پرەمەر-مينيستر ەليحان سمايىلوۆتىڭ تٶراعالىعىمەن ٶتكەن ٷكٸمەت وتىرىسىندا قازاقستاننىڭ 2023-2027 جىلدارعا ارنالعان ەلەۋمەتتٸك-ەكونوميكالىق دامۋ بولجامى جەنە 2023-2025 جىلدارعا ارنالعان رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتٸ قالىپتاستىرۋ جٶنٸندەگٸ زاڭ جوبالارى قارالدى. تاقىرىپ بويىنشا پرەمەر-مينيستردٸڭ ورىنباسارى – قارجى مينيسترٸ ەرۇلان جاماۋباەۆ, ۇلتتىق ەكونوميكا مينيسترٸ ەلٸبەك قۋانتىروۆ جەنە ۇلتتىق بانك تٶراعاسىنىڭ ورىنباسارى اقىلجان بايماعامبەتوۆ بايانداما جاسادى, دەپ حابارلايدى "ۇلت اقپارات" ٷكٸمتە باسشىسىنىڭ باسپاسٶز قىزمەتٸنە سٸلتەمە جاساپ.
ۇلتتىق ەكونوميكا مينيسترٸ ەلٸبەك قۋانتىروۆ ەزٸرلەنگەن بولجام مەن زاڭ جوبالارى تۋرالى باياندادى: ەلدٸڭ 2023-2027 جىلدارعا ارنالعان ەلەۋمەتتٸك-ەكونوميكالىق دامۋ بولجامىنىڭ جوباسى جەنە قازاقستان رەسپۋبليكاسى زاڭىنىڭ ەكٸ جوباسى: «قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ۇلتتىق قورىنان 2023-2025 جىلدارعا ارنالعان كەپٸلدەندٸرٸلگەن ترانسفەرت تۋرالى»; «رەسپۋبليكالىق جەنە وبلىستىق بيۋدجەتتەر, رەسپۋبليكالىق ماڭىزى بار قالا, استانا بيۋدجەتتەرٸ اراسىنداعى 2023-2025 جىلدارعا ارنالعان جالپى سيپاتتاعى ترانسفەرتتەردٸڭ كٶلەمٸ تۋرالى».
قۋانتىروۆتىڭ حابارلاۋىنشا, بولجام 2021 جىلى ەكونوميكانىڭ ٶسۋٸ بويىنشا قورىتىندى دەرەكتەر, حالىقارالىق قارجى ۇيىمدارىنىڭ ەلەمدٸك ەكونوميكانىڭ ٶسۋٸ مەن ەكسپورتتىق تاۋارلار باعاسى بويىنشا كٷتۋلەرٸ ەسكەرٸلە وتىرىپ قالىپتاستىرىلعان.
وسىلايشا, حالىقارالىق قارجى ۇيىمدارىنىڭ كونسەنسۋس-بولجامىنا سەيكەس 2022 جىلى مۇنايدىڭ ەلەمدٸك باعاسى باررەلٸنە $104,2 دەڭگەيٸندە كٷتٸلۋدە. ال 2023 جىلى ەلەمدٸك ەكونوميكانىڭ ٶسۋٸ 3%-دى قۇرايدى.
سونىمەن قاتار, سىرتقى جەنە ٸشكٸ پارامەترلەردٸڭ ٶزگەرۋٸنە بايلانىستى قازاقستان ەكونوميكاسىن دامىتۋدىڭ 2023-2027 جىلدارعا ارنالعان ٷش ستسەنارييٸ (بازالىق, وپتيميستٸك جەنە پەسسيميستٸك) ەزٸرلەندٸ.
«بازالىق ستسەناريي كەزٸندە مۇنايدىڭ ورتاشا باعاسىن باررەلٸنە $85 دەڭگەيٸندە جەنە اقش دوللارىنىڭ ەسەپتٸك باعامىن 470 تەڭگە دەڭگەيٸندە پايدالانۋ ۇسىنىلادى. وسى ستسەناريي بويىنشا جالپى ٸشكٸ ٶنٸمنٸڭ ورتاشا جىلدىق ناقتى ٶسۋٸ 3,9%-دى قۇرايدى, ونىڭ ٸشٸندە 2023 جىلى – 4%. وپتيميستٸك ستسەناريي كەزٸندە مۇنايدىڭ بولجامدى باعاسى باررەلٸنە $110, اقش دوللارىنىڭ باعامى – 440 تەڭگە دەڭگەيٸندە انىقتالدى. ەكونوميكانىڭ ورتاشا جىلدىق ٶسۋٸ 4,2 % دەڭگەيٸندە بولجانۋدا. پەسسيميستٸك ستسەنارييدە مۇناي باعاسى باررەلٸنە $60 جەنە جٸٶ-نٸڭ بولجامدى ناقتى ٶسۋٸ ورتا ەسەپپەن 3,5%-دى قۇرايدى», — دەپ تٷسٸندٸردٸ ۇلتتىق ەكونوميكا مينيسترٸ.
ينفلياتسييا بارلىق ستسەنارييدە 2023 جىلى 7,5-9,5% دەڭگەيٸندە, 2024 جىلى – 4-5% دەڭگەيٸندە, كەيٸننەن, ياعني 2025-2027 جىلدارى 3-4%-عا دەيٸن تٶمەندەيدٸ دەپ بەلگٸلەنگەن.
مينيستردٸڭ ايتۋىنشا, بيۋدجەتتٸك جوسپارلاۋ ٷشٸن نەگٸز رەتٸندە بازالىق ستسەنارييدٸ پايدالانۋ ۇسىنىلادى. وسى ستسەنارييگە سەيكەس جٸٶ-نٸڭ ناقتى ٶسۋٸ 2023 جىلعى 4%-دان 2027 جىلى 4,2%-عا دەيٸن جەدەلدەيدٸ. نومينالدى جٸٶ 120,7 ترلن تەڭگەدەن 177 ترلن تەڭگەگە دەيٸن ٶسەدٸ. ەكونوميكانىڭ بارلىق بازالىق سالالارىندا وڭ ٶسۋ كٷتٸلٸپ وتىر.
مەسەلەن, ٶنەركەسٸپتە ورتاشا جىلدىق ٶسۋ قارقىنى 3,1%-دى, ونىڭ ٸشٸندە ٶڭدەۋ ٶنەركەسٸبٸندە – 3,5%-دى, تاۋ-كەن ٶندٸرۋ ٶنەركەسٸبٸندە – 2,9%-دى قۇراماق. اۋىل شارۋاشىلىعىنىڭ جالپى ٶنٸمٸ كٶلەمٸنٸڭ ورتاشا جىلدىق ٶسۋٸ 3,9%-دى, ال قۇرىلىس سالاسىنىڭ بولجامدى ٶسۋٸ ورتا ەسەپپەن 3,8%-دى, ساۋدا – 5,7%-دى قۇرايدى.
«مۇناي ٶندٸرۋ 2023 جىلى 92,6 ملن توننانى قۇراپ, 2027 جىلى 100 ملن تونناعا دەيٸن ۇلعايادى. ۇلتتىق بانكتٸڭ بولجامى بويىنشا ەكسپورت $81 ملرد-تان $84,6 ملرد-قا دەيٸن, يمپورت $45,7 ملرد-تان $53,5 ملرد-قا دەيٸن ٶسەدٸ», — دەدٸ ۇلتتىق ەكونوميكا مينيسترٸ.
رەسپۋبليكالىق بيۋدجەت پەن ۇلتتىق قوردىڭ كەلەسٸ ٷشجىلدىققا ارنالعان پارامەترلەرٸن قالىپتاستىرۋ كەزٸندەگٸ نەگٸزگٸ لەيتموتيۆ مەملەكەت باسشىسىنىڭ ٷنەمدٸ جەنە جاۋاپتى بيۋدجەت ساياساتى تۇجىرىمداماسىن قامتاماسىز ەتۋ بويىنشا قويعان مٸندەتتەرٸن ٸسكە اسىرۋ بولدى.
وسىلايشا, 2023-2025 جىلدارعا ارنالعان رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتٸڭ پارامەترلەرٸ بيۋدجەت ساياساتىنىڭ كٸرٸس بازاسىن تولىقتىرۋدىڭ جاڭا كٶزدەرٸن جيناقتاۋ جەنە بيۋدجەت شىعىستارىن ەلەۋمەتتٸك-ەكونوميكالىق دامۋدىڭ باسىم باعىتتارىنا شوعىرلاندىرۋ باعدارىن ەسكەرە وتىرىپ ايقىندالعان.
2023 جىلى رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتٸڭ كٸرٸستەرٸ (ترانسفەرتتەردٸ ەسەپكە الماعاندا) بولجام بويىنشا اعىمداعى جىلدىڭ ناقتىلانعان جوسپارىنان 36,4%-عا ٶسۋمەن 13,9 ترلن تەڭگەنٸ نەمەسە جٸٶ-گە قاتىستى 11,5% دەڭگەيٸن قۇرايدى. 2025 جىلعا قاراي جوسپارلى كەزەڭدە 16,2 ترلن تەڭگەگە دەيٸن نەمەسە 17,2%-عا ٶسۋٸ كٷتٸلەدٸ.
«رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتكە تٷسەتٸن قوسىمشا تٷسٸمدەر كٸرٸس بازاسىن كەڭەيتۋ جەنە سالىقتىق ەكٸمشٸلەندٸرۋدٸ جاقسارتۋ, سونداي-اق كٶلەڭكەلٸ ەكونوميكانىڭ ٷلەسٸن ازايتۋ بويىنشا ٷكٸمەت قابىلداپ وتىرعان شارالار ەسەبٸنەن قامتاماسىز ەتٸلەدٸ», — دەدٸ قۋانتىروۆ.
ۇلتتىق قوردان كەپٸلدەندٸرٸلگەن ترانسفەرتتٸڭ كٶلەمٸ جاڭا بيۋدجەت قاعيداسىمەن شەكتەلگەن, بولجام بويىنشا ولار مۇناي سەكتورى ۇيىمدارىنان ۇلتتىق قورعا تٷسەتٸن تٸكەلەي سالىقتار كٶلەمٸنەن اسپايتىن بولادى.
ٷكٸمەتتٸڭ 2022 جىلعا ارنالعان داعدارىسقا قارسى شارالار جوسپارىنىڭ ٸس-شارالارىن جەنە مەملەكەت باسشىسىنىڭ شەشٸمٸ بويىنشا ۇلتتىق اۋقىمداعى ەلەۋمەتتٸك ماڭىزى بار جوبالاردى ٸسكە اسىرۋعا ۇلتتىق قوردان 2023 جىلى 1 ترلن تەڭگە جەنە 2024 جىلى 400 ملرد تەڭگە كٶلەمٸندە نىسانالى ترانسفەرت تارتۋ جوسپارلانىپ وتىر.
«رەسپۋبليكالىق بيۋدجەت شىعىستارى 2023 جىلعى 21 ترلن تەڭگەدەن 2025 جىلى 22,7 ترلن تەڭگەگە دەيٸن بٸرتٸندەپ ۇلعايادى دەپ بولجانۋدا. جٸٶ-گە قاتىستى ولاردىڭ 2023 جىلعى 17,4%-دان 2024-2025 جىلدارى 16,2-15,5%-عا دەيٸن تٶمەندەۋٸ بولجانىپ وتىر. جالپى, كونترتسيكلدىق بيۋدجەت قاعيداسىن قولدانۋ جوسپارلى كەزەڭدە رەسپۋبليكالىق بيۋدجەت شىعىستارىنىڭ ٶسۋ قارقىنىن جٸٶ-گە قاتىستى 16,4% دەڭگەيٸندە تۇراقتاندىرۋدى قامتاماسىز ەتەدٸ. بيۋدجەت تاپشىلىعىن جٸٶ-گە قاتىستى 2023 جىلى 2,7% دەڭگەيٸندە ودان ەرٸ 2024-2025 جىلدارى 2,6 جەنە 2,5%-عا دەيٸن تٶمەندەتە وتىرىپ, ايقىنداۋ ۇسىنىلادى. مۇناي ەمەس تاپشىلىق دەڭگەيٸ جٸٶ-گە قاتىستى 2023 جىلى 6,8%-دان 2025 جىلى 5,3%-عا دەيٸن تٶمەندەۋمەن بولجانادى, بۇل ۇلتتىق دامۋ جوسپارىنىڭ مەنٸنە سەيكەس كەلەدٸ», — دەدٸ قۋانتىروۆ.
«قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ۇلتتىق قورىنان 2023-2025 جىلدارعا ارنالعان كەپٸلدەندٸرٸلگەن ترانسفەرت تۋرالى» زاڭ جوباسى بيۋدجەت كودەكسٸنٸڭ جاڭا تالاپتارىن ەسكەرە وتىرىپ ەزٸرلەندٸ. ۇلتتىق قوردان كەپٸلدەندٸرٸلگەن ترانسفەرتتٸڭ مٶلشەرٸ بيۋدجەت قاعيدالارىنا سەيكەس مۇنايدىڭ كەسٸمدٸ باعاسىن ەسكەرە وتىرىپ ايقىندالدى.
وسىلايشا, زاڭ جوباسىندا مۇنايدىڭ كەسٸمدٸ باعاسى 2023 جىلى باررەلٸنە $48,9, 2024-2025 جىلدارى باررەلٸنە $42,2 – 40,3 دەڭگەيٸندە بەلگٸلەندٸ.
وسىنى ەسكەرە وتىرىپ, رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتكە كەپٸلدەندٸرٸلگەن ترانسفەرتتٸڭ مٶلشەرٸ 2023 جىلى 2,2 ترلن تەڭگە, 2024 جىلى 2 ترلن تەڭگە, 2025 جىلى 1,9 ترلن تەڭگە كٶلەمٸندە بەلگٸلەندٸ.
«قاعيدالاردى جوسپارلى كەزەڭدە قولدانۋ ۇلتتىق قوردىڭ ۆاليۋتالىق اكتيۆتەرٸن 2023 جىلى $66,7 ملرد-قا دەيٸن قالپىنا كەلتٸرۋگە, ودان ەرٸ 2024-2025 جىلدارى $78,8 دەيٸن – 93,2 ملرد-قا دەيٸن ۇلعايتۋعا ىقپال ەتەدٸ. بٸزدٸڭ بولجامدار بويىنشا ۇلتتىق قوردان تارتىلاتىن قاراجات پەن ورتا مەرزٸمدٸ كەزەڭدە شىعىستاردىڭ ٶسۋ قارقىنىنىڭ جوعارعى شەگٸن بەلگٸلەۋ فيسكالدىق تەرتٸپتٸ ارتتىرۋعا جەنە ۇلتتىق قوردىڭ جيناقتاۋ فۋنكتسيياسىن كٷشەيتۋگە مٷمكٸندٸك بەرەدٸ», — دەدٸ ۇلتتىق ەكونوميكا مينيسترٸ.
بيىل 2020-2022 جىلدارعا ارنالعان جالپى سيپاتتاعى ترانسفەرتتەر تۋرالى زاڭنىڭ قولدانىلۋىنىڭ اياقتالۋىنا بايلانىستى, كەلەسٸ ٷش جىلدىق كەزەڭگە ارنالعان سۋبۆەنتسييالار مەن الىپ قويۋلاردىڭ كٶلەمٸن بەكٸتۋدٸ كٶزدەيتٸن «رەسپۋبليكالىق جەنە وبلىستىق بيۋدجەتتەر, رەسپۋبليكالىق ماڭىزى بار قالالار, استانا بيۋدجەتتەرٸ اراسىنداعى 2023-2025 جىلدارعا ارنالعان جالپى سيپاتتاعى ترانسفەرتتەردٸڭ كٶلەمٸ تۋرالى» زاڭ جوباسى ەزٸرلەندٸ.
جالپى سيپاتتاعى ترانسفەرتتەردٸڭ كٶلەمٸ ٶڭٸرلەردٸڭ قارجىلىق دەربەستٸگٸن كەڭەيتۋ جەنە ەلەۋمەتتٸك يگٸلٸكتەر مەن مەملەكەتتٸك كٶرسەتٸلەتٸن قىزمەتتەردٸڭ قولجەتٸمدٸ بولۋىن تەڭەستٸرۋ, سونداي-اق ورتالىق پەن ٶڭٸرلەر اراسىنداعى ترانسفەرتتەر كٶلەمٸن بٸرتٸندەپ قىسقارتۋ جٶنٸندەگٸ جاڭا تەسٸلدەر ەسكەرٸلٸپ ەسەپتەلگەن.
وسىنى ەسكەرە وتىرىپ, ٷش دونور ٶڭٸر – نۇر-سۇلتان جەنە الماتى قالالارى, اتىراۋ وبلىسى ايقىندالدى, ولار بويىنشا بيۋدجەتتٸك الىپ قويۋلار مىناداي كٶلەمدە ايقىندالدى: 2023 جىلى – 487 ملرد تەڭگە, 2024 جىلى – 536 ملرد تەڭگە, 2025 جىلى – 577 ملرد تەڭگە.
ۇلتتىق ەكونوميكا مينيسترلٸگٸنٸڭ باسشىسى اتاپ ٶتكەندەي, قالعان 17 ٶڭٸر بويىنشا بيۋدجەتتٸك سۋبۆەنتسييالار كٶلەمٸ 2023 جىلى – 4,9 ترلن تەڭگە, 2024 جىلى – 5,2 ترلن تەڭگە, 2025 جىلى – 5,7 ترلن تەڭگەنٸ قۇرادى.
جالپى سيپاتتاعى ترانسفەرتتەردٸڭ كٶلەمٸ رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتٸڭ پارامەترٸندە ەسكەرٸلدٸ.
«بيۋدجەت پەن ۇلتتىق قوردىڭ بولجامدى پارامەترلەرٸ تەڭدەستٸرٸلگەن جەنە ەكونوميكانىڭ ٷدەمەلٸ تۇراقتى ٶسۋٸن قامتاماسىز ەتۋ ٷشٸن ەلەۋمەتتٸك-ەكونوميكالىق كٶرسەتكٸشتەردٸ قالپىنا كەلتٸرۋگە جەنە تۇراقتاندىرۋعا باعىتتالعان», — دەدٸ قۋانتىروۆ.
قر پرەمەر-مينيستردٸڭ ورىنباسارى – قارجى مينيسترٸ ەرۇلان جاماۋباەۆ «2023-2025 جىلدارعا ارنالعان رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتٸڭ جوباسى تۋرالى» زاڭ جوباسى تۋرالى باياندادى. زاڭ جوباسى بيۋدجەت كودەكسٸنە سەيكەس, ەلٸمٸزدٸڭ 2027 جىلعا دەيٸنگٸ ەلەۋمەتتٸك-ەكونوميكالىق دامۋ بولجامى نەگٸزٸندە ەزٸرلەندٸ.
2023 جىلى تٷسٸمدەر 17,8 ترلن تەڭگە دەڭگەيٸندە بولجانىپ وتىر. كەلەسٸ جىلى ۇلتتىق قوردان كەپٸلدەندٸرٸلگەن ترانسفەرت اعىمداعى جىلمەن سالىستىرعاندا 1,8 ەسەگە ازايا وتىرىپ, 2,2 ترلن تەڭگە مٶلشەرٸندە تارتىلاتىن بولادى.
«بيۋدجەت تاپشىلىعى 2023 جىلى جالپى ٸشكٸ ٶنٸمنٸڭ 2,7%-ىنان كەزەڭ-كەزەڭمەن 2025 جىلى جالپى ٸشكٸ ٶنٸمنٸڭ 2,5%-ىنا دەيٸن تٶمەندەۋٸمەن جوسپارلانعان. 2023 جىلى شىعىستار كٸرٸستەر مەن تاپشىلىقتى ەسكەرە وتىرىپ, 2022 جىلدىڭ جوسپارىنان 2,2 ترلن تەڭگەگە ۇلعايادى جەنە 21 ترلن تەڭگەنٸ قۇرايدى», — دەدٸ جاماۋباەۆ.
بيۋدجەت پارامەترلەرٸ بيۋدجەتتٸك زاڭنامامەن ورناتىلعان كەپٸلدەندٸرٸلگەن ترانسفەرت, شىعىستاردىڭ ٶسۋ قارقىنى جەنە بيۋدجەت تاپشىلىعى بويىنشا ەرەجەلەرگە سەيكەس كەلەدٸ.
وسى جىلى 2023-2025 جىلدارعا ارنالعان رەسپۋبليكالىق بيۋدجەت جوباسىن قالىپتاستىرۋ جالپى سيپاتتاعى ترانسفەرتتەردٸ قالىپتاستىرۋمەن تۇسپا-تۇس كەلدٸ. جەرگٸلٸكتٸ بيۋدجەتتەر بازاسىنا بارلىق اعىمداعى نىسانالى ترانسفەرتتەر بەرٸلدٸ. اتاپ ايتقاندا, 2023 جىلى – 2,8 ترلن تەڭگە, 2024 جىلى – 3,2 ترلن تەڭگە, 2025 جىلى – 3,6 ترلن تەڭگە بەرٸلدٸ.
ەگەر بيۋدجەت شىعىستارىنىڭ قۇرىلىمىن قارايتىن بولساق, ونىڭ نەگٸزگٸ ٷلەسٸ ەلەۋمەتتٸك سالاعا كەلەدٸ.
«2023 جىلى ەلەۋمەتتٸك سالاعا 8 ترلن تەڭگە كٶلەمٸندە قاراجات جوسپارلاندى. شىعىستار زەينەتاقى مەن جەردەماقى تٶلەۋگە, بٸلٸم بەرۋ, دەنساۋلىق ساقتاۋ سالالارىن, مەدەنيەت جەنە سپورتتى دامىتۋعا, جاستاردى ىنتالاندىرۋعا باعىتتالاتىن بولادى», — دەدٸ قارجى مينيسترٸ.
ەكونوميكانىڭ ناقتى سەكتورىن دامىتۋدى قولداۋعا 2023 جىلعا 2,1 ترلن تەڭگە كٶزدەلدٸ. اتالعان باعىتتىڭ باسىمدىقتارى:
- ٶڭدەۋ ٶنەركەسٸبٸن دامىتۋ;
- ايماقتاردا ينفراقۇرىلىمدىق جوبالاردى ٸسكە اسىرۋدى جالعاستىرۋ;
- كەسٸپكەرلٸكتٸ, كٸشٸ جەنە ورتا بيزنەستٸ دامىتۋ جەنە قولداۋ;
- كٶلٸك جەنە گاز تاسىمالداۋ جٷيەسٸن دامىتۋ بولىپ تابىلادى.
ٶز كەزەگٸندە ۇلتتىق بانك تٶراعاسىنىڭ ورىنباسارى ۇلتتىق بانكتٸڭ ەلدٸڭ 2023-2027 جىلدارعا ارنالعان ماكروەكونوميكالىق دامۋ بولجامدارىن ەزٸرلەۋگە قاتىسقانىن ايتتى.
«بٸزدٸڭ بولجامىمىز بويىنشا, ينفلياتسييا 2023 جىلدىڭ سوڭىنا قاراي بازالىق مٶلشەرلەمەگە قاتىستى قابىلداناتىن شەشٸمدەر, كونترتسيكلدىق بيۋدجەت قاعيدالارىن ٸسكە اسىرۋدى جوسپارلاۋ, سىرتقى ينفلياتسييالىق قىسىمدى رەت-رەتٸمەن تٶمەندەتۋ جەنە وسى جىلعى جوعارى بازا ەسەپ ايىرىسۋلارىنان شىعۋ اياسىندا قازٸرگٸ دەڭگەيدەن 7,5-9,5%-عا دەيٸن باياۋلايدى. قازٸرگٸ ۋاقىتتا ۇلتتىق بانكتە كەزەكتٸ بولجامدى راۋند ٶتكٸزٸلٸپ جاتقانىن, ونىڭ نەتيجەسٸ وسى جىلعى 5 قىركٷيەكتە جارييالاناتىنىن اتاپ ٶتەمٸن .ورتا مەرزٸمدٸ كەزەڭدە جاڭا كٷتپەگەن ٶزگەرٸستەر ورىن الماسا, ينفلياتسييا 2024 جىلدىڭ سوڭىنا قاراي نىسانالى دەلٸزگە جۋىقتايتىن بولادى», — دەدٸ بايماعامبەتوۆ.
تٶلەم بالانسىنىڭ اعىمداعى شوتى 2022 جىلى ەكسپورتتالاتىن شيكٸزاتقا جوعارى باعا اياسىندا $7,2 ملرد دەڭگەيٸندە قالىپتاسقان پروفيتسيت 2023 جىلى $6,2 ملرد-قا دەيٸن قىسقاراتىن بولادى.
2023 جىلى تٶلەم بالانسىنىڭ ەدٸسناماسى بويىنشا, تاۋارلار ەكسپورتى ٷكٸمەت بەلگٸلەگەن شيكٸزاتتىڭ جوعارى باعاسىن ستسەنارييلٸك تٷزەتۋگە بايلانىستى $80,9 ملرد-قا دەيٸن 0,9%-عا ازداپ تٶمەندەيدٸ.
ۇلتتىق بانك تٶراعاسى ورىنباسارىنىڭ ايتۋىنشا, تاۋار يمپورتى جوعارى دەڭگەيدە قالىپ, $45,7 ملرد بولادى. شەتەلدٸك ٶنٸمگە ٶسٸپ كەلە جاتقان سۇرانىس حالىق پەن بيزنەستٸڭ قاجەتتٸلٸكتەرٸن ٶتەۋ ٷشٸن قازاقستاندىق ٶندٸرٸستٸڭ جەتٸسپەۋشٸلٸگٸنە, سونداي-اق فيسكالدىق شىعىستاردىڭ ٷلكەن كٶلەمٸنە بايلانىستى.
«دايىن تاۋارلاردىڭ ەكسپورتى تٶمەن دەڭگەيدە ساقتالعان كەزدە شيكٸزات باعاسىنىڭ ٶسۋٸمەن عانا قامتاماسىز ەتٸلەتٸندٸكتەن, اعىمداعى شوت پروفيتسيتٸ تۇراقسىز بولىپ تابىلادى. تٶلەم بالانسىنىڭ سىرتقى شوكتارعا ورنىقتى بولۋى – ٷكٸمەتتٸڭ شيكٸزاتتىق ەمەس ەكسپورتتى ٶسٸرۋگە جەنە تۇتىنۋشىلىق نارىقتاردى وتاندىق تاۋارلارمەن تولىقتىرۋعا باعىتتالعان ماقساتتاردى ٸسكە اسىرۋ جۇمىسىنىڭ تيٸمدٸلٸگٸن ارتتىرۋدى تالاپ ەتەدٸ», — دەدٸ بايماعامبەتوۆ.
