پارلامەنت سەناتىنىڭ تٶراعاسى مەۋلەن ەشٸمباەۆ قابىلدانعان جاڭا ەكولوگييالىق كودەككە قاتىستى پٸكٸر بٸلدٸردٸ, دەپ حابارلايدى "ۇلت اقپارات".
اتالعان قۇجات سەناتتىڭ جالپى وتىرىسىندا ەكٸ وقىلىمدا قارالىپ, قابىلداندى.
«بٸز بٷگٸن ەكولوگييالىق كودەكستٸڭ جاڭا رەداكتسيياسىن جەنە ونىمەن قوسا ٷش ٸلەسپە زاڭ جوباسىن قارادىق. ولاردىڭ ەل دامۋىنداعى ماڭىزى زور. ەكولوگييالىق كودەكستٸڭ جاڭا رەداكتسيياسىنىڭ جوباسى مەملەكەت باسشىسى تاپسىرماسىمەن قولعا الىندى. بۇل قۇجات پارلامەنتتا جان-جاقتى تالقىلاندى. سونىڭ نەتيجەسٸندە بٸرقاتار باسىمدىقتارعا ەرەكشە مەن بەرٸلدٸ. ەڭ الدىمەن, وزىق حالىقارالىق تەجٸريبەلەردٸ ەسكەرە وتىرىپ, «لاستاۋشى تٶلەيدٸ جەنە تٷزەيدٸ» دەگەن قاعيدا ەنگٸزٸلدٸ. ياعني, كەسٸپورىن ەكولوگيياعا كەلتٸرگەن زاردابى ٷشٸن مٸندەتتٸ تٷردە ٶتەماقى تٶلەيتٸن بولادى. ال قازٸر ولار ايىپپۇلدارىن تٶلەپ, ەرٸ قاراي تابيعاتتى لاستاۋىن توقتاتپاي كەلەدٸ», - دەدٸ م. ەشٸمباەۆ سەناتتىڭ جالپى وتىرىسىندا.
سونىمەن قاتار, قورشاعان ورتانى قورعاۋ ٸس-شارالارى ٷشٸن بيۋدجەت قاراجاتىنىڭ كەپٸلدەندٸرٸلگەن كٶلەمٸ بەلگٸلەنەدٸ. ول بيۋدجەتكە تٷسەتٸن ەميسسييا ٷشٸن تٶلەنەتٸن تٶلەمنٸڭ 100 پايىزىنان كەم بولماۋى تيٸس. مۇنىمەن قوسا, ەكولوگييالىق زاڭنامانى بۇزعانى ٷشٸن جاۋاپكەرشٸلٸك كٷشەيتٸلەدٸ.
«مەملەكەت باسشىسىنىڭ تاپسىرماسىنا سەيكەس, اعاشتاردى زاڭسىز كەسكەنٸ ٷشٸن جاۋاپكەرشٸلٸك قاتاڭداتىلادى. سەناتورلار تيٸستٸ نورمالاردى جان-جاقتى پىسىقتاپ, زاڭ جوباسىنا ەنگٸزدٸ. سوعان سەيكەس اعاشتاردى كەسكەنٸ ٷشٸن سالىناتىن ەكٸمشٸلٸك ايىپپۇل كٶلەمٸ 5 ەسەگە كٶبەيتٸلەدٸ. مۇنداي قۇقىق بۇزۋشىلىق قايتالانعان جاعدايدا نەمەسە ەرەكشە قورعالاتىن تابيعي اۋماقتارداعى اعاشتاردى كەسكەنٸ ٷشٸن جەكە تۇلعالارعا 150 اەك, شاعىن كەسٸپكەرلٸك سۋبەكتٸلەرٸنە – 450 اەك, ٸرٸ كەسٸپورىندارعا 1500 اەك-كە دەيٸن ايپپۇل سالىنادى», - دەدٸ سەنات تٶراعاسى.
ونىڭ ايتۋىنشا, كەلتٸرٸلگەن شىعىن 100 اەك-تەن اسىپ كەتسە, وندا زاڭ بۇزۋشىلار قىلمىستىق جاۋاپكەرشٸلٸككە تارتىلادى. سوعان بايلانىستى دٷنيە مٷلكٸن تەركٸلەي وتىرىپ, ايىپپۇل سالۋ نەمەسە تٷزەتۋ جەنە قوعامدىق جۇمىستارعا تارتۋ, سونداي-اق قاماۋعا الۋ جازالارى قاراستىرىلعان.
«زاڭ كٷشٸنە ەنگەننەن كەيٸن ٶكٸلەتتٸ ورگان وسى جەنە باسقا نورمالاردى تٷسٸندٸرۋ جۇمىستارىن ساپالى ۇيىمداستىرىپ, ولاردىڭ ٸسكە اسىرىلۋىن قامتاماسىز ەتۋٸ كەرەك. جالپى, ەكولوگييالىق كودەكس جەنە وعان ٸلەسپە زاڭ جوبالارى قورشاعان ورتانى قورعاۋ ٸسٸندە ەلٸمٸزدە جاڭا كەزەڭدٸ اشادى دەپ سەنەمٸز», - دەدٸ مەۋلەن ەشٸمباەۆ.
ايتا كەتەيٸك, جالپى وتىرىستا سەناتورلار تولىقتىرعان ٸلەسپە زاڭ جوبالارى مەجٸلٸسكە قايتارىلدى.
بٷگٸن سەنات دەپۋتاتتارى «سالىق جەنە بيۋدجەتكە تٶلەنەتٸن باسقا دا مٸندەتتٸ تٶلەمدەر تۋرالى» قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ كودەكسٸنە (سالىق كودەكسٸ) جەنە «سالىق جەنە بيۋدجەتكە تٶلەنەتٸن باسقا دا مٸندەتتٸ تٶلەمدەر تۋرالى» كودەكسٸن (سالىق كودەكسٸ) قولدانىسقا ەنگٸزۋ تۋرالى» زاڭىنا ەكولوگييا مەسەلەلەرٸ بويىنشا ٶزگەرٸستەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگٸزۋ تۋرالى» زاڭىن قابىلدادى.
ەسكە سالا كەتسەك, 23 قاراشادا تٷندە الماتىدا ساۋدا ٷيٸنٸڭ جانىنداعى جايقالعان ەمەن مەن قاراعاش وتالدى. بۇل تۋرالى تۇرعىندار ەلەۋمەتتٸك جەلٸدە نارازىلىق بٸلدٸردٸ.
«قازٸر اۋدان ەكٸمدٸگٸ مەن پوليتسييا دەپارتامەنتٸ كەسٸلگەن اعاشتاردىڭ تۇقىمى مەن ساپاسىن انىقتاۋ ٷشٸن وقيعا ورنىندا جۇمىس ٸستەپ جاتىر. ايىپتى تۇلعالار انىقتالعان سوڭ پوليتسييا دەپارتامەنتٸ ولاردى جاۋاپكەرشٸلٸككە تارتادى. تولىعىراق اقپاراتتى انىقتاۋ جۇمىستارى اياقتالعان سوڭ جارييالايمىز», - دەپ مەلٸم ەتتٸ قالا ەكٸمدٸگٸ.
كەيٸن الماتى قالالىق جاسىل ەكونوميكا باسقارماسى ساۋدا ٷيٸنٸڭ الدىنداعى اعاشتاردىڭ جاپپاي كەسٸلۋٸنٸڭ مەن-جايىن انىقتادى.
پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆ الماتى قالاسى تٶلە بي كٶشەسٸندەگٸ اعاشتاردىڭ وتالعانىنا قاتىستى جاعدايعا نازار اۋداردى.
مەملەكەت باسشىسى الماتى ەكٸمٸ باقىتجان ساعىنتاەۆقا اتالعان جاعدايعا بايلانىستى قىزمەتتٸك تەكسەرۋ جٷرگٸزٸپ, كٸنەلٸلەردٸ جاۋاپكەرشٸلٸككە تارتۋدى تاپسىردى.
24 قاراشا كٷنٸ قالا ەكٸمٸ باقىتجان ساعىنتاەۆ مەسەلەنٸ ٶز باقىلاۋىنا العانىن مەلٸم ەتتٸ.
بٷگٸندە الماتى پروكۋراتۋراسى زاڭسىز اعاش كەسۋ فاكتٸسٸ بويىنشا تەرگەۋ جٷرگٸزٸپ جاتىر.
