پرەزيدەنت ساۋد ارابيياسىنىڭ ٸسكەر توپتار ٶكٸلدەرٸمەن ٶتكەن ينۆەستيتسييالىق دٶڭگەلەك ٷستەلگە قاتىستى, دەپ حابارلايدى "ۇلت اقپارات" اقوردانىڭ رەسمي سايتىنا سٸلتەمە جاساپ.
مەملەكەت باسشىسىنىڭ ساۋد ارابيياسىنا رەسمي ساپارىنىڭ ەكٸنشٸ كٷنٸ ەلدٸڭ ٸسكەر توپتار ٶكٸلدەرٸمەن ٶتكەن ينۆەستيتسييالىق دٶڭگەلەك ٷستەلگە قاتىسۋدان باستالدى.
ەكٸ ەلدٸڭ ينۆەستيتسييا, ەكونوميكا, ساۋدا جەنە قارجى سالالارىنداعى ىقپالداستىعىن نىعايتۋ كەزدەسۋدٸڭ نەگٸزگٸ تاقىرىبى بولدى.
قاسىم-جومارت توقاەۆ جيىنعا قاتىسۋشىلارعا ٸلتيپات بٸلدٸرە وتىرىپ, ساۋد ارابيياسىنىڭ تاق مۇراگەرٸ مۇحاممەد بەن سالمان بەن ەبدەلازيز ەل ساۋدپەن ٶتكٸزگەن كەشەگٸ كەزدەسۋٸندە ساۋدا-ەكونوميكالىق جەنە ينۆەستيتسييالىق ىنتىماقتاستىقتى كەڭەيتۋ جٶنٸندە ماڭىزدى ۋاعدالاستىقتارعا قول جەتكٸزٸلگەنٸن ايتتى.
پرەزيدەنت مەملەكەتتەرٸمٸزدٸڭ كەلەشەك ەكونوميكالىق دامۋعا دەگەن كٶزقاراستارى ۇقساس ەكەنٸن اتاپ ٶتتٸ.
– «Saudi Vision-2030» باعدارلاماسى مەن بٸزدٸڭ «قازاقستان-2050» ستراتەگيياسى ەكونوميكانى ەرتاراپتاندىرۋ, شيكٸزاتقا تەۋەلدٸلٸكتٸ تٶمەندەتۋ, ادامي كاپيتالعا ينۆەستيتسييا سالۋ, تٷپتەپ كەلگەندە, جوعارى دامىعان ەلدەردٸڭ قاتارىنا كٸرۋ ارقىلى ۇلتتىق دامۋعا قول جەتكٸزۋدٸ كٶزدەيدٸ, – دەدٸ مەملەكەت باسشىسى.
پرەزيدەنت ساۋد كەسٸپكەرلەرٸنە قازاقستاننىڭ ەكونوميكالىق جەتٸستٸكتەرٸ تۋرالى مەلٸمەت بەردٸ.
– تەۋەلسٸزدٸك جىلدارى قازاقستاننىڭ ٸشكٸ جالپى ٶنٸمٸ 17 ەسە ٶستٸ. بٷگٸندە قازاقستان ەكونوميكاسى ورتالىق ازيياداعى بارلىق ٶزگە ەلدەر ەكونوميكاسىنىڭ جيىنتىق كٶلەمٸنەن اسىپ تٷسەدٸ. ورتالىق ازيياداعى تاۋار اينالىمىنىڭ 60 پايىزعا جۋىعى قازاقستانعا تيەسٸلٸ. ەلٸمٸزدٸڭ حالىقارالىق رەزەرۆٸ – 90 ميلليارد دوللار جەنە تمد بويىنشا جان باسىنا شاققاندا ەڭ جوعارىسى سانالادى. شەتەلدٸك ينۆەستورلار ەلٸمٸزدٸڭ ەكونوميكاسىنا 380 ميلليارد دوللاردان استام قارجى قۇيدى. بۇل ورتالىق ازييا ايماعىنا سالىنعان جالپى ينۆەستيتسييانىڭ 70 پايىزىن قۇرايدى, – دەدٸ قاسىم-جومارت توقاەۆ.
مەملەكەت باسشىسى قازاقستاندا ساۋد ارابيياسىنىڭ قولداۋىمەن بٸلٸم بەرۋ, دەنساۋلىق ساقتاۋ, مەدەنيەت جەنە ينفراقۇرىلىم سالالارىندا قۇنى 120 ميلليون دوللاردان اساتىن بٸرقاتار ماڭىزدى جوبا جٷزەگە اسىرىلعانىن جەتكٸزدٸ. قازاقستان پرەزيدەنتٸنٸڭ پٸكٸرٸنشە, بۇل سوما مەملەكەتتەرٸمٸزدٸڭ ەلەۋەتٸنە ساي كەلمەيدٸ.
وسىعان بايلانىستى مەملەكەت باسشىسى ىنتىماقتاستىقتى كەڭەيتۋدٸڭ مەيلٸنشە پەرسپەكتيۆتٸ سالالارىن بەلگٸلەپ بەردٸ. ەڭ الدىمەن, بۇل ەكٸجاقتى ساۋدا-ساتتىققا قاتىستى.
– بٸز جٷرگٸزگەن تالداۋعا سەيكەس قازاقستان ماشينا جاساۋ, شويىن جەنە بولات ٶندٸرٸسٸ, سونداي-اق تاماق ٶنەركەسٸبٸ مەن اۋىل شارۋاشىلىعى سيياقتى سالالار بويىنشا قۇنى شامامەن جىلىنا 400 ميلليون دوللار بولاتىن شيكٸزات تاۋارلارىنىڭ 100-دەن استام تٷرٸن ۇسىنا الادى, – دەدٸ پرەزيدەنت.
قاسىم-جومارت توقاەۆ قىتاي, قازاقستان, ەزەربايجان, گرۋزييا جەنە تٷركييا اراسىن جالعاستىراتىن كٶلٸك-ترانزيت جەنە لوگيستيكالىق مٷمكٸندٸكتەردٸ, سونىڭ ٸشٸندە ترانسكاسپيي باعدارىن ەرتاراپتاندىرۋدى جەنە كەڭەيتۋدٸ ەكٸنشٸ ماڭىزدى باعىت رەتٸندە اتاپ ٶتتٸ.
ونىڭ پٸكٸرٸنشە, ىنتىماقتاستىقتىڭ مول ەلەۋەتٸن ەكونوميكانىڭ ناقتى سەكتورىندا دا پايدالانۋعا بولادى.
– قازاقستان ەلەمدە ۆولفرام قورى بويىنشا 1-ورىن, ۋران مەن حروم بويىنشا 2-ورىن الادى, ال مارگانەتس, كٷمٸس, مىرىش, قورعاسىن بايلىعى بويىنشا العاشقى بەستٸككە كٸرەدٸ. بۇل قورلاردى بارلاپ, زەرتتەۋ كەرەك. قارقىندى دامىپ كەلە جاتقان قىتاي مەن وڭتٷستٸك ازييا نارىعىنا جاقىندىعىمىزدى ەسكەرە وتىرىپ, ينۆەستيتسييا سالۋعا, شىن مەنٸندە, بۇل جاقسى مٷمكٸندٸك. بٷگٸن بٸز بارلاۋ جەنە ەزٸرلەمە جۇمىستارى ٷشٸن باعالى جەنە تٷستٸ مەتالدىڭ 60-تان استام كەن ورنىن ۇسىنا الامىز, – دەدٸ مەملەكەت باسشىسى.
قازاقستان مەن ساۋد ارابيياسىنىڭ مۇناي حيميياسى, اتوم ەنەرگەتيكاسى, جاسىل سۋتەگٸ ٶندٸرٸسٸ سالالارىن دامىتۋ, عارىشتى زەرتتەۋ جٶنٸندە جەنە باسقا دا باعىتتار بويىنشا جوسپارى بار.
– بٸز كورولدٸكتٸڭ Saudi Vision-2030 ستراتەگيياسى اياسىندا ٶزٸنٸڭ عارىشتىق باعدارلاماسىن دامىتۋعا دەگەن نيەتٸن قولدايمىز. ەلدەرٸمٸزدٸڭ عارىش كەڭٸستٸگٸن زەرتتەۋ جەنە بەيبٸت ماقساتتا پايدالانۋ سالاسىنداعى ىنتىماقتاستىق ٷشٸن تيٸستٸ قۇقىقتىق بازاسى بار. قازاقستاننىڭ اەروعارىش سالاسىن دامىتۋ ٷشٸن تەجٸريبەسٸ دە, ەلەۋەتٸ دە جەتكٸلٸكتٸ. بٸزدٸڭ كومپانييالارىمىز وسى سالالار بويىنشا ساۋد ارابيياسىنىڭ مەملەكەتتٸك جەنە جەكە كومپانييالارىمەن ٶزارا ىنتىماقتاستىق ورناتۋعا دايىن, – دەدٸ قاسىم-جومارت توقاەۆ.
پرەزيدەنت وتاندىق اگروسەكتوردىڭ ەلەۋەتٸنە دە توقتالدى.
– قازاقستان ەگٸستٸك كٶلەمٸ بويىنشا جان باسىنا شاققاندا ەلەمدە ەكٸنشٸ, جايىلىمدىق جەرلەر جٶنٸنەن بەسٸنشٸ ورىن (180 ميلليون گەكتار) الادى. ەلٸمٸز بيداي ٶسٸرەتٸن جەنە ۇن ٶندٸرەتٸن 10 ٸرٸ مەملەكەتتٸڭ قاتارىنا كٸرەدٸ. بٸز كورولدٸككە جوعارى ساپالى بيداي, ۇن جەنە مايلى داقىلداردى تۇراقتى ەرٸ ۇزاق مەرزٸمدٸ جەتكٸزۋشٸ ەلدەردٸڭ بٸرٸ بولۋعا دايىنبىز, – دەدٸ قاسىم-جومارت توقاەۆ.
تۋريزم سالاسىندا دا ىقپالداستىق ورناتۋعا زور مٷمكٸندٸكتەر اشىلادى. اتاپ ايتقاندا, مەملەكەت باسشىسى ساۋد كەسٸپكەرلەرٸنە قازاقستاننىڭ تۋريستٸك-رەكرەاتسييالىق جوبالارىن قاراستىرىپ كٶرۋدٸ ۇسىندى.
سونىمەن قاتار قاسىم-جومارت توقاەۆ قازاقستاندا ينۆەستورلار ٷشٸن زاماناۋي ينستيتۋتسيونالدىق ورتا قالىپتاسقانىن ەسكە سالدى.
– وسى مٷمكٸندٸكتٸ پايدالانا وتىرىپ, قازاقستاننىڭ ساۋد ارابيياسىمەن اراداعى ەكٸجاقتى ىنتىماقتاستىقتى نىعايتۋعا جەنە كەڭەيتۋگە بەيٸلدٸ ەكەنٸن راستاعىم كەلەدٸ. بٷگٸن وسىندا بٷكٸل ەلەمدە ايتارلىقتاي تابىستارعا قول جەتكٸزگەن ساۋد ارابيياسىنىڭ ٸرٸ كومپانييالارىنىڭ باسشىلارى قاتىسىپ وتىر. مەن بەرٸڭٸزدٸ ٶزارا تيٸمدٸ نەگٸزدە قازاقستاندا بٸرلەسە جۇمىس ٸستەۋگە شاقىرامىن, – دەدٸ قازاقستان پرەزيدەنتٸ.
دٶڭگەلەك ٷستەل بارىسىندا ساۋد ارابيياسىنىڭ ينۆەستيتسييا مينيسترٸ حاليد ەل-فاليح, «سامۇرىق-قازىنا» اكتسيونەرلٸك قوعامىنىڭ باسقارما تٶراعاسى الماسادام سەتقاليەۆ, ۇبح «بەيتەرەك» اكتسيونەرلٸك قوعامىنىڭ باسقارما تٶراعاسى قانات شارلاپاەۆ, «SABIC» كومپانيياسى ديرەكتورلار كەڭەسٸنٸڭ تٶراعاسى حاليد حاشيم ەل-دابباگ, «MA'ADEN» كومپانيياسىنىڭ باس ديرەكتورى روبەرت ۋيلت, «ACWA Power» كومپانيياسى ديرەكتورلار كەڭەسٸنٸڭ تٶراعاسى مۇحاممەد ابۋناييان سٶز سٶيلەدٸ.
بۇدان بٶلەك فورۋم جۇمىسىنا Ajlan & Bros Holding Group, SALIC, Saudi National Bank, Alhokair Group, FlyNas, Savola Group, SPIMACO, National Technology Group (NTG), Kingdom Holding, Dr. Sulaiman Al Habib Medical Group, Al Rajhi International for Investment, Al Muhaidib Group, Jamjoom Pharma, Tabuk Agriculture Development سيياقتى ٸرٸ كومپانييالاردىڭ باسشىلارى, سونداي-اق ساۋد ارابيياسى ەكونوميكاسىنىڭ بارلىق سەكتورىندا جۇمىس ٸستەيتٸن بٸرنەشە ونداعان كومپانييانىڭ جەتەكشٸلەرٸ قاتىستى.
مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ رەسمي ساپارى اياسىندا مىناداي قۇجاتتارعا قول قويىلدى:
1. قازاقستان رەسپۋبليكاسى مەدەنيەت جەنە سپورت مينيسترلٸگٸ مەن ساۋدا ارابيياسىنىڭ سپورت مينيسترلٸگٸ اراسىنداعى سپورت سالاسى بويىنشا ٶزارا تٷسٸنٸستٸك تۋرالى مەموراندۋم.
2. قازاقستان رەسپۋبليكاسى اقپارات جەنە قوعامدىق دامۋ مينيسترلٸگٸ مەن ساۋد ارابيياسى بۇقارالىق اقپارات قۇرالدارى مينيسترلٸگٸ اراسىنداعى باق سالاسىنداعى ىنتىماقتاستىق جٶنٸندە ٶزارا تٷسٸنٸستٸك تۋرالى مەموراندۋم.
3. «ساۋد باسپا ٸسٸ اگەنتتٸگٸ» مەن «قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتٸنٸڭ تەلەراديوكەشەنٸ» كەاق اراسىنداعى ٶزارا تٷسٸنٸستٸك جەنە اقپارات الماسۋ تۋرالى مەموراندۋم.
4. Astana International Exchange Ltd. كومپانيياسى مەن ساۋد قور بيرجاسى (Tadawul) اراسىنداعى ٶزارا تٷسٸنٸستٸك تۋرالى مەموراندۋم.
5. ٸرٸ قارا مەن قوي ەتٸ يمپورتىنا قويىلاتىن سانيتارلىق-تەحنيكالىق حاتتاما.
6. قازاقستان رەسپۋبليكاسى ەنەرگەتيكا مينيسترلٸگٸ مەن ACWA Power كومپانيياسى اراسىنداعى ٶزارا تٷسٸنٸستٸك تۋرالى مەموراندۋم.
7. «سامۇرىق-قازىنا» اق مەن Ajlan & Bros Holding Group Ability كومپانيياسى اراسىنداعى ىنتىماقتاستىق تۋرالى كەلٸسٸم.
8. «KAZBIOSORGO» جشس مەن Ajlan & Bros Holding Group كومپانيياسى اراسىنداعى ٶزارا تٷسٸنٸستٸك تۋرالى مەموراندۋم.
9. «QazTrade» ساۋدا ساياساتىن دامىتۋ ورتالىعى» اق مەن Ajlan & Bros Holding Group Ability كومپانيياسى اراسىنداعى ىنتىماقتاستىق تۋرالى كەلٸسٸم.
10. «وپتوگراد» جشس مەن Ajlan & Bros Holding Group Ability كومپانيياسى اراسىنداعى قازاقستاننان ساۋد ارابيياسىنا ەت جەتكٸزۋ جٶنٸندەگٸ ٶزارا تٷسٸنٸستٸك تۋرالى مەموراندۋم.
11. «KAZAKH INVEST ۇلتتىق كومپانيياسى» اق مەن Al Rajhi International for Investment (RAII) كومپانيياسى اراسىنداعى ينۆەستيتسييالار بويىنشا ىنتىماقتاستىق تۋرالى مەموراندۋم.
12. «QazTrade» ساۋدا ساياساتىن دامىتۋ ورتالىعى» اق مەن «لۋلۋ ساۋدي گيپەرماركەتس» كومپانيياسى اراسىنداعى ىنتىماقتاستىق تۋرالى مەموراندۋم.
13. «Eurasia Invest LTD» جشس مەن Jamjoom Pharma كومپانيياسى اراسىنداعى قازاقستاننان ساۋد ارابيياسىنا قۇرعاق قىمىز جەتكٸزۋ تۋرالى كەلٸسٸم.
