارالار «تسيفرلاندىرۋ, عىلىم مەن يننوۆاتسييالار ەسەبٸنەن تەحنولوگييالىق سەرپٸلٸس» اتتى ۇلتتىق جوبادا كٶزدەلگەن. ۇلتتىق جوبانى ٸسكە اسىرۋ عالىمدار مەن ولاردىڭ عىلىمي جۇمىستارىنىڭ سانىن ارتتىرۋعا, زەرتتەۋ ينستيتۋتتارىنىڭ جابدىقتارىن جاڭارتۋعا مٷمكٸندٸك بەرەدٸ. ٶتكەن جىلدان بەرٸ جىل سايىن 500 عالىم ەلەمنٸڭ جەتەكشٸ عىلىمي ورتالىقتارىنا بارىپ, تاعىلىمدامادان ٶتەدٸ», - دەدٸ ول. 

جىل سايىن «جاس عالىم» جوباسى اياسىندا 1000 گرانت بٶلٸنەدٸ. 

«بٸز 2025 جىلعا قاراي عىلىمدى قارجىلاندىرۋدا جەكەمەنشٸك قارجىنىڭ ٷلەسٸن 50%-كە دەيٸن ۇلعايتۋىمىز كەرەك. IT, مەديتسينالىق-بيولوگييالىق سالالاردا, اگروٶنەركەسٸپتٸك كەشەندە, «جاسىل» تەحنولوگييالاردا, تاۋ-كەن عىلىمى مەن مەتاللۋرگييادا 5 ٸرٸ عىلىمي-ٶندٸرٸستٸك ورتالىق قۇرىلادى. بٷگٸنگٸ تاڭدا ٶڭدەۋ ٶنەركەسٸبٸن دامىتۋ مەن جوعارى تەحنولوگييالىق ٶندٸرٸستەردٸ قۇرۋدا عىلىمنىڭ رٶلٸ ەرەكشە. بۇل ەڭبەك ٶنٸمدٸلٸگٸ مەن حالىقتىڭ تابىسىن ارتتىرۋعا مٷمكٸندٸك بەرەدٸ», - دەدٸ ەليحان سمايىلوۆ.